ABD’nin İran’a yönelik savaşın ilk gününde kullandığı yeni nesil Precision Strike Missile’ın (PrSM / Hassas Saldırı Füzesi), ülkenin güneyindeki Lamerd kentinde sivillerin ölümüne yol açmış olabileceği öne sürüldü.
Çatışmaları izleyen Airwars’ın incelemesi ile Associated Press’in silah uzmanlarıyla yaptığı görüşmelere göre, 28 Şubat’ta kente düzenlenen saldırılarda en az 21 sivil, aralarında yedi çocuğun da bulunduğu şekilde hayatını kaybetti.
Airwars, üç füzenin bir spor kompleksi ile iki yerleşim bölgesinin üzerinde patladığını ve patlama noktalarından 50 metreye kadar uzaklıktaki kişilerin öldüğünü belirledi. Uydu görüntüleri, güvenlik kameraları, fotoğraf ve videoları inceleyen AP de saldırıların ardından binalar, sokaklar ve araçlarda oluşan hasarın PrSM’nin özellikleriyle uyumlu olduğunu doğruladı.
PrSM, hedefin üzerinde havada patlayarak on binlerce yoğun metal parçacığı yüksek hızla çevreye saçacak şekilde tasarlandı. Füzenin menzili 499 kilometrenin üzerinde. ABD ordusu, PrSM’yi onlarca yıldır kullanılan ATACMS füzelerinin yerini alması için geliştiriyor.
CENTCOM reddetti
Ancak ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM), Lamerd'e PrSM veya başka bir ABD silahı fırlatıldığını reddediyor. Komutanlık, görüntülerden birinin İran'a ait Hoveyzeh seyir füzesini gösterdiğini savundu. Buna karşın AP'nin görüştüğü altı silah uzmanı, Lamerd'de kullanılan füzenin Hoveyzeh ile uyuşmadığını ve saldırıda PrSM kullanılmış olmasının daha muhtemel olduğunu belirtti.
Lamerd'deki saldırılarda özellikle yerleşim alanlarının zarar görmesi dikkat çekti. Bir füze, Şehit Naimi Spor Salonu'nun üzerinde patladı ve yaklaşık 170 metre uzaklıktaki bir okula hasar verdi. İran devlet medyasına göre bu saldırıda çoğu çocuk olmak üzere yedi kişi öldü. Bir başka saldırıda ise evinin bahçesinde oynayan 2 yaşındaki Avina Barzegar, patlama noktasından yaklaşık 50 metre uzaklıkta saçılan parçalardan biriyle hayatını kaybetti.
Airwars ve AP, saldırılarda herhangi bir askeri personelin öldüğüne veya askeri altyapının vurulduğuna ilişkin kanıt bulamadı. Lamerd yakınlarında Devrim Muhafızları'na ait bir tesis bulunmasına rağmen uydu görüntülerinde tesiste hasar görülmedi.
Uzmanlar uyarıyor: Yoğun nüfuslu bölgelerde kullanılmamalı
Silah uzmanları, PrSM'nin önemli bir askeri kapasite sunduğunu ancak yerleşim bölgelerine yakın hedeflerde kullanılmasının ciddi sivil kayıplara yol açabileceği uyarısında bulundu. Eski ABD'li askeri yetkili Michael Meier, füzenin yoğun nüfuslu bir bölgede kullanılmasını haklı çıkaracak bir neden bulmanın zor olduğunu söyledi.
İran savaşının ardından ABD, PrSM üretimini dört katına çıkarmak için Lockheed Martin ile 4 milyar doların üzerinde bir sözleşme imzaladı. İngiltere de füze alımı için 130 milyon sterlin ayırırken, Avustralya 2025'te programa katıldı ve bu yıl PrSM için milyarlarca dolarlık yatırım yaptı.
PrSM nedir?
ABD’nin yeni nesil PrSM (Precision Strike Missile) füzesi, ordunun onlarca yıldır kullandığı ATACMS füzelerinin yerini alması için geliştirildi. Karadan fırlatılan ve 500 kilometrenin üzerinde menzile sahip olan füze, HIMARS ve M270 gibi çok namlulu roket sistemlerinden ateşlenebiliyor.
PrSM, düşman hava savunma sistemleri, füze rampaları, komuta merkezleri ve diğer yüksek değerli hedefleri uzun mesafeden vurmak üzere tasarlandı. Füzenin bazı versiyonları hedefin üzerinde havada patlayarak on binlerce tungsten parçacığını yüksek hızla çevreye saçıyor. Bu özellik, füzenin geniş bir alanda etkili olmasını sağlarken, yerleşim bölgelerinin yakınında kullanılması halinde siviller açısından ciddi risk oluşturuyor.
Kaynak: Gazete Oksijen
