Hindistan’da sosyal medyada mizah olarak başlayan Cockroach Janta Party (Hamamböceği Halk Partisi), yani Hamamböceği Halk Partisi, sınav sistemindeki skandallar ve genç işsizliğine karşı sokak hareketine dönüştü. CNN’in haberine göre hareketin kurucusu Abhijeet Dipke, cumartesi gününden bu yana Yeni Delhi’nin merkezindeki Jantar Mantar anıtı yakınında protestocularla birlikte kamp kuruyor.
Boston Üniversitesi mezunu 30 yaşındaki Dipke, Eğitim Bakanı Dharmendra Pradhan istifa edene kadar eylemi sürdüreceklerini söyledi. Dipke, CNN’e yaptığı açıklamada, “Ne kadar sürerse sürsün buradayız. Dharmendra Pradhan istifa edene kadar burada olacağız” dedi.
İnternet şakasından protesto hareketine
Cockroach Janta Party, geçen ay gençlerin sosyal medyada başlattığı hicivli bir hareket olarak ortaya çıktı. Adı, Başbakan Narendra Modi’nin iktidardaki Bharatiya Janata Party’sine gönderme yaparken, “hamamböceği” sembolü de Hindistan Başyargıcı’nın işsiz gençleri “hamamböcekleri”ne benzettiği şeklinde yorumlanan sözlerinden esinlendi.
Kısa sürede viral olan hareket, sınav kağıtlarının sızdırılması, teknik aksaklıklar, yüksek genç işsizliği ve eğitim sistemine duyulan güvensizlik nedeniyle büyüdü. Dipke, Hindistan’a bu ay dönerek farklı şehirlerde protestolara katıldı; hareket geçen hafta sonu Yeni Delhi’deki Jantar Mantar’da düzenlenen eylemle daha görünür hale geldi.
Sınav skandalları öfkeyi büyüttü
Hindistan’da üniversite ve kamu sınavları, milyonlarca genç için geleceği belirleyen en kritik aşamalardan biri olarak görülüyor. Ancak sistem uzun süredir sınav sorularının sızdırılması, teknik sorunlar ve yoğun rekabet nedeniyle tartışma konusu.
Geçen ay ülkenin en büyük tıp fakültesi giriş sınavına giren 2 milyondan fazla öğrenciye, sınav kağıdının sızdırıldığı iddiaları nedeniyle sonuçların iptal edileceği bildirildi. CNN’e göre son haftalarda Hindistan basınında, sınav baskısıyla bağlantılı olduğu öne sürülen öğrenci intiharları da gündeme geldi.
Dipke, protestolarda bu öğrenciler için mum yaktıklarını belirterek, “Sistem onları yüzüstü bıraktığı için hayatını kaybeden öğrencileri anmak istedik” dedi.
Protestoda hicivli semboller kullanılıyor
Yeni Delhi’deki protestolarda göstericiler pankartlar taşıyor, sloganlar atıyor ve her gün farklı sembolik objelerle eyleme katılıyor. Protestocular, barışçıl bir atmosfer oluşturmak amacıyla görevli polislere gül veriyor; birçok kişi Hindistan bayrağı ve anayasa nüshaları taşıyor.
Hafta içinde bazı göstericiler, Modi’nin Covid döneminde halktan tencere ve tabak çalmasını istemesine gönderme yaparak metal tabaklar ve kaşıklarla eyleme katıldı. Salı günü ise protestocular çocuk bezi getirdi. Dipke, bunun sınav kağıdı sızıntılarına yönelik hicivli bir gönderme olduğunu söyleyerek, “Hindistan’da sızdırılmayan bir devlet sınavı bile yok. Biz de belki sızıntıları önlemek için bez kullanılır dedik” ifadelerini kullandı.
Bakan ‘terör gruplarının B takımı’ dedi
CNN, Hindistan Eğitim Bakanlığı’na Dipke’nin dile getirdiği iddialarla ilgili ulaştığını aktardı. Eğitim Bakanı Dharmendra Pradhan ise bu hafta NDTV’ye yaptığı açıklamada Cockroach Janta Party için “terör gruplarının B takımı” ifadesini kullandı.
Dipke bu sözlere tepki gösterdi. Hareketlerinin öğrenciler için adalet talep ettiğini belirten Dipke, “Ahlaki sorumluluk almak yerine bizi terörist olarak yaftalıyor. Bundan daha üzücü bir şey olamaz” dedi.
Hareket örgütlenmeye hazırlanıyor
Yeni Delhi’deki eylem alanında gönüllüler, protestoculara yiyecek, su ve temel ihtiyaç malzemeleri ulaştırıyor. CNN’in aktardığına göre hafta içinde gündüz saatlerinde alandaki kalabalık 200-300 kişi arasında değişirken, akşamları sayı 500’e yaklaştı. Geceleri ise yaklaşık 50 kişi eylem alanında kalmaya devam etti.
Dipke, Cockroach Janta Party’nin henüz çok yeni bir hareket olduğunu söyledi. Yalnızca bir ay önce kurulduklarını ve kendisinin Hindistan’a iki haftadan kısa süre önce döndüğünü belirten Dipke, farklı eyaletlerde daha resmi bir örgütlenme yapısı kurmayı hedeflediklerini anlattı.
Dipke’ye göre hareketin nihai amacı Hindistan’ın sınav sistemini değiştirmek. “Adım adım ilerliyoruz” diyen Dipke, “Bir mesaj vereceğiz” ifadelerini kullandı.
