2025-26 akademik yılının sonbahar döneminin başlarında Columbia Üniversitesi Gazetecilik Fakültesi'nde yarı zamanlı öğretim görevlisi olarak çalışan Lisa Belkin, öğrencilerinden Jamie Beaton'ın henüz derse gelmediğini fark etti.
Beaton'ın geçmişini araştırmaktan kaçınan Belkin, öğrencisi hakkında hiçbir şey bilmiyordu. Derse neden gelmediğini merak edince bir dekanla iletişime geçti ve dekan kendisine bir e-posta gönderdi.
Beaton, yanıtında özür dileyerek ders programını karıştırdığını söyledi. Yeni Zelanda'daydı ve Auckland Üniversitesi'nde girişimcilik dersi veriyordu, bir sonraki hafta New York'a dönecekti.
Belkin bunun üzerine kendi kuralını çiğnemeye karar verdi. "Bu adam kim?" diye merak etti.
Belkin yaptığı araştırmada, Beaton'ın 2016 yılında Harvard Üniversitesi'nden magna cum laude derecesiyle (Yüksek şeref derecesi) mezun olduğunu ve bu süreçte uygulamalı matematik alanında yüksek lisans diploması aldığını öğrendi.
Beaton daha sonra Stanford Üniversitesi'nden MBA diploması aldı. Ardından Yale Üniversitesi'nden hukuk diploması aldı. Bunun ardından Oxford Üniversitesi'nde kamu politikası alanında doktora yaptı ve burada Rhodes bursiyeri oldu. Üstelik bunların tamamını 28 yaşına gelmeden gerçekleştirdi.
Beaton, derslere hem uzaktan hem de yüz yüze katılarak Pennsylvania Üniversitesi'nden eğitim girişimciliği, Stanford'dan eğitim teknolojisi, Princeton Üniversitesi'nden finans, Cornell Üniversitesi'nden sağlık politikası ve ekonomisi, Dartmouth College'dan uygulama bilimi, King's College London'dan savaş çalışmaları ve Pekin'deki Tsinghua Üniversitesi'nden küresel ilişkiler alanlarında ek yüksek lisans diplomaları aldı.
Hikaye bununla da bitmiyordu.
Yeni Zelanda'da doğup büyüyen Beaton, üniversite başvuru danışmanlığı hizmeti veren ve değeri 600 milyon doların üzerine çıkan Crimson Education şirketinin kurucusu ve CEO'suydu.
Beaton, özür dileyerek gönderdiği e-postadan bir hafta sonra Belkin'in dersine ilk kez katıldı.
Belkin konuyla ilgili yaptığı açıklamada "Onu tanımak büyük bir keyifti, bir öğrenciyle şimdiye kadar kurduğum en tuhaf ilişki de buydu" sözlerini kullandı.
Tutkular ve meraklar
Boyu 1,68 olan Beaton, sınırsız hırsın adeta cisimleşmiş hali olarak görülüyor. LinkedIn profili de çok sayıda meme ve Reddit başlığının konusu olan Beaton, nadir görülen bir grubun en üst sıralarına kadar yükseldi:
Sürekli eğitim gören öğrenciler.
İleri düzey akademik diplomaları bu kadar hızlı toplamaya devam ederse, 50 yaşında 16 diploması olan Benjamin B. Bolger'ı geride bırakacak. Hatta 30'dan fazla akademik diplomaya sahip, hayatını sürekli öğrenmeye adamış ve 80'li yaşlarında olan Michael Nicholson'ı bile geçebilir.
31 yaşındaki Beaton, eğitim hayatının dışında üniversite başvuru danışmanlığı alanında da önemli bir konuma geldi.
Müşterileri, çocuklarının dünyanın önde gelen üniversitelerine kabul edilme şansını artırmak amacıyla hazırlanan ve birkaç yıl süren programlara 30 bin ila 200 bin dolar arasında ödeme yapıyor.
