ABD Başkanı Donald Trump'ın "İran medeniyetinin yok olacağı" yönündeki açıklamalarının ardından gelen ateşkes anlaşmasından kısa süre yapılan isabetli ve büyük bütçeli bahislerden kullanıcılar toplam hacmi milyar doları aşan miktarda kar elde etti.
Yatırımcılar, ABD ile İran’ın ateşkes ilanından yalnızca saatler önce petrol fiyatlarının düşeceğine yaklaşık 950 milyon dolarlık bir bahis yaptı. Bu işlem, Donald Trump’ın önemli bir politika açıklaması öncesinde, dünyanın en çok işlem gören emtiasının yönüne ilişkin yapılan en büyük işlemlerden biri oldu.
Reuters'ın LSEG verilerine dayandırdığı haberine göre, salı günü saat 19.45’te yatırımcılar toplam 8.600 kontrat Brent ve ABD ham petrolü sattı. Aynı gün saat 22.30’da Trump, daha önceki sert açıklamalarından geri adım atarak İran ile iki haftalık ateşkes ilan etti. Bu gelişmenin ardından petrol fiyatları yaklaşık yüzde 15 düşerek varil başına 100 doların altına geriledi.
Petrol piyasasında bu tür işlemler yapılması olağan ancak genellikle tek seferde bu kadar büyük miktarda gerçekleşmez. Yatırımcılar fiyatları etkilememek için işlemleri zamana yayarak ve farklı platformlar üzerinden gerçekleştirir. Bu nedenle kısa sürede yapılan bu büyüklükteki işlem dikkat çekti.
Benzer bir durum 23 Mart’ta da yaşandı. O gün yatırımcılar, Trump’ın İran’ın enerji altyapısına yönelik saldırıyı erteleyeceğini açıklamasından hemen önce 500 milyon dolarlık satış yapmıştı. Bu açıklama sonrası petrol fiyatları yine yüzde 15 düşmüştü.
Salı günkü işlemlerde yaklaşık 6.200 kontrat Brent ve 2.400 kontrat ABD ham petrolü el değiştirdi. Bu miktar, gün içindeki toplam işlemlerin yaklaşık yüzde 1’ine denk geliyor..
Öte yandan savaşın başlamasıyla birlikte petrol piyasasında hareketlilik arttı. Daha önce günde ortalama 300 bin kontrat işlem görürken, son haftalarda bu rakam 1 milyon kontratın üzerine çıktı.
Polymarket'te 'ateşkes' tahmini
ABD Başkanı Donald Trump'ın "İran medeniyetinin yok olacağı" yönündeki açıklamalarının ardından gelen ateşkes anlaşmasından kısa süre öne tahmin piyasası platformu Polymarket’te açılan yeni hesapların dikkat çeken bahisler yaptığı ortaya çıktı.
Kripto analiz platformu Dune Analytics üzerinden incelenen blockchain verilerine göre, en az 50 farklı cüzdan, Trump’ın akşam saatlerinde ateşkesi duyurmasından önce “ateşkes olacak” yönünde yüksek tutarlı bahisler yaptı.Bu işlemler, söz konusu cüzdanların ilk bahisleri olarak kaydedildi.
Bazı yatırımcılar ise ateşkes ilanından saatler önce petrol fiyatlarının düşeceğine yaklaşık 950 milyon dolarlık bahis yaptı. Bu büyük satış, Donald Trump’ın açıklaması öncesinde dikkat çeken en büyük pozisyonlardan biri oldu. İşlemler "içeriden bilgi alındığı" yönündeki iddiaları yeniden gündeme getirdi.
Ateşkes olacağına dair bahisler
AP'nin incelediği örneklerden birinde, aynı gün sabah saatlerinde açılan bir cüzdanın yaklaşık 72 bin dolarlık bahis yaptığı ve ortalama 8,8 sent seviyesinden işlem aldığı görüldü. Tahmin piyasasında bahisler 0 ile 1 dolar arasında fiyatlanırken, bu aralık kullanıcıların olasılık beklentilerini yansıtıyor. Söz konusu kullanıcı, pozisyonunu kapatarak yaklaşık 200 bin dolar kâr elde etti. Aynı olay üzerine işlem yapan ve 6 Nisan’da platforma katılan bir başka kullanıcı ise yaklaşık 125 bin 500 dolar kazanç elde etti.
Bir diğer cüzdanın ise Donald Trump’ın ateşkes açıklamasından yalnızca 12 dakika önce oluşturulduğu ve “evet” yönünde 33,7 sent ortalamayla 31 bin 908 dolarlık bahis yaptığı görüldü. Bu işlemin yaklaşık 48 bin 500 dolar kâr sağladığı tahmin ediliyor. O saatlerde “evet” fiyatının daha yüksek olması, Pakistan hükümetinin Trump’tan süreyi iki hafta uzatmasını talep etmesinin piyasaya yansıması olarak değerlendiriliyor.
