İtalya’nın Sicilya Adası’ndaki Messina Bölgesel Müzesi’nden 'olağanüstü değere' sahip dört Rönesans dönemine ait eser çalındı.
İtalya Kültür Bakanı Alessandro Giuli, San Gregorio Poliptiği’nin günümüze ulaşan beş parçasından üçünün ve iki yüzlü küçük bir dini panelin cumartesi gecesi müzeden çalındığını açıkladı. Ahşap üzerine yapılan dört eser de 15’inci yüzyıl ressamı Antonello da Messina’ya ait.
Hırsızlığın, İtalya’da Ferragosto resmi tatilinin kutlandığı 15 Ağustos akşamı gerçekleştiği belirtildi. Soyguncuların, kentte düzenlenen büyük dini festival La Vara nedeniyle dikkatin başka yöne çevrilmesinden yararlanmış olabileceği değerlendiriliyor.
Müze Müdürü Marisa Mercurio, hırsızlığın yerel saatle 21.50 sıralarında gerçekleştiğinin düşünüldüğünü söyledi.
İki panel müzenin dışında bulundu
The Guardian’ın aktardığına göre soyguncular aslında müzeden altı panel çıkardı. Ancak bunlardan ikisi, nedeni bilinmeyen bir şekilde müzenin dışındaki alçak bir duvarın üzerinde bırakıldı. Dört eser ise kayıp.
Polis, güvenlik kameraları ve gelişmiş alarm sistemiyle korunan müzeye hırsızların alarmı çalıştırmadan nasıl girdiğini araştırıyor. Küçük panelin güvenli bir teşhir kutusu kırılarak çıkarıldığı bildirildi.
Çalınan eserlerin tamamının ahşap üzerine yapılmış olması, tuval tablolar gibi sarılarak taşınmalarını engelliyor. Messina Savcılığı’nın soruşturma başlattığı olayda, eserlerin yasa dışı sanat piyasası için veya bir sanat tacirinin siparişi üzerine çalınmış olabileceği ihtimalleri değerlendiriliyor.
“Yaşananlar karşısında şoke olduk” diyen Mercurio, hırsızlığı “müze, şehir, toplum ve sanat dünyası için büyük bir kayıp” olarak nitelendirdi. Mercurio, “Yalnızca Messina için değil, bütün Sicilya açısından muazzam kültürel, sanatsal ve simgesel öneme sahip eserleri çaldılar. Şimdi yapabileceğimiz tek şey, bir an önce bulunmalarını ummak” ifadelerini kullandı.
Beş asırlık eser, büyük depremden kurtulmuştu
Antonello da Messina’nın 1473’te yaptığı San Gregorio Poliptiği, kucağında bebek İsa’yı taşıyan Meryem Ana’yı; Aziz Gregorius, Aziz Benediktus ve meleklerle birlikte tasvir ediyor.
Başlangıçta altı panelden oluşan eser, San Gregorio Manastırı için hazırlanmıştı. Manastır, 1908’de Messina’yı yerle bir eden 7,1 büyüklüğündeki depremde yıkıldı. Yaklaşık 37 saniye süren ve kent nüfusunun yarısının ölümüne yol açan deprem, modern Avrupa tarihinin en ölümcül doğal afetlerinden biri olarak kabul ediliyor.
Poliptiğin günümüze ulaşan beş panelinden üçü soygunda çalındı. Eser aynı zamanda Antonello’nun doğduğu kentten hiç ayrılmamış tek çalışmasıydı. Messina Üniversitesi’nden sanat tarihçisi Valentina Certo, hırsızlığı “kentin tarihsel hafızasına ve kültürel kimliğine açılmış bir yara” olarak tanımladı.
Certo, “Bu eserler depremden, yıkımdan ve beş yüzyıllık tarihten sağ çıkmıştı. Bu şekilde halktan koparılmalarının yarattığı kayıp, yalnızca ekonomik ölçütlerle hesaplanamaz” dedi.
Küçük panel 2003’te Sicilya’ya kazandırılmıştı
Çalınan dördüncü eser, bir yüzünde Meryem Ana’nın kucağındaki bebek İsa ile diz çökmüş bir Fransisken keşişi, diğer yüzünde ise ölümünden sonra İsa’yı gösteren küçük bir panel.
Boyutları, eserin kişisel ibadet amacıyla hazırlandığına işaret ediyor. Daha önce Wilhelm Soldan koleksiyonunda bulunan panel, Antonello’ya ait olduğunun belirlendiği 2003 yılında Christie’s tarafından Sicilya bölgesel yönetimine satılmıştı.
Yaklaşık 1430’da doğan Antonello, Napoli’de eğitim aldı; Provence ve Flaman ressamların yapıtlarını inceledi. Flaman yağlı boya tekniklerinin İtalya’ya taşınmasında etkili olan sanatçı, erken Rönesans’ın önde gelen ustaları arasında gösteriliyor.
Messina Belediye Başkanı Federico Basile, “iğrenç bir suç eylemi” olarak nitelendirdiği soygun karşısında “derin bir öfke” duyduğunu söyledi.
Basile, “Bütün Messina halkına ait bir miras ihlal edildi. Messina, tarihinin çalınmasına izin vermeyecek” dedi.
Avrupa’da müze güvenliği tartışması
Soygun, İtalyan polisinin Parma yakınlarındaki özel bir müzeden bu yıl çalınan Cézanne, Renoir ve Matisse imzalı üç tabloyu bulduğunu açıklamasından bir gün sonra gerçekleşti. Toplam değeri 9 milyon euro olan eserler, bir çete tarafından birkaç dakika içinde çalınmıştı.
Avrupa’daki müzelerin güvenliği, geçen yılın sonlarında bir grubun Paris’teki Louvre Müzesi’ne gün ortasında girerek 88 milyon euro değerinde tarihi mücevherleri çalmasının ardından tartışmaya açılmıştı.
Kaynak: Gazete Oksijen
