22 Eylül 2026, Salı
Gece Modu Gece Modu Gündüz Modu Gündüz Modu
Haber Giriş: 22.09.2026 10:23 | Son Güncelleme: 22.09.2026 10:24

Ortak bildiri yayımlandı: Fields Madalyası sahibi 25 matematikçiden yapay zeka uyarısı

Fields Madalyası sahibi 25 matematikçi, yapay zeka şirketlerinin matematik alanındaki çalışmalarına ilişkin ortak bildiri yayımladı. Bildiride, yapay zeka tarafından üretilen ispatların alanın gelişimi ve insan merkezli yapısı üzerindeki etkilerine dikkat çekildi
Fotoğraf: Shutterstock
Fotoğraf: Shutterstock

Önde gelen matematikçiler, teknoloji sektörünün yapay zeka destekli çalışmalarla matematik alanındaki faaliyetlerini artırmasına yönelik endişelerini dile getiriyor.

Geçtiğimiz cuma günü yayımlanan ve matematiğin en prestijli ödülü olarak kabul edilen Fields Madalyası’nı kazanan 25 matematikçinin imzaladığı bildiride, yapay zeka şirketlerinin hedefleri ile matematik disiplininin amaçları arasında “ciddi bir uyumsuzluk” olduğu belirtildi.

Scientific American'ın haberine göre; bildiri, matematik tarihindeki en önemli haftalardan biri olarak değerlendirilen sürecin sonunda yayımlandı. Geçtiğimiz salı günü OpenAI, matematiğin çözülmemiş en önemli problemlerinden biri olarak kabul edilen ve yedi “Milenyum Ödülü Problemi” arasında yer alan Navier-Stokes denklemlerine ilişkin bir çözüm geliştirdiğini açıkladı.

Matematikçilerin çalışmalara yönelik endişesi

Bildiride, yapay zeka şirketlerinin en önemli açık matematik problemlerini çözerek modellerinin yeteneklerini göstermeye çalıştığı rekabetin hızlı biçimde ilerlediğine dikkat çekildi. Matematiğin amacının yalnızca problemleri çözmek olmadığı belirtilen bildiride, alanın aynı zamanda matematikle uğraşan insanların “kavramsal anlayışını ve içgörüsünü” geliştirmeyi hedeflediği ifade edildi. Bildiride, yapay zeka tarafından üretilen ispatların “seri üretiminin” matematik alanındaki insan merkezli kültürü tehdit ettiği savunuldu.

Bildiride, “Matematik topluluğu birçok açıdan insanlığın küçük bir örneği gibi işliyor. Farklı yaklaşımlar kullanan bireylerden oluşuyor ve onları ortak değerler bir araya getiriyor” ifadelerine yer verildi.

Tao’nun yapay zekaya ilişkin yaklaşımı değişti

Bildiriyi imzalayan isimler arasında matematikçi Terence Tao da yer aldı. Tao, yıllardır yapay zekanın matematik alanındaki kullanımına ilişkin olumlu görüşler dile getiriyordu. Tao, birkaç ay önce OpenAI tarafından hazırlanan tanıtım videosunda da yer aldı. Ancak son dönemde yapay zeka konusundaki değerlendirmelerinde daha fazla endişeye yer vermeye başladı.

Tao, geçtiğimiz çarşamba günü yayımladığı blog yazısında söz konusu tanıtım videosuna ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Matematik alanındaki mevcut durumun “belirgin şekilde kötüleştiğini” ifade eden Tao, şirketlerin “toplumsal açıdan taşıdığı gerçek değerden bağımsız olarak son derece güçlü ve otonom yapay zeka teknolojileri geliştirme yarışına giderek daha fazla odaklandığını” belirtti.

Matematikçilerden yeni oluşum

Tao, yapay zekanın matematik alanındaki etkilerine ilişkin endişelerini artıran tek önemli matematikçi değil. Geçtiğimiz hafta, aralarında alanın önde gelen isimlerinin de bulunduğu bir grup matematikçi, Association for Human Mathematics (AHM) adlı oluşumu kurdu. Girişimin çalışmalarının, Navier-Stokes denklemlerine ilişkin açıklamadan önce başladığı belirtildi.

Massachusetts Institute of Technology’de (MIT) yardımcı doçent olarak görev yapan ve AHM’nin ilk üyeleri arasında yer alan Naomi Sweeting, matematikçiler arasında yapay zeka şirketleriyle alan arasındaki mevcut ilişkinin “zararlı ve kısa vadeli bir yaklaşım” olduğuna yönelik görüşlerin bir süredir arttığını söyledi.

Sweeting, “İnsanlar ve matematik açısından olumlu olacak bir gelecek oluşturmak için çalışıyoruz” dedi.

Yeni bildiri ile AHM’nin ortak noktalarından biri, matematik alanında yaşanan gelişmelerin yalnızca bu alana özgü bir tartışma olarak değerlendirilmemesi gerektiği görüşü.

Fields Madalyası sahiplerinin imzaladığı bildiride, yaşananların “diğer bilimsel ve yaratıcı meslekleri ve toplumun tamamını etkileyen daha geniş kapsamlı uyum sorunlarının bir parçası” olduğu ifade edildi.

Kaynak: Gazete Oksijen