Portekiz’de cumhurbaşkanlığı seçimlerinin ilk turu pazar günü başladı. Aşırı sağ bir adayın ilk kez ikinci tura kalma ihtimali, Avrupa genelinde yükselişte olan aşırı sağ partiler açısından dikkatle izleniyor.
Ülke genelinde sandıklar yerel saatle 08.00’de açıldı. Yaklaşık 11 milyon seçmenin oy kullanma hakkına sahip olduğu seçimde 11 aday yarışıyor. Sandık çıkış anketlerinin oy verme işleminin başlamasından 12 saat sonra açıklanması bekleniyor.
Kamuoyu yoklamalarına göre, aşırı sağcı Andre Ventura’nın liderliğini yaptığı Chega partisinin adayı Ventura’nın ilk turda en yüksek oyu alabileceği, ancak 8 Şubat’ta yapılması öngörülen ikinci turda rakibi kim olursa olsun seçimi kaybedeceği tahmin ediliyor.
Bu senaryo gerçekleşirse, Portekiz’de son 40 yılda ilk kez bir cumhurbaşkanlığı seçimi ilk turda yüzde 50’nin üzerinde oyla sonuçlanmamış olacak.
Portekiz’de cumhurbaşkanlığı makamı büyük ölçüde sembolik nitelik taşıyor ve yürütme yetkisi bulunmuyor. Devlet başkanının temel rolü, siyasi çekişmelerin üzerinde durmak, kriz ve anlaşmazlıklarda uzlaştırıcı bir pozisyon almak olarak tanımlanıyor. Bununla birlikte cumhurbaşkanı, parlamentodan çıkan yasaları veto edebilme ve parlamentoyu feshederek erken seçim çağrısı yapabilme yetkilerine sahip.
Seçimi kazanan aday, iki dönemlik görev süresini tamamlayan mevcut Cumhurbaşkanı Marcelo Rebelo de Sousa’nın yerine geçecek.
Chega partisinin son yıllardaki hızlı yükselişi dikkat çekiyor. Parti, kuruluşundan yalnızca altı yıl sonra, geçen yıl yapılan seçimlerde Portekiz parlamentosundaki ikinci büyük siyasi güç haline geldi. Ventura’nın kampanyasının merkezinde ise “aşırı göç” olarak tanımladığı olgu yer aldı.
Seçim sürecinde Ventura, ülke genelinde “Burası Bangladeş değil” ve “Göçmenler sosyal yardımlarla yaşamamalı” gibi ifadelerin yer aldığı, yabancı düşmanlığıyla eleştirilen afişler kullandı.
Seçimde öne çıkan diğer adaylar ise Portekiz siyasetinde son yarım yüzyıldır iktidarı dönüşümlü olarak paylaşan iki ana partiden geliyor. Merkez sağdaki Sosyal Demokrat Parti’nin adayı Luis Marques Mendes ile merkez soldaki Sosyalist Parti’nin adayı Antonio Jose Seguro, Ventura’nın başlıca rakipleri arasında yer alıyor.
Öte yandan Portekiz’deki siyasi gelişmelerin Avrupa Birliği’nin genel yönelimi üzerinde sınırlı bir etkisi olduğu değerlendiriliyor. Ülke ekonomisi, AB’nin toplam gayrisafi yurt içi hasılasının yaklaşık yüzde 1,6’sını oluştururken, silahlı kuvvetleri de görece küçük bir kapasiteye sahip bulunuyor.
Kaynak: Gazete Oksijen
