19 Haziran 2024, Çarşamba Gazete Oksijen
Haber Giriş: 19.05.2023 15:51 | Son Güncelleme: 19.05.2023 16:06

Son 30 yılda dünyadaki büyük göllerin yüzde 53'ü küçüldü

Yeni bir araştırma, iklim değişikliği ve aşırı su tüketiminin gölleri bilim insanlarının tahmin ettiğinden daha fazla kuruttuğunu ortaya koydu. Uydu görüntülerinin analizine göre dünyanın en büyük göllerinden yüzde 53’ünde su kaybı meydana geldi
Son 30 yılda dünyadaki büyük göllerin yüzde 53'ü küçüldü

Washington Post’un haberine göre, Science dergisinde yayımlanan araştırmada, dünya üzerindeki toplam göl suyu hacminin yüzde 95’ini oluşturan 1972 göl incelendi. Uydu görüntülerinden yararlanılan araştırma kapsamında, göllerdeki su kaybını ayrı ayrı ölçmek için bir su modellemesi oluşturuldu. Araştırmada, dünyanın en büyük göllerinden yüzde 53’ünde 1992 ile 2020 arasında yılda ortalama 19 ila 24 gigaton arasında su kaybının meydana geldiği ortaya koyuldu. Bunun ise ABD’de bir yılda kullanılan su miktarına eşit olduğu vurgulandı.

"Tahmin edilenden fazla"

Su kaybının yaklaşık yüzde 36'sını, buharlaşan su miktarını artıran iklim değişikliğinin oluşturduğu tespit edilen araştırmada, kaybın yaklaşık yüzde 20'sine ise insanların su tüketiminin neden olduğu anlaşıldı. Baş araştırmacı Fangfang Yao, çalışmaya ilişkin açıklamasında, "Bulgularımız, dünya çapındaki kurumaların, kesinlikle göl hacmi açısından daha önce tahmin edilenden fazla olduğunu gösteriyor" ifadesini kullandı.

Yao ayrıca, insan etkisi ile doğal faktörler arasındaki farkı bilmenin çözüm üretmeye katkı sağlayacağına işaret etti. Su kayıplarının doğru şekilde izlenmesine ve bu kayba katkıda bulunan faktörlerin tam olarak belirlenmesine yardımcı olacak araştırmanın, 2 milyara yakın insanı etkileyen söz konusu durumla mücadelede geliştirilecek stratejilere rehberlik edeceği kaydediliyor.

Hazar Denizi yüzde 49'unu oluşturdu

Küçülme ve rezervuar kayıpları, Orta Asya'nın batısı, Orta Doğu, Hindistan'ın batısı, Çin'in doğusu, kuzey ve doğu Avrupa, Okyanusya, ABD, Kanada'nın kuzeyi, Afrika'nın güneyi ve Güney Amerika'nın büyük bir kısmındaki göllerde tespit edildi. Dünyadaki en büyük iç su kütlesi olan Hazar Denizi'ndeki daralma toplam kayıpların yüzde 49'unu, doğal göl hacmindeki net düşüşün ise yüzde 71'ini oluşturdu.

Göller tatlı su ve yiyecek temini, su kuşu habitatı, kirleticiler ve besinler döngüsü gibi temel ekosistem hizmetlerini sağlarken, küresel kara alanının yüzde 3'ünü kaplıyor. Ayrıca biyojeokimyasal süreçlerin temel bileşenleri olan göller, karbon döngüsü koluyla iklimin düzenlenmesine katkı sağlıyor. Dünya Meteoroloji Örgütü'ne göre, küresel sıcaklık artışı geçen yıl sanayi öncesi döneme göre 1,15 dereceye ulaştı.

Kaynak: AA