Belçika'da yasa dışı sünnet uygulamalarıyla ilgili soruşturma kapsamında iki Yahudi sünnetçi (mohel) hakkında hazırlanan iddianame, Brüksel yönetimiyle ABD ve İsrail'i bir kez daha karşı karşıya getirdi. İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Saar, Yahudi inancını uyguladıkları için Yahudiler hakkında kovuşturma açıldığını iddia etti. "Brit Mila (sünnet), Yahudi inancının temel taşıdır" ifadelerini kullanan Saar, Belçika'nın söz konusu kararına tepki göstererek, Brüksel yönetimini harekete geçmeye ve bir çözüm bulmaya çağırdı.
Bakan Prevot: Belçika'da yargı bağımsızdır
Belçika Dışişleri Bakanı Maxime Prevot, İsrailli mevkidaşının tepkisiyle ilgili X hesabından açıklama yaptı. Saar'ı etiketleyen Prevot, "Şu karikatürize etmeleri bırakın artık!" ifadesini kullandı.
Maxime Prevot'un açıklaması şöyle:
"Belçika'da yargı bağımsızdır ve kararlarını ister kabul edilsin ister edilmesin herhangi bir siyasi etkiden uzak bir şekilde alır. Söz konusu davaların Yahudi topluluğunun temsilcileri tarafından başlatıldığını hatırlıyorum. Bunları, bir ülkenin Yahudilerin dini özgürlüğünü baltalama arzusu olarak göstermek iftira niteliğindedir. Bu özgürlük ülkemizde hiçbir zaman sorgulanmadı ve asla sorgulanmayacak. Anayasamız bunu koruyor."
Prevot ayrıca internet üzerinden mesajlaşmak yerine bu konuları İsrail'de yapılacak bir toplantıda yüz yüze ele alma çağrısı yaptı.
"Konuyu tamamen ıskalıyorsunuz"
İsrail Dışişleri Bakanı Saar, Prevot'un bu paylaşımını alıntılayarak “Yargı bağımsızlığı hakkındaki yorumlarınız konuyu tamamen ıskalıyor" diye yazdı. Belçika’da sünnet meselesiyle ilgili bir soruşturmanın açılmaması gerektiğini savunan Saar, Belçika’yı antisemitizmle suçladı.
ABD'li büyükelçi: Belçika artık Yahudi karşıtı olarak görülecek
Tartışmaya, ABD'nin Brüksel Büyükelçisi Bill White da katıldı. X hesabından paylaştığı mesajda, "Bu, Belçika için utanç verici bir lekedir" ifadesini kullanan White, sünnetçilerden birinin ABD'li olduğuna işaret ederek, söz konusu dini figürlerin yargılanması konusunda "yanlış ve kabul edilemez" yorumunu yaptı. White, "Belçika artık dünya tarafından Yahudi karşıtı olarak görülecektir. Bu mesele çözülene kadar bundan kaçınmanın bir yolu yoktur. (ABD Başkanı Donald) Trump yönetimi bu yargı sürecini kınamakta ve aynı zamanda Belçika hükümetinin burada yaşayan güzel Yahudi topluluklarıyla bir çözüm bulma konusundaki siyasi eylemsizliğini de eleştirmektedir" değerlendirmesinde bulundu.
Belçika hükümetine, Yahudi liderlerle ve topluluklarla çalışarak derhal bir çözüm bulması çağrısında bulunduklarını aktaran White, "Belçika'nın dünyadaki itibarı açısından, Belçika hükümetinin hemen harekete geçmesini umuyorum" ifadesini kullandı.
Belçikalı bakandan büyükelçiye: Rolünüzü doğru değerlendirin
Belçika Dışişleri Bakanı Maxime Prevot, Büyükelçi White'ın bu açıklamasına tepki gösterdi. "Yargı süreçlerine katılmamanız nedeniyle bir ülkeyi kamuoyu önünde eleştirmeniz ve itibarını zedelemeniz uygun değildir" ifadesini kullanan Prevot, kendisine daha önce de bu bağlamda bir hatırlatma yaptığını kaydetti. Prevot, "Washington'daki büyükelçimizin aynı şekilde davranmasını kabul edilebilir bulur muydunuz? Belçika'da yargı bağımsızdır ve kararlarını, katılınsın ya da katılınmasın, her türlü siyasi etkiden uzak şekilde alır." değerlendirmesinde bulundu.
Söz konusu yargı sürecinin bizzat Yahudi toplumunun temsilcileri tarafından başlatıldığını anımsatan Prevot, bunu bir ülkenin Yahudilerin din özgürlüğünü zayıflatma isteği olarak sunmanın iftirayla eş değer olduğunu belirtti. Belçika Dışişleri Bakanı, "Daha fazla itidal göstermenizi ve rolünüzü doğru bağlamda değerlendirmenizi rica ediyorum" çağrısında bulundu. Prevot, din özgürlüğünün Belçika'da hiçbir zaman sorgulanmadığının ve sorgulanmayacağının altını çizerek, "Anayasamız bu hakkı güvence altına almaktadır. Ayrıca bir büyükelçinin hükümetin gündemini belirlemesi söz konusu değildir" ifadesini kullandı.