Beaton'ın akademik geçmişi ise bazı soruları beraberinde getirdi. Bunların başında şu soru geliyor:
Bütün bunlar nasıl gerçek olabilir? Bu, eğitimin bir performans sanatına dönüşmüş hali mi? Yoksa kendi şirketi için hazırlanmış kapsamlı bir pazarlama yöntemi mi?
Beaton'a göre gerçek çok daha sıradan:
"İlk beş diplomanın net bir beceri edinme boyutu vardı. O zamandan beri ise mesele gerçekten farklı tutkuların ve merakların peşinden gitmekle ilgili."
Yakın zamanda Manhattan'da, eşi Priscilla Beaton ile yaşadığı yere çok uzak olmayan bir noktada buluştuk.
Beaton'ın günü, Midtown'daki Harvard Club'da düzenlenecek ve kendisiyle Crimson Education'daki çalışma arkadaşlarının potansiyel müşterilerle tanışacağı bir akşam etkinliği de dahil olmak üzere çok sayıda randevuyla doluydu.
Bu yoğunlukla ilgili Beaton "Koşturmacayı seviyorum ve günümün tamamen dolu olmasını seviyorum" dedi. "Bu gerçekten çok eğlenceli." sözlerini kullandı.
Beaton'a göre pek çok şey "çok eğlenceli". Bunların kısaltılmış bir listesi şöyle:
- Öğrencilerin üniversiteye kabul sürecini çözmelerine yardımcı olmak
- Zor durumdaki şirketlerin yaşayabilirliğini araştırmak
- Amtrak'ın (ABD'de bir tren firması) kafe vagonunda atıştırmalık almak
- Kalın kitapları tek seferde okuyup bitirmek ve yakın zamanda Suudi Arabistan'a yaptığı bir seyahatte dünyanın en hızlı hız trenine binmek.
Neşeli ve uyumlu biriydi. Hızlı konuşuyor ve cümlelerini tamamen tamamlanmış paragraflar halinde kuruyordu.
Görüşmemizden kısa süre önce bana, Crimson Education'ın uluslararası bir özel ders hizmeti sağlayıcısı olan Kip McGrath'ı 28 milyon dolarlık düşmanca devralma girişimi başlattığını bildiren 61 sayfalık bir hukuki bildirim gönderdi.
Öte yandan Beaton, iş için dünyanın dört bir yanına seyahat ederken bile eğitimini sürdürüyor. Birkaç hafta önce Brown Üniversitesi'nde aldığı bir ders için dönem sonu projesini teslim ettiği sırada Hindistan'daydı.
Beaton, Brown Üniversitesi'nde veri bilimi alanında yüksek lisans yapıyor.
Beaton, geceleri altı saat uyumaya çalıştığını söyledi. Yeni Zelanda'nın eski başbakanlarından ve Crimson Education Yönetim Kurulu Başkanı John Key ise telefonda verdiği röportajda, "Ah, yalan söylüyor" dedi.
Key, Beaton'ı yaklaşık 90 yıl önce hayatını kaybeden ünlü bilim insanı Ernest Rutherford'un ardından Yeni Zelanda'nın en zeki ikinci kişisi olarak görüyor.
Key, "Bunu yalnızca söylüyorum çünkü atomu parçalayan adamın bu unvanı elinden alınmasının zor olduğunu düşünüyorum" sözlerini kullandı.
"Çalışmak istiyorum"
Her şeyi bilmek isteyen çocuğun yetişme süreci, Yeni Zelanda'nın Auckland kentinde başladı. Beaton, annesi Paula Beaton'ın tek çocuğuydu.
Paula Beaton, Jamie'nin babasıyla ayrıldıklarında hamile olduğunu söyledi. Çift daha sonra boşandı.
Annesinin soyadını alan Jamie, çocukken yaşadığı "garip deneyimleri" hatırlıyor. Bunlardan biri, annesinin ilkokulunda düzenlenen baba-oğul kahvaltılarına onunla birlikte katılmasıydı.
Aile önemliydi. Anne tarafından dedesi ve büyükannesi John ve Sarah Beaton onlarla birlikte yaşıyordu. Eğitim de aynı derecede önemliydi.
