Samsung Electronics ile çalışanları arasında, yapay zekâ kaynaklı yarı iletken patlamasından elde edilen kazancın paylaşımı konusunda gerilim büyüyor. Şirket sendikaları, ücret ve primlerin artırılmaması halinde greve gidileceği uyarısında bulundu. Grev ayrıca Samsung’a parça ve hizmet sağlayan yaklaşık 1.700 küçük şirket üzerinde de zincirleme etki yaratabilir.
Korea Joongang Daily'de yer alan habere göre, dünyanın en büyük bellek çipi üreticisi ve Güney Kore’nin en değerli şirketi olan Samsung Electronics’teki işçiler ile yönetim arasındaki anlaşmazlık Samsung çalışanlarının daha yüksek kâr payı dağıtılmasını talep etmesiyle başladı. Samsung’taki iki sendika, şirketin her bölümünün faaliyet kârının yüzde 15’inin çalışanlara dağıtılmasını ve maaşlara yüzde 7 zam yapılmasını talep ediyor. Taleplerin karşılanmaması halinde çalışanlar, 21 Mayıs’tan itibaren 18 günlük iş bırakma eylemi gerçekleştirmeyi planlıyor. Grevin gerçekleşmesi durumunda müşteri sevkiyatlarının gecikebileceği, çip fiyatlarının daha da yükselebileceği ve rakip şirketlerin avantaj sağlayabileceği belirtiliyor. Bazı tahminlere göre grevin gerçekleşmesi halinde Güney Koreli teknoloji devi yaklaşık 20,3 milyar dolar zarar edebilir.
Rakip firma ile kar farkı
Çalışanlar, kar paylarının arttırılması talebine gerekçe olarak gelecek 10 yıl boyunca faaliyet kârının yüzde 10’unu çalışanlara ayırmayı kabul eden rakip SK Hynix ile aralarındaki prim farkını gösteriyor. SK Hynix, 2022 sonunda OpenAI tarafından geliştirilen ChatGPT’nin piyasaya sürülmesinin ardından, yapay zekâ çiplerinde kullanılan yüksek bant genişlikli bellek (HBM) teknolojisini NVIDIA ve diğer müşterilere Samsung’dan önce sunmayı başarmıştı.
Buna rağmen yapay zekâ alanındaki büyüme Samsung’un kârlarını da rekor seviyelere taşıdı. Samsung Electronics’in piyasa değeri çarşamba günü hisselerinin yüzde 14’ten fazla yükselmesiyle 1 trilyon doların üzerine çıktı. Şirketin net kârı da ilk çeyrekte yıllık bazda yaklaşık altı kat artarak rekor seviye olan 32,6 milyar dolara ulaştı. Kârın büyük bölümünün yarı iletken bölümünden elde edildiği belirtildi. Bu yükselişin çalışanların pay artışı talebini de beraberinde getirdi.
Geçen ay grev açıklamaları öncesinde 40 bin Samsung çalışanı Güney Kore’nin Pyeongtaek kentindeki dev fabrika kompleksinde protesto gösterisi düzenledi. Reuters'ta yer alan habere göre, eylem, sendika karşıtı politikalarıyla bilinen Samsung'un tarihindeki en büyük işçi gösterisi olarak kayda geçti. Şirket çalışanları ilk kez 2024 yılında iş bırakma eylemi gerçekleştirmişti.
Bakanlık devreye girdi
Samsung Electronics yönetimi, performans primi artışı konusunda şirket sendikasıyla yürütülen görüşmelerin sürdüğünü açıkladı. Şirketin eş CEO’ları olan Başkan Yardımcısı Jun Young-hyun ve Başkan Roh Tae-moon, yönetim ile sendika arasında bonus artışları konusunda uzlaşma sağlanamamasının ardından şirketin iç iletişim platformunda çalışanlara seslendi. Şirket yöneticileri mesajlarında, “Mevcut zorlu küresel iş ortamında yönetim kadrosunun tüm üyeleri, şirketin gelecekteki rekabet gücünün zayıflamaması için sorumluluk bilinciyle hareket edecektir” ifadelerini kullandı. Açıklamada ayrıca çalışanlardan da “gelecekteki rekabet gücünün zarar görmemesi için kendi görevlerinde en iyisini yapmaları” istendi.
Güney Kore Çalışma Bakanı Kim Young-hoon da, en kötü senaryonun önüne geçilmesi için Samsung yönetimi ile sendikaya müzakereleri sürdürme ve uzlaşmaya varma çağrısında bulundu. Bakan, hükümetin görüşmelere destek vereceğini de belirtti.
Anlaşma sağlanabilir
Financial Times, Samsung Electronics yönetimi ile sendikaların, çalışanlara ödenecek prim miktarı konusunda anlaşmaya yakın göründüğünü yazdı. Konuya yakın bir kaynak, şirketin faaliyet kârının yaklaşık yüzde 13’ünü çalışanlara dağıtmayı teklif ettiğini söylerken bu uygulamanın kalıcı hale gelip gelmeyeceği belirsizliğini koruyor.
Ulusal Samsung Electronics Sendikası Başkanı Woo Ha-kyung, görüşmelerin çıkmaza girmesinin nedeninin yönetimin yalnızca tek seferlik bir teklif sunması olduğunu belirtti. Woo, sendikaların ise primlerin sözleşmelere dahil edilmesini istediğini söyledi. Samsung ise yaptığı açıklamada “sendika ile anlaşmaya varmak için çabalarını sürdürmeye devam edeceğini” bildirdi.
Kaynak: Gazete Oksijen