Öte yandan bazı kullanıcıların, Trump’ın ikinci başkanlık döneminde sıkça görülen sert çıkışların ardından geri adım atma eğilimine güvenerek pozisyon aldığı da öne sürülüyor. Bu durum, eleştirmenler tarafından “Trump Always Chickens Out” (Trump her zaman geri adım atar) şeklinde tanımlanıyor.
Bazı yatırımcılar yüksek kazanç elde ederken, diğer kullanıcıların ödemeleri beklemede. Çünkü Polymarket, 7 Nisan tarihli ABD-İran ateşkes sözleşmesini, Hürmüz Boğazı’ndaki kısıtlamaların sürmesi ve bölgede füze saldırılarının devam etmesi nedeniyle “ihtilaflı” olarak işaretledi. Durumun 48 saat içinde netleşmesi bekleniyor.
Cüzdanların kime ait olduğu bilinmiyor
Açık blockchain verileri, bu yeni cüzdanların kimler tarafından kontrol edildiğini ortaya koymuyor. Platformun kullandığı proxy akıllı sözleşme sistemi sayesinde tek bir kullanıcının birden fazla hesap açabilmesi mümkün. Bu nedenle işlemleri yapanların yeni kullanıcılar mı yoksa mevcut kullanıcıların ek hesapları mı olduğu ancak platformun iç verileriyle tespit edilebiliyor. Polymarket ise konuyla ilgili yorum talebine yanıt vermedi.
ABD’de tahmin piyasalarının düzenlenmesine yönelik yasa teklifi hazırlayan Utah Temsilcisi Blake Moore, konuya ilişkin yaptığı açıklamada işlemlerin iyi niyetli olmadığını savundu. Moore, “Bunların dürüst işlemler olması çok düşük bir ihtimal. Büyük olasılıkla kamuya açıklanmadan önce bilgiye erişimi olan kişiler söz konusu. Gerekli düzenlemeler yapılmazsa kamu görevlilerinin ya da askeri yetkililerin bu tür bilgilerden kazanç sağlamasının önünde hiçbir engel yok” ifadelerini kullandı.
"İçeriden bilgi" iddiaları yeni değil
Polymarket üzerinde yeni açılan hesapların stratejik ve zamanlaması dikkat çeken bahisler yapması, platformda daha önce de görülen benzer örneklerle örtüşüyor. Daha önce de yeni oluşturulan hesapların, Venezuela Devlet Başkanı Nicolás Maduro’nun yakalanması gibi gelişmelerden saatler önce yüksek tutarlı bahisler yaptığı ve yüz binlerce dolar kazanç sağladığı biliniyor. Benzer şekilde İran’a yönelik askeri gelişmelerde de aynı tür hesap kümelerinin doğru tahminlerle kazanç elde ettiği vakalar kaydedildi.
Bu tür işlemler, hem kamuoyunda hem de ABD Kongresi’nde “içeriden bilgi kullanımı” şüphesini gündeme getiriyor. Nitekim son dönemde hem Demokrat hem Cumhuriyetçi üyelerin yer aldığı iki partili gruplar, tahmin piyasalarını da kapsayacak şekilde “içeriden bilgi kullanımı” tanımının genişletilmesini öngören yasa teklifleri sundu.
Sektörün önde gelen platformları arasında yer alan Kalshi ve Polymarket yetkilileri de mevcut düzenlemelerin yetersiz olduğunu kabul ederek “içeriden bilgi kullanımı” tanımının genişletilmesine ihtiyaç duyulduğunu dile getirdi.
Georgia State Üniversitesi’nden akademisyen Todd Philips ise bu tür piyasalarda düzenleme eksikliğine dikkat çekerek, içeriden bilgiyle işlem yapılmasının engellenmemesi halinde sistemin güvenilirliğinin zedeleneceğini vurguladı. Philips, “İnsanların içeriden bilgiyle işlem yaptığı bir ortamda diğer yatırımcıların bu piyasalara güvenmesini bekleyemeyiz” değerlendirmesinde bulundu.
Kalshi sporcuların ve siyasilerin bahis oynamasını yasaklayacak
Öte yandan ABD’li tahmin piyasası platformu Kalshi, sporcuların, antrenörlerin ve hakemlerin kendi ligleri ya da takımları üzerine işlem yapmasını engelleyecek yeni bir sistem kurmaya hazırlanıyor. Şirket ayrıca siyasi adayların da kendi seçim kampanyalarına ilişkin piyasalarda işlem yapmasını yasaklayacak.
Kaynak: Gazete Oksijen
