ABD'de haziran ayında Oregon’un Portland kentinde yüzlerce protestocu, Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza Dairesi’ne (ICE) ait bir gözaltı merkezine yürüyerek tesis önünde toplandı. Bunun üzerine taktik ekipmanlarla donatılmış federal ajanlar, kalabalığı dağıtmak için göz yaşartıcı gaz kullandı.
Yaklaşık dört ay sonra, ekim ayı sonunda benzer bir tablo bu kez Kaliforniya’nın Alameda kentinde yaşandı. San Francisco Körfez Bölgesi’ne sınır devriyesi ajanlarının konuşlandırılmasını protesto eden kalabalığa, federal güçler ses bombalarıyla müdahale etti.
Forbes'un haberine göre her iki olay da, güç kullanımının boyutu ve ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin federal yetki sınırlarını aştığı yönündeki tartışmalar nedeniyle ülke genelinde yankı uyandırdı. Artan toplumsal gerilimle birlikte, protestolar, ayaklanmalar, aktif saldırgan vakaları ve askeri çatışmalarda görev yapan güvenlik güçleri için vücut zırhı ve “kalabalık kontrolü” ekipmanlarına yapılan harcamalar hızla artıyor.
Özel sektör devrede: Cadre Holdings
Bu talep artışına özel sektör de hızla yanıt veriyor. Florida merkezli Cadre Holdings, Portland’daki olaylarda kullanılan göz yaşartıcı gazı, Alameda’daki protestolarda ise ses bombalarını tedarik eden şirketlerden biri oldu. Şirketin ürünleri yalnızca ABD’de değil; Meksika’dan Filistin’e kadar birçok bölgede sivillere karşı da kullanıldı.
Cadre’ın ürettiği vücut zırhları ise Danimarka ordusundan Batı Virginia Ulusal Muhafızları’na kadar binlerce polis, asker ve federal görevli tarafından kullanılıyor.
Warren Kanders: Savunma sanayiinin kilit ismi
Bu geniş savunma ağının arkasındaki isim, eski Morgan Stanley bankacısı Warren Kanders. Yaklaşık 30 yıldır savunma sanayiinde yatırımlar yapan Kanders, bombaya dayanıklı giysilerden vücut zırhlarına, silah kılıflarından kauçuk mermi ve göz yaşartıcı gaz gibi kalabalık kontrol ürünlerine kadar geniş bir portföy oluşturdu.
1996 yılında sektöre yatırım yapmaya başlayan Kanders, Cadre Holdings’i 2021’de halka açtı. Şirket, 2024 başından bu yana dördü olmak üzere toplamda en az altı satın alma gerçekleştirdi.
“Koruma artık zırhla sınırlı değil”
Ekim ayında düzenlenen yatırımcı gününde konuşan 68 yaşındaki Kanders, güvenlik anlayışının değiştiğini vurguladı:
“Koruma artık yalnızca zırh ve koruyucu giysilerden ibaret değil. Savunma sistemlerini güçlendirmek, enerjiyi korumak ve kritik altyapının omurgasını güvence altına almak anlamına geliyor.”
Bu yaklaşım doğrultusunda Cadre, faaliyet alanını nükleer güvenliğe doğru genişletmeye başladı.
Nükleer güvenliğe yöneliş
Mart 2024’te Cadre, radyasyon koruma ekipmanları üreten Alpha Safety’yi 107 milyon dolara satın aldı. Nisan ayında ise nükleer atık yönetimi, robot sistemleri ve nükleer tıp alanında faaliyet gösteren Carr’s Engineering için 90 milyon dolar ödedi.
Bu nükleer güvenlik segmenti, şirketin en hızlı büyüyen iş kolu haline geldi ve toplam gelirin yaklaşık yüzde 17’sini oluşturuyor. Bu büyüme, Cadre hisselerinin bu yıl yaklaşık yüzde 30 değer kazanmasına katkı sağladı. Kanders’ın yüzde 28’lik hissesiyle serveti 1 milyar doların üzerine çıktı.
Savunma yatırımlarında doğru zamanlama
Kanders, piyasaları doğru zamanda yakalama konusunda geçmişte de dikkat çekmişti. 11 Eylül saldırılarından sadece bir ay önce Humvee araçları için zırh üreten bir şirketi 54 milyon dolara satın aldı. Irak ve Afganistan savaşlarıyla birlikte bu yatırım büyük kazanç sağladı.
2007’de ise savunma işinden 4,5 milyar dolarlık bir satışla çıktı.
Tartışmalar ve eleştiriler
Kanders’ın şirketleri, özellikle göz yaşartıcı gazın göçmenlere ve protestoculara karşı kullanılması nedeniyle yoğun eleştirilerin hedefi oldu. 2019 yılında, Whitney Amerikan Sanat Müzesi yönetim kurulundaki görevinden, sanatçıların protestosu sonrası istifa etti.
2020’de George Floyd protestoları sırasında Safariland üretimi göz yaşartıcı gazların kullanılması yeniden tepki çekti. Kanders bu süreçte kimyasal mühimmat işinden çıkacağını duyursa da, şirket fiilen bu alandaki faaliyetlerini sürdürdü.
Devlet sözleşmeleri ve büyüme
Cadre Holdings’in gelirlerinin üçte ikisinden fazlası federal, eyalet ve yerel yönetim sözleşmelerinden geliyor. 2025’in ilk dokuz ayında federal sözleşmelerden elde edilen gelir yaklaşık yüzde 20 artarak 74 milyon dolara ulaştı.
Şirket ayrıca son dönemde NATO ülkeleri dahil birçok yabancı orduya ekipman tedarik etmeye başladı.
Kaynak: Gazete Oksijen