Bir zanaatkar olan Jamie'nin dedesi, neredeyse her zaman bir gazete veya Andy McNab'ın gerilim romanlarından birini okuyordu. Jamie, "Akademik başarı bizim dinimizdi" dedi.
Annesi, hedeflerinden birinin oğlunu mümkün olduğunca çok farklı fırsatla tanıştırmak olduğunu söyledi.
Bu nedenle Jamie tenis ve basketbol oynadı. Kamp yaptı, yüzdü ve kanoya bindi.
Annesi onu Glenn Harry Kwok adlı bir satranç eğitmeniyle tanıştırdığında Jamie 9 yaşındaydı. Kwok ile Paula kısa süre sonra sevgili oldu ve bugün uzun süredir devam eden bir birliktelikleri bulunuyor.
Jamie, ergenlik döneminde ABD'deki seçkin üniversitelerden birinde okumayı hayal ediyordu.
Lisenin son yılında, zorunlu ders sayısının iki katından fazlasını aldı. Harvard, Yale ve Princeton'ın da aralarında bulunduğu 25 üniversiteye kabul edildi.
Evden ayrılmadan önce, daha sonra Crimson Education'a dönüşecek danışmanlık hizmetinin kurucu ortaklarından biri oldu. Şirketi, uluslararası öğrencilerin ABD üniversitelerine giden yolu bulmalarına yardımcı olacak bir hizmet olarak tanıttı. Sonuçta bu yolu kendisi de geçmişti.
Harvard'da başlangıçta kendisini tamamen yalnız hissetti.
Daha sonra münazara kulübü ve lisans öğrencilerinin ekonomi derneği de dahil olmak üzere 15 öğrenci organizasyonuna katıldı. Harvard'daki oda arkadaşlarından Brett Davis, Beaton'ın gece saat 02.00'de yaptığı iş telefon görüşmelerine alıştı.
Davis, "Bu, Beaton'ın üniversitede normal kabul edilen şeylerin veya ulaşılabilecek hedeflerin ötesinde düşündüğünün kesinlikle bir göstergesiydi" değerlendirmesini yaptı.
Wall Street'ten akademiye uzanan yol
Beaton, Harvard'da ikinci sınıftayken Tiger Management adlı Wall Street hedge fonunun kurucusu Julian Robertson'a e-posta gönderdi.
Robertson, şirketindeki diğer yatırımcılarla daha önce uyguladığı bir yöntemi kullanarak Beaton'ı bir psikanalist tarafından değerlendirilmesi için gönderdi.
Beaton bu deneyim için, "Çok eğlenceliydi" dedi. Robertson daha sonra Beaton'ı şirkete aldı.
Beaton, Harvard'daki dersleri arasında haftada iki gününü New York'taki Tiger Management ofisinde geçiriyordu.
2022'de hayatını kaybeden Robertson ile şirketi bugün yöneten oğlu Alex, Beaton'ın mentorları oldu.
Tiger Management, Crimson Education'ın ilk yatırımcıları arasında yer aldı. Alex Robertson, Beaton'a iş ve özel hayat arasında daha fazla denge kurmasını tavsiye ettiğini şu sözlerle hatırlattı:
"Arkadaşlarınla neden bir haftalığına Cancun'a gitmiyorsun?"
Beaton ise ona, "Dürüst olmak gerekirse Alex, çalışmak istediğim bir dönemde beş gün boyunca plajda oturmaktan daha kötü bir şey düşünemiyorum" dedi.
Beaton, Harvard Business School'da kıdemli öğretim görevlisi David Ager'ın girişimcilik dersine katılan onlarca öğrenciden biriydi.
Beaton yalnızca amfitiyatrodaki dikkat çekici konumu nedeniyle değil, derse son derece aktif şekilde katılması nedeniyle de öne çıkıyordu.
Ager, "Bunu sevgiyle söylüyorum ancak sanırım diğer insanlarla zamanı paylaşmak zorunda kalmasının biraz hayal kırıklığı yarattığından eminim" dedi.
