Avrupa savunma şirketlerinin hisseleri, ABD Başkanı Donald Trump’ın Beyaz Saray’a dönüşüyle birlikte yükselişe geçti. Kıta, enerji altyapısının önemini askeri güç kadar ciddi şekilde hissetmeye başlıyor.
Wall Street Journal'in haberine göre jeopolitik değişimler Avrupa’nın savunmasız yanlarını acımasızca ortaya çıkarıyor. Sadece dört yıl önce Rusya’nın Ukrayna’yı işgali sonrası enerji krizi yaşanmışken, doğal gaz maliyetleri yeniden tırmanışta ve Avrupa liderleri yeniden silahlanma kararlılığını sürdürüyor.
Select Stoxx Europe Aerospace & Defense ETF, 2025 başından bu yana %86 değer kazandı.
Enerji güvensizliği, Avrupa’nın 'Aşil tendonu'
Avrupa’nın enerji açığı neredeyse bir o kadar ciddi: İhtiyacının yaklaşık %60’ını dış kaynaklardan karşılıyor. ABD’de Trump döneminde yenilenebilir enerji göz ardı edilirken, Avrupa’da stratejik bir öncelik haline geliyor. Bu durum yatırımcılar için fırsat yaratıyor.
Sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) fiyatlarına olan bağımlılık, Avrupa’nın kırılgan noktası. Küresel LNG piyasasında petrol piyasasına kıyasla daha az yedek kapasite ve stok bulunuyor; bu da fiyatları daha dalgalı hale getiriyor.
Avrupa politikacıları, yenilenebilir enerji kapasitesini artırarak sorunu çözmeye çalışıyor. Enerji üretiminde ilerleme kaydedilmiş olsa da, sanayi, ulaştırma ve üretim sektörlerinde düşük fosil yakıt fiyatları nedeniyle rehavet hakim.
Ucuz Amerikan gazına bağımlılık
Wood Mackenzie’nin İran savaşı öncesi yayımladığı rapora göre, ABD ve Katar’dan gelen yeni LNG arzı, Avrupa gaz fiyatlarını 2030’a kadar neredeyse yarı yarıya düşürecekti.
İronik bir şekilde Avrupa, ucuz Amerikan gazına güvenerek ABD ile rekabet açığını kapatmayı planlıyordu. Mevcut verilere göre Avrupa sanayisi, ABD’de ödeyeceğinin dört katından fazla gaz faturası ödüyor.
Orta Doğu’daki savaşın uzun sürmesi durumunda bu strateji riskli hale geliyor. Artık yerli enerji üretimine yatırım tekrar siyasi gündemin üst sıralarına çıkıyor.
Yerli enerji üretimi
Yatırımcılar için çıkarım buradaki nokta net; yerli enerji üretimi stratejik hale geliyor ve varlıklar yeniden değerlenmeli. Gelişmiş ekonomilerde hükümetler, jeopolitik ve siber güvenlik riskleri nedeniyle yerli temiz teknoloji ve altyapı şirketlerini desteklemeye başlayabilir.
Geçen hafta Avrupa Komisyonu, rüzgar türbinleri ve elektrolizörler gibi ekipmanlar için “AB Menşeli” yerli içerik şartları önerdi. Bu, Çinli şirketlerin iş kazanmasını zorlaştıracak ve Avrupa yenilenebilir enerji şirketlerinin karlılığı için oyun değiştirici olabilir.
Yenilenebilir enerji geliştiricileri, elektrik dağıtım şirketleri ve Avrupa’nın yaşlanan enerji şebekesini modernize eden ekipman üreticileri bu durumdan faydalanabilir. Amundi MSCI New Energy UCITS ETF, Avrupa hisselerine yaklaşık üçte bir oranında yatırım yapıyor ve Ocak başından bu yana %14 değer kazandı. 2025’teki %29’luk artışın üzerine eklenmiş oldu.
Yapay zeka ve enerji krizi
BlackRock portföy yöneticisi Alastair Bishop, temiz teknoloji hisselerindeki yükselişin büyük ölçüde Trump yönetiminin ABD yenilenebilir enerji piyasasına “beklenen kadar kötü etki yapmaması” ile ilişkili olduğunu belirtiyor. ABD’de sübvansiyonlar kesilse de, hisseler yeni projelerin inşa edilmeyeceği varsayımıyla işlem görüyordu.
Yapay zeka veri merkezlerinin enerji ihtiyacı, özellikle gaz türbinlerinin kıt olmasıyla birlikte yenilenebilir enerji kapasitesine olan talebi artırıyor.
Bishop’a göre, yatırımcılar yapay zekanın enerji talebini artıracağını biliyor, ancak yerli enerji altyapısının önemi ve bunun yatırımcılar için yaratacağı fırsat henüz tam fiyatlanmış değil.
Yenilenebilir enerji hisseleri hala ucuz
Yenilenebilir enerji hisseleri hala savunma ve yapay zeka ile ilişkili hisselere kıyasla daha düşük primle işlem görüyor. Select Stoxx Europe Aerospace & Defense ETF, öngörülen kazançların 27 katından işlem görürken, Stoxx Europe 600 endeksi 15 kat civarında. iShares Global Clean Energy ETF ve Amundi MSCI New Energy UCITS ETF ise yaklaşık 22 kat seviyesinde.
Net-sıfır karbon hedefleri ABD’de ve Trump döneminde popüler değil; rüzgar türbinlerine karşı mesafe var. Bu durum yatırımcıların yenilenebilir enerji hisselerine temkinli yaklaşmasına yol açıyor. Ancak Avrupa’nın enerji fiyatlarının dalgalanmasına bağımlılığını azaltacak şirketler uzun süre ucuz kalmayacak.
Kaynak: Gazete Oksijen