Eski Belçika Başbakanı: Görevde olsam sizi 'istenmeyen kişi' ilan ederdim
Eski Belçika Başbakanı Elio Di Rupo da tartışmaya dahil oldu. Di Rupo, White'ın Belçika'nın içişlerine karışması ve yaptığı açıklamaların "kabul edilemez" olduğunu belirtti. Di Rupo, birçok ABD büyükelçisi tanıdığını, hepsinin Belçika ve halkına saygılı olmaya özen gösterdiğini kaydederek, ülkesinin Washington Büyükelçisi'nin White gibi davranması halinde "çoktan istenmeyen kişi ilan edilmiş olacağını" belirtti.
Di Rupo, şunları kaydetti:
"Belçika hükümetinin başında olduğum dönemde, bir büyükelçi bu tür açıklamalar yapsaydı, sizi 'istenmeyen kişi' ilan ederdim. Ülkem, size göre değilse, (ABD Başkanı Donald Trump'a ait malikane) Mar-a-Lago'ya dönün. Belçika ile Florida arasında uçuş sıkıntısı yok. Eğer kalırsanız, bize ve ülkemizde yürürlükte olan yasalara saygı göstermenizi rica ediyorum."
Başbakan De Wever: Yahudi karşıtlığı suçlaması saçma
Belçika Başbakanı Bart De Wever, katıldığı bir Holokost anma günü etkinliği öncesinde, iki Yahudi sünnetçi hakkında hazırlanan iddianameyle alevlenen diplomatik kriz hakkında basına açıklamalarda bulundu. De Wever, Saar ve White'ın suçlamalarına ilişkin, "Belçika, Yahudi karşıtı bir devlet değildir, bu saçmalık" ifadesini kullandı.
"Sünnet, Yahudilik ve İslam için çok önemlidir ancak yasalarımızın kalite standartları da öyle" diyen De Wever, bu unsurların birbiriyle "uzlaşması gerektiğini" vurguladı. De Wever, tartışmalara dahil olan herkesi kamuoyuna yönelik açıklama yapmamaya ve asılsız beyanlarda bulunmamaya davet ederek, bu yaklaşımların "hiçbir faydasının olmadığının" altını çizdi.
Ne olmuştu?
Belçika'nın Anvers kentinde 14 Mayıs 2025'te yerel polis, yasa dışı sünnet uygulamalarıyla ilgili devam eden adli soruşturma kapsamında çeşitli adreslere baskın düzenlemiş, üç Yahudi sünnetçi (mohel) hakkında soruşturma başlatılmıştı. "Herhangi bir tıbbi eğitim almamış kişiler tarafından gerçekleştirilen tıbbi işlemler" üzerine odaklandığı belirtilen soruşturmanın, Yahudi topluluğundan gelen şikayet üzerine başlatıldığı bildirilmişti.
ABD'nin Brüksel Büyükelçisi Bill White ise 16 Şubat'ta soruşturmanın sonlandırılmasını talep ederek, bu eylemin Yahudi karşıtlığı olduğunu savunmuştu. Belçika Dışişleri Bakanlığı, White'ı açıklamalarının ardından görüşmeye çağırmıştı. Bakanlığın, Anvers'te yürütülen soruşturmanın dini uygulamalara yönelik olmadığı, bağımsız yargı makamlarının yürüttüğü hukuki bir süreç olduğu yönünde açıklama yaptığı aktarılmıştı.
İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Saar da konuya müdahil olmuş, Anvers'teki sünnet soruşturmasını eleştirmiş ve Yahudi topluluklarının güvenliği konusunda endişe duyduklarını ifade etmişti.
'Kasten ve tasarlayarak yaralama veya darp' suçlaması
Anvers Savcılığı, adli soruşturmanın tamamlandığını duyurarak, iki Yahudi sünnetçinin (mohel) 'kasten ve tasarlayarak yaralama veya darp' suçlamasıyla yargılanmak üzere ceza mahkemesine sevk edilmesi talebinde bulunmuştu. Elde edilen bulgular doğrultusunda savcılığın, 2 sünnetçinin ceza mahkemesine sevk edilmesi için İddianame Dairesi'ne başvuracağı belirtilirken, "Olaylar, reşit olmayanlara karşı kasten ve tasarlayarak yaralama veya darp ile izinsiz hekimlik uygulaması olarak sınıflandırılmıştır." ifadesi kullanılmıştı. Dosya, 18 Haziran'da İddianame Dairesi tarafından ele alınacak ve ceza mahkemesine sevk edilip edilmeyeceğine karar verilecek.
Kaynak: AA