İş ve akademi hayatı
Beaton, eğitim hayatı boyunca akademi ile iş dünyasını birlikte yürüttü. Belkin, onun ders sırasında iş e-postalarını veya hisse senedi portföyünü kontrol etmek için sık sık dizüstü bilgisayarını açık tuttuğunu hatırlıyor.
Belkin, "Buna rağmen her şey zamanında teslim edildi" dedi. Beaton başka şekillerde de aynı anda birçok işi yürütüyordu. Sık sık yanında oturan öğrenci Priscilla Putzer ile konuşuyordu.
Belkin, "Çok fazla fısıldaşma ve kıkırdama vardı" sözlerini kullandı.
Beaton ile Putzer, nisan ayında Kaliforniya'nın Santa Monica kentinde sahilde düzenlenen bir törenle evlendi.
Şirket büyüyor
Crimson Education eleştirilerden de muaf kalmadı. Şirket ilk dönemlerinde agresif satış yöntemleri kullanması ve çok sayıda üniversite öğrencisini özel öğretmen ve danışman olarak çalıştırması nedeniyle tepkiyle karşılaştı.
Beaton'ın aktardığına göre şirket büyüdükçe daha fazla tam zamanlı danışman çalıştırmaya yöneldi. Beaton, şirketin bugün 1.200 tam zamanlı çalışanı bulunduğunu söyledi.
Şirket ayrıca rakamlarını denetlemek üzere bir muhasebe firması tuttu. Beaton, hizmetlerinden yararlanan 10 bin öğrenciden 2 binden fazlasının Ivy League üniversitelerine, Stanford Üniversitesi'ne veya Massachusetts Teknoloji Enstitüsü'ne kabul edildiğini söyledi.
Şirket daha geniş kapsamlı başka bir eleştirinin de hedefi oldu. Eleştirinin temelinde, yüksek fiyatların zaten seçkin üniversitelere kabul edilme ihtimali yüksek olan öğrencileri doğal olarak seçtiği görüşü bulunuyor.
Üniversiteye kabul süreci hakkında çok sayıda kitap yazan gazeteci Jeff Selingo, özel danışmanların bu hizmeti karşılayabilecek kişiler için yararlı bir kaynak olabileceğini söyledi.
Selingo, "Bu sizi başka türlü giremeyeceğiniz bir yere sokmayacak" dedi.
Avustralya Ulusal Üniversitesi'nde eğitim uzmanı ve Beaton'ın Tsinghua Üniversitesi'ndeki tez danışmanı Hamish Coates ise Beaton'ı "yükseköğretimin gücünü" anlayan biri olarak övdü.
Coates şu varsayımsal soruyu yöneltti:
"Çocuğunuzun, yüzde 95'inin kabul edilmediği Ivy League üniversitelerine girmek için 5 yaşından itibaren kendisini hazırlamasını gerçekten ister misiniz? Yoksa parmak boyaması yapması, 'Frog and Toad' okuması ve iyi bir hayat sürmesi daha mı iyi?"
Beaton bu tartışmayı daha önce de duyduğunu ve kabul etmediğini şu sözlerle söyledi:
"Lise döneminde daha fazla çaba gösteren öğrenciler çoğu zaman daha mutlu ve daha ilgili oluyor"
Geleceğinde siyaset de olabilir
Beaton'ın kendi geleceği ise henüz şekillenmeye devam ediyor. Şimdilik "eğitim ve girişimcilik" üzerine yoğunlaştığını ve bir aile kurmaya da odaklandığını söyledi.
Arkadaşlarından bazıları onun siyasete atılabileceğini düşünüyor.
Beaton, bir dönem Key'in de liderliğini yaptığı Yeni Zelanda'nın merkez sağ Ulusal Partisi ile çalıştı.
Key, "Bana 'Jamie 35 yıl sonra hala Crimson'ın CEO'su olacak' derseniz, bunu göremiyorum" dedi ve sözlerini şöyle sürdürdü:
"Bence ileride yöneleceği başka ve daha büyük işler var."
© 2026 The New York Times Company
Kaynak: Gazete Oksijen
