Sırbistan’da iki yıldır süren yolsuzluk karşıtı protestoların ardından seçimleri kazanan Öğrenci Listesi’nin destekçileri, hükümet yanlısı grupların 18 aydır kamp kurduğu Belgrad’daki Pionirski Parkı’nı temizledi.
Sırbistan’da Öğrenci Listesi’nin parlamento seçimlerindeki zaferinin ardından yüzlerce gönüllü, başkent Belgrad’daki Pionirski Parkı’nda temizlik yaptı. Cumhurbaşkanlığı ve hükümet karşıtı protestolar sırasında muhalifleri sindirmek için kullanıldığı belirtilen kampın kaldırılmasının ardından gönüllüler çadır kalıntılarını ve çöpleri topladı; çocuk parkındaki oyun alanlarını temizleyip dezenfekte etti.
“Özgürlüğün kokusu”
Sırbistan Ulusal Meclisi’nin karşısındaki park, önceki 18 ay boyunca hükümet yanlısı grupların kurduğu ve “Ćaciland” olarak bilinen kampın kontrolündeydi. Guardian’ın haberine göre kampta hüküm giymiş suçlular da kalıyordu; gazetecilere ve çevreden geçenlere saldırılar düzenlenirken polis müdahale etmiyordu.
Seçim gecesi parkın çevresinde siyah giyimli ve maskeli çok sayıda kişinin toplanması, iktidardaki Sırp İlerleme Partisi’nin (SNS) yenilgiyi kabul etmeyebileceği yönündeki endişeleri artırdı. Ancak sandıkların kapanmasından kısa süre sonra Cumhurbaşkanı Aleksandar Vučić, partisinin Öğrenci Listesi karşısında ağır bir yenilgi aldığını kabul etti ve sokaklarda olay çıkmasını istemediğini söyledi. Ardından bariyerler kaldırıldı ve kamp dağıldı.
Parkta çöpleri toplayan Radomir Dalic, şiddet niyeti taşıyan kişilerin alandan uzaklaştırılmasından duyduğu memnuniyeti dile getirdi. Dalic, “Dün büyük bir zaferdi, bugün özgürlüğün kokusu. Çöpün içindeyiz ama bu özgürlüğün kokusu” dedi. Temizliğe katılan Tamara Tomic de şiddetten uzak, normal bir hayat ve kentte huzur içinde yaşamak istediklerini söyledi.
Öğrenci Listesi’nin seçim zaferi, iki yıldır devam eden yolsuzluk karşıtı protestoların ardından geldi. Novi Sad kentinde 2024’te bir tren istasyonunun çatısının çökmesi ve 15 kişinin hayatını kaybetmesi, kamu kurumlarındaki sorumluluk ve yolsuzluk iddialarına yönelik tepkileri büyütmüş, öğrenci hareketinin ülke çapında yayılmasına zemin hazırlamıştı.
Pionirski Parkı boşaltılırken (Fotoğraf:X)
Hareketin programı yolsuzlukla mücadeleye odaklanıyor
Geleneksel bir siyasi parti gibi örgütlenmeyen hareketin belirgin bir lideri ya da hiyerarşik yapısı bulunmuyor. Adaylar öğrenci meclislerinde belirlendi; listede akademisyenlerden sporculara, ekonomistlerden mühendislere kadar farklı mesleklerden isimler yer aldı.
Öğrenci Listesi’nin açıkladığı 11 maddelik programın merkezinde yolsuzlukla mücadele bulunuyor. Programda yargı reformu, medya özgürlüğü, erişilebilir konut ve sağlık hizmetlerine erişimin iyileştirilmesi de yer alıyor. Hareket, her köyde bir doktor bulunmasını da vaat ediyor.
Hükümeti kimin kuracağı ve AB politikası belirsiz
Seçim zaferine rağmen Öğrenci Listesi’nin nasıl bir hükümet kuracağı henüz net değil. Hareket, seçim öncesinde başbakan adayı açıklamadı; olası kabineye ilişkin de bilgi vermedi. Demokratikleşme Politikaları Konseyi’nin kurucu ortağı Kurt Bassuener, farklı görüşleri bir araya getiren geniş koalisyon yapısının zaferin ardından çatlaklar yaratabileceği uyarısında bulundu.
Listenin ilk sırasında yer alan Novi Sad Üniversitesi’nde görevli kardiyolog Ilija Srdanović, bu sıranın kendisini otomatik olarak başbakan yapmayacağını söyledi. Srdanović, hareketin lider kültü oluşturmak yerine demokratik bir yapı kurmayı amaçladığını belirtti.
Dış politika da soru işaretleri arasında. Eski AB ve Birleşik Krallık büyükelçisi Michael Davenport, öğrenci gösterilerinde Avrupa Birliği bayraklarının öne çıkmadığını belirterek hareketin AB üyeliğine yaklaşımının ve Bosna-Hersek ile Kosova gibi bölgesel meselelerdeki tutumunun belirsiz olduğunu söyledi.
Belgrad’da gönüllüler parkı temizlerken araçların korna çalarak kutlamalara katılması, seçim zaferinin yarattığı coşkuyu yansıttı. Ancak Öğrenci Listesi’nin bu siyasi desteği işleyen bir hükümete dönüştürüp dönüştüremeyeceği henüz belli değil.
Kaynak: Gazete Oksijen
