Yeni bir araştırmaya göre, çocuklar ruh sağlıklarını, kişisel güvenliklerini ve odaklanma becerilerini daha iyi yönetebilmek için akıllı telefon kullanımını kendi kararlarıyla sınırlandırmaya başladı.
Uzmanlar, gençlerin çevrimiçi ortamda geçirilen sürenin zararlarına dair artan farkındalıkla birlikte, sosyal medya ve akıllı telefon kullanımlarını kontrol altına almak için sorumluluğu kendi ellerine aldıklarını söylüyor.
Telefon, tablet kullanımına ara verenlerin oranı 2022'ye oranla yüzde 18 arttı
Araştırma şirketi GWI’nin, 18 ülkede 20 bin genç ve ebeveyniyle gerçekleştirdiği ankete göre; 12-15 yaş arası çocuklar arasında telefon, bilgisayar ve tablet kullanımına ara verenlerin oranı 2022'ye kıyasla yüzde 18 arttı.
Londra Ekonomi Okulu (LSE) Çocuklar için Dijital Gelecekler Merkezi’nin direktörü Prof. Sonia Livingstone, bu bulguların yakında yayımlanacak bir araştırmayla da örtüştüğünü belirtti. Bu çalışmaya göre, çocuklar ve gençler çevrimiçi yaşamlarının refahları üzerindeki etkisini azaltmak için çeşitli yollar deniyor: Sosyal medyadan uzaklaşmak, olumsuzluklardan uzak durmak, internette daha olumlu deneyimler aramak ya da tamamen sosyal medyayı bırakmak gibi.
'Sosyal medyanın her zaman iyi olmadığını öğrendiler'
Livingstone, “Çocuklar, ebeveynlerinden, medyadan ve kendi deneyimlerinden sosyal medyanın her zaman iyi olmadığını öğrendiler. Bu yüzden kendilerini korumanın farklı yollarını deniyorlar ama sosyal medyadan tamamen vazgeçmek de istemiyorlar. Büyük ihtimalle birbirleriyle neyin işe yaradığını konuşarak yollarını buluyorlar” diye konuştu.
Smartphone Free Childhood (Akıllı Telefonsuz Çocukluk) adlı girişimin kurucusu Daisy Greenwell ise, artık gençlerin “çevrimiçi büyümenin kaçınılmaz olduğu fikrini” sorguladığını söyledi. Greenwell, “Sürekli bağlı kalmanın yarattığı baskıdan bunalan ve kendi ruh sağlıkları için geri adım atan gençlerle sık sık karşılaşıyoruz. Pek çoğu, bu platformların tarafsız olmadığını, dikkatlerini ve özsaygılarını sömüren büyük şirketlerin ürünleri olduğunu fark etmeye başladı. Artık ara vermek bir çeşit başkaldırıya dönüştü” dedi.
16-24 yaş arası sosyal medya kullanıcılarının neredeyse yarısının bildirimleri kapalı
Ofcom’un 2024 raporuna göre, 8-17 yaş arası çocukların üçte biri ekran başında geçirdikleri sürenin fazla olduğunu düşünüyor. 16-24 yaş arası sosyal medya kullanıcılarının %47’si bildirimleri kapatıyor ve ‘rahatsız etmeyin’ modunu kullanıyor. Bu oran 2023’te %40’tı. Daha yaşlı yetişkinlerde bu oran %28 seviyesinde.
Araştırmaya katılan gençlerin %34’ü sosyal medyaya kasıtlı ara vermeye daha yatkın olduğunu söyledi (karşı çıkanlar %23), %29’u çok zaman geçirdiği için uygulamaları sildiğini (karşı çıkanlar %19) ve %24’ü ise ruh sağlığı nedeniyle uygulamaları sildiğini belirtti (karşı çıkanlar %13).
Bath Üniversitesi’nden Davranış Bilimi Profesörü David Ellis, gençlerin, ebeveynlerinden daha hızlı bir şekilde ekran süresini sınırlayan özellikleri keşfetmiş olabileceğini ancak bu özelliklerin uzun vadede alışkanlıkları değiştirme etkisinin hâlâ belirsiz olduğunu söyledi. Ellis, “Eğer biri ekran başında geçirdiği zamanı azaltıp bunun yerine fiziksel aktiviteye yöneliyorsa, çoğu insan bunu olumlu bir gelişme olarak görecektir. Ancak bu, başka bir faydasız alışkanlıkla da yer değiştirilebilir” dedi.
Gençler ebeveynlerini eleştiriyor
Guardian’a konuşan 18-25 yaş arası gençler, ebeveynlerinin “bu konudan hiç anlamadığını” ve çok erken yaşta kendilerine sınırsız telefon erişimi tanıdığını dile getirdi. Pek çoğu, kendi çocuklarına telefon vermeyi ergenliğin sonlarına kadar erteleyeceğini söyledi.
İnternetin hiç var olmadığı bir dünyada yaşamak istiyorlar
Yakın tarihli bir anket, gençlerin neredeyse yarısının internetin hiç var olmadığı bir dünyada yaşamayı tercih edeceğini ve benzer oranda bir grubun dijital sokağa çıkma yasağını desteklediğini gösterdi. Katılımcıların dörtte üçünden fazlası ise sosyal medya kullandıktan sonra kendilerini daha kötü hissettiklerini söyledi.
