Güney Kore polisi, tartışmalı bir pazarlama kampanyasıyla bağlantılı hakaret iddiaları üzerine Starbucks’ın ülkedeki genel merkezine baskın düzenledi.
BBC’nin haberine göre Starbucks Korea, mayıs ayında kahve termoslarına yönelik 'Tank Günü' adlı bir kampanya başlattı. Kampanyanın tarihi, askerî birliklerin yüzlerce kişiyi öldürdüğü tahmin edilen 1980 Gwangju Ayaklanması’nın yıl dönümüne denk geldi.
Çok sayıda kişi, kampanyadaki 'tank' ifadesini demokrasi yanlısı gösterileri bastırmak için kullanılan askerî araçlara gönderme olarak değerlendirdi. Kampanya, Güney Kore’de Starbucks’a karşı geniş çaplı bir boykot hareketinin başlamasına yol açtı.
Starbucks, kampanyayı kısa sürede geri çekerek tarih seçiminin kasıtlı olmadığını açıkladı. Ancak sivil toplum kuruluşları, askerî diktatörlük döneminin kurbanlarına hakaret edildiği gerekçesiyle şirket hakkında suç duyurusunda bulundu ve polisten soruşturma yürütmesini istedi.
Şirket kampanyanın kasıtlı olmadığını savundu
Starbucks’ın Güney Kore’deki faaliyetlerini yürüten Shinsegae Group, kampanyayla ilgili şirket içinde soruşturma başlattığını ve hatanın kasıtlı olmadığı sonucuna ulaştığını açıkladı.
Şirket, kampanyayı hazırlayan ekibin kullanılan ifade ile tarihî olay arasında bağlantı kurmadığını, üst yönetimin de bu bağlantıyı fark edemediğini savundu.
Starbucks, haziran ayında çalışanların tarih eğitimine katılabilmesi için Güney Kore genelindeki mağazalarını yarım günlüğüne kapattı. Shinsegae, “uygunsuz pazarlama” nedeniyle özür dilerken tartışmanın Starbucks’ın en büyük pazarlarından biri olan Güney Kore’de satışların ciddi biçimde gerilemesine neden olduğunu açıkladı.
Şirket, yaşananların ardından Starbucks Korea Üst Yöneticisi’ni de görevden aldı.
Kampanyadaki ikinci tarihî gönderme
1980’de askerî diktatör Chun Doo-hwan’ın güçleri tarafından bastırılan Gwangju Ayaklanması’nda yüzlerce kişinin öldüğü tahmin ediliyor. Olay, Güney Kore’de ulusal bir travma ve ülkedeki birçok kişi için kutsal kabul edilen bir demokrasi mücadelesi olarak anılıyor.
Kampanyanın tanıtım materyallerinde, bir nesnenin yüzeye sertçe bırakıldığında çıkardığı sesi taklit eden “Tak on the table!” ifadesi de kullanıldı.
Ancak “tak” sözcüğü, 1987’de gözaltında hayatını kaybeden bir öğrenci aktivistle ilgili polisin yaptığı tartışmalı açıklamada da yer almıştı. Polis, öğrencinin ölümünü tarif ederken aynı sözcüğü kullanmıştı.
Tartışma siyasete taşındı
Güney Kore Devlet Başkanı Lee Jae-myung, kampanyayı eleştiren isimler arasında yer aldı. Lee, kampanyanın Gwangju halkının “kurbanlarına ve kanlı mücadelesine hakaret ettiğini” söyledi.
Yerel seçim döneminde patlak veren skandal, ülkenin iki büyük siyasi partisi arasında da önemli bir tartışma başlığına dönüştü.
Lee yönetimindeki İçişleri Bakanlığı, hükümet düzeyinde Starbucks boykotu ilan etti. Muhalefet lideri ise bir konuşması sırasında Starbucks bardağı göstererek hükümeti yetkisini aşmakla suçladı.
Starbucks bardakları o tarihten bu yana sağcı yorumcular tarafından Lee Jae-myung hükümetine muhalefetin sembollerinden biri olarak kullanılmaya başlandı. Bardaklar, sağcı mitinglerde ve canlı yayınlarda da görünür hale geldi.
