İngiltere Başbakanı Andy Burnham, ülkesinin Avrupa Birliği ile uzun vadeli ilişkisini yeniden şekillendirmek için AB’ye yeniden katılmanın da seçenekler arasında değerlendirilebileceğini söyledi. Burnham, mevcut Brexit düzenlemesinin “yarardan çok zarar” getirdiğini belirterek Avrupa ile ilişkilerin yeniden ele alınması gerektiğini ifade etti.
Burnham, BBC Radio 4'ün Today programında İngiltere’nin Avrupa ile ilişkisini “askıda bırakmak” istemediğini ve önümüzdeki 10 yılda ülkenin hangi yöne gitmesi gerektiğinin netleştirilmesi gerektiğini söyledi. AB’ye yeniden katılmak isteyip istemediği sorulan Başbakan, “seçeneklere bakmak” istediğini belirtti.
Burnham, geçmişte hayatı boyunca İngiltere’nin AB’ye yeniden katılmasını savunduğunu da hatırlattı ancak bunun bugün için kesin olarak benimsediği bir politika olmadığını vurguladı. İngiltere’nin mevcut ilişkisini sürdürebileceğini söyleyen Burnham, bunun yanı sıra eski Maliye Bakanı George Osborne’un önerdiği gümrük birliği, Liberal Demokratların gündeme getirdiği tek pazar seçeneği veya AB’ye “tamamen geri dönme” ihtimalinin de değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Başbakan, “Açıkça değerlendirilmesi gereken seçenekler var ve yapılabilir olanı, her birinin artılarını ve eksilerini incelemeliyiz” dedi. Burnham böylece, İngiltere’nin AB ile ilişkilerinde tek bir modele bağlı kalmak yerine farklı entegrasyon seviyelerinin ele alınacağını ortaya koydu.
Brexit için “yeterince iyi değil” dedi
Burnham, salı günü İşçi Partisi konferansında yaptığı konuşmada Brexit'in İngiltere'nin hem göç hem de ekonomi üzerindeki kontrolünü kaybetmesine yol açtığını savundu. Mevcut ilişkinin “yeterince iyi” olmadığı görüşünü dile getiren Başbakan, yıl sonunda yapılması planlanan AB zirvesinde İngiltere'nin Avrupa ile uzun vadeli ilişkisi için farklı seçenekleri masaya koyacağını söyledi.
Burnham ayrıca hükümetin bu seçeneklerden biri üzerinde uzlaşı oluşturmayı hedeflediğini belirtti ancak böyle bir uzlaşının nasıl ölçüleceğine ilişkin ayrıntı vermedi.
İngiltere ile AB arasındaki ilişkilerin yeniden düzenlenmesi için planlanan zirve daha önce yaz aylarında yapılacaktı. Ancak eski Başbakan Keir Starmer'ın görevden ayrılmasıyla zirve yılın ilerleyen dönemlerine ertelendi. Burnham, bu görüşmeler sırasında İngiltere ekonomisini dönüştürmeye yönelik 10 yıllık bir plan da yayımlamak istediğini söyledi.
Starmer dönemindeki çizgiden daha ileri bir adım
Burnham’ın açıklamaları, İşçi Partisi'nin 2024 genel seçimleri öncesindeki Brexit politikasından olası bir ayrışmaya işaret ediyor. Partinin seçim manifestosu, Brexit'i “işe yarar hale getirme” hedefini ortaya koyarken İngiltere'nin AB'nin gümrük birliğine veya tek pazarına yeniden katılmasını dışlamıştı.
Starmer hükümeti bunun yerine AB ile daha sınırlı bir yakınlaşma politikası izlemişti. Bu kapsamda AB'nin gıda standartlarıyla uyum, gençlere yönelik vize düzenlemesi ve İngiliz sanayisinin AB karbon ticaret sistemine yeniden bağlanması gibi başlıklar gündeme gelmişti.
Burnham ise geçen hafta, milletvekilliğine dönüşünü sağlayan Makerfield ara seçiminde Brexit tartışmalarını yeniden başlatmayacağı yönündeki önceki tutumuna rağmen, bir sonraki genel seçimde İngiltere'nin AB'ye yeniden katılması için seçmenden yetki istemeye yönelik kampanya yürütme ihtimalinin kapısını açık bırakmıştı. BBC, son açıklamalarının Burnham’ın 2024 seçim manifestosundan daha belirgin bir şekilde uzaklaşabileceğine işaret ettiğini belirtiyor.
Muhafazakârlardan “Brexit savaşlarını yeniden başlatıyor” eleştirisi
Burnham’ın AB’ye dönüş ihtimalini açıkça gündeme getirmesi, İngiltere'de Brexit tartışmasının yeniden siyasetin merkezine taşınabileceği yorumlarına yol açtı. Muhafazakârlar, Burnham'ı Brexit döneminin tartışmalarını yeniden açmakla eleştirdi.
Muhafazakâr Parti Genel Başkan Yardımcısı Alex Burghart, İşçi Partisi'nin ekonomik kararlarının sorumluluğunun yıllar önce yapılan Brexit oylamasına yüklenemeyeceğini savundu. Burghart ayrıca hükümetin mevcut AB ile “yeniden düzenleme” politikasının İngiltere'yi “arka kapıdan” Avrupa Birliği'ne götürdüğünü öne sürdü.
Burnham'ın son açıklamaları, Brexit sonrasında AB ile ilişkilerin hangi düzeyde tutulacağı konusunu İşçi Partisi hükümetinin önündeki uzun vadeli siyasi başlıklardan biri haline getiriyor. Başbakan ise şu aşamada tek bir modeli tercih ettiğini söylemek yerine, mevcut durumdan gümrük birliğine, tek pazara veya AB’ye yeniden üyeliğe kadar uzanan seçeneklerin değerlendirilmesi gerektiğini savunuyor.
Kaynak: Gazete Oksijen
