İklim değişikliğinin en kritik sonuçlarından biri olarak öne çıkan su stresi, su kıtlığı küresel ölçekte şirketlerin önceliklerini yeniden şekillendiriyor. Bu risk alanına yönelik çalışmalarını kararlılıkla sürdüren Koç Topluluğu, su yönetimini yalnızca operasyonel bir verimlilik meselesi olarak değil, havzalar ve ekosistemle birlikte ele alınması gereken bütüncül bir konu olarak konumlandırıyor.
Koç Topluluğu’nun “su liderliği” yaklaşımı, operasyonlar, havzalar ve ekosistem olmak üzere üç temel başlık altında şekilleniyor. Topluluk, operasyonlarında su verimliliğini artırmaya odaklanırken, faaliyet gösterdiği havzalarda suyun geri kazanımına yönelik çözümler geliştiriyor. Ekosistem boyutunda ise yenilikçi teknolojilerin gelişimini destekleyerek daha geniş ölçekte etki yaratmayı hedefliyor.
Su çekimi son altı yılda yüzde 24 azaldı
Topluluk genelinde operasyonlarda su verimliliğini artırmaya yönelik hedefler belirlenirken, alternatif su kaynaklarının değerlendirilmesi ve su geri dönüşüm uygulamalarının yaygınlaştırılması önceliklendiriliyor. Bu çalışmaların somut sonucu olarak, Koç Topluluğu’nun su çekimi son altı yılda yüzde 24 oranında azaldı.
Koç Topluluğu, 2025 yılında su sorununa yönelik çözüm üreten ekosistem paydaşlarıyla iş birliği yaklaşımını bir adım ileri taşıyarak Koç İklim Teknolojileri Hızlandırma Programı’nı başlattı. Koç Holding ve Koç Üniversitesi Girişimcilik Araştırma Merkezi (KWORKS) iş birliğiyle hayata geçirilen program, iklim sorunlarına teknoloji ve yapay zekâ temelli çözümler geliştirmeyi odağına alıyor.
Yapay zekâ destekli su tasarrufu
Koç Topluluğu şirketleri, değer zinciri boyunca suyun etkin yönetimi için teknoloji temelli çözümler geliştiriyor. Bu alandaki dikkat çekici örneklerden biri Entek tarafından geliştirilen Yapay Zekâ Destekli Hidroloji Tahmini projesi. Proje, aynı miktarda su kullanarak enerji üretimini artırmayı hedefliyor.
Hidroelektrik santrallerinde kullanılan bu sistemde makine öğrenimi ve derin öğrenme yöntemleri devreye alınıyor. Geliştirilen yapay zekâ modelleri, sıcaklık, kar derinliği, nem, yeraltı su seviyeleri ve komşu tesislerin işletme kararları gibi toplam 56 farklı değişkeni analiz ederek topografik ve meteorolojik verileri değerlendiriyor. Son 25 yılı kapsayan veri setiyle beslenen bu sistem, tahmin doğruluğunu önemli ölçüde artırırken, enerji üretim verimliliğinde yüzde 2,5’lik bir artış sağlıyor.
TürkTraktör su verimliliğine odaklandı
Tarım tarafında ise Koç Topluluğu şirketlerinden TürkTraktör, dijitalleşmeyi su verimliliğiyle doğrudan ilişkilendiren çözümler geliştiriyor. Şirketin 2019 yılında hayata geçirdiği Tarlam Cepte mobil uygulaması, çiftçilere tarla konumlarına özel hava durumu bilgisi sunarken, tarımsal faaliyetlere yönelik dijital karar desteği sağlıyor. Uygulama çevrim içi rezervasyona dayalı hizmet süreçleri, ürün nem haritalaması, sulama önerileriyle akıllı yönlendirme, görüntü işleme ile verim ve ürün tahminleri, ürün sağlığı bilgileri ve erken uyarı sistemleri gibi gelişmiş özellikler içeriyor. 2025 yılı sonu itibarıyla 190 bini aşkın kullanıcıya ulaşan Tarlam Cepte, yalnızca verimi artırmakla kalmıyor; aynı zamanda su, mazot ve pestisit kullanımında da önemli tasarruflar sağlıyor.
İklim Teknolojileri Hızlandırma Programı
Koç Holding, 2050 karbon nötr hedefine ulaşma yolunda kararlılıkla ilerlerken, teknolojiyi kullanarak iklim sorunlarına çözüm üretmeyi önceliklendiriyor. Bu doğrultuda da hayata geçirdiği Koç İklim Teknolojileri Hızlandırma Programı’nda ilk yılın odağı su teknolojileri oldu.
Uluslararası platformlara üyelik
Birleşmiş Milletler CEO Water Mandate ve Dünya Ekonomik Forumu Water Futures Topluluğu’nun da aralarında bulunduğu uluslar arası platformlara üye olan Koç Holding, İklim Teknolojileri Hızlandırma Programı kapsamında; enerji, otomotiv, dayanıklı tüketim ve finans sektörlerindeki Koç Topluluğu şirketleri ile iş birliği halinde ilerliyor. Topluluk bünyesindeki Ford Otosan Driventure ve Tüpraş Ventures da girişimlere yatırım yapma fırsatını değerlendirerek yenilikçi çözümlerin hayata geçirilmesini hedefleyecek. Arçelik, Entek, Ford Otosan, Otokar, Tofaş, TürkTraktör, Tüpraş, Yapı Kredi ve Yapı Kredi Leasing ise çözümlerin geliştirilmesi veya uygulanması aşamalarında destek sağlayacak. Programın ilk dönemine, BlueIT, Cleture, Generative Nature ve Gristek girişimleri katılmaya hak kazandı.
Rakamlarla su liderliği yaklaşımı
% 24
Koç Topluluğu’nun sürdürülebilirlik stratejisinde su yönetimi önemli bir yer tutuyor. Son 6 yılda su çekiminin yüzde 24 azaltılması bu yaklaşımın somut çıktılarından biri olarak öne çıkıyor.
% 25
Arçelik, 2024 baz yılına göre, ürün başına su çekimini 2030’a kadar yüzde 10, 2040’a kadar yüzde 25 azaltmayı ve üretim tesislerinde suyun 2030 yılına kadar yüzde 25’ini, 2040 yılına kadar yüzde 35’ini geri dönüştürmeyi hedefliyor.
% 80
Tüpraş’ta, 2025 yılında geri kazanılan suyun toplam su çekimine oranı yüzde 73’ten yüzde 80’e yükseldi.
% 40
Ford Otosan tüm yerleşkelerinde geri kazanım projeleriyle araç başına temiz su kullanımını 2019 baz yılına göre 2030’a kadar yüzde 40 azaltmayı hedefliyor.
4
İklim sorunlarına teknoloji temelli çözümler üretmeyi odağına alan Koç Holding, İklim Teknolojileri Hızlandırma Programı’nın ilk yılında önceliğini su teknolojilerine vererek, bu alandaki dönüşümü hızlandırmayı hedefliyor. Programın ilk dönemine 4 girişim seçildi.
