Avrupa genelinde etkisini artıran aşırı sıcaklar, kuraklık ve orman yangınları tarımsal üretimi ciddi biçimde sekteye uğratıyor. Çiftçiler, mısırdan sebzeye, üzümden zeytine kadar birçok üründe verimin düştüğünü, bunun da önümüzdeki aylarda gıda fiyatlarını daha da yükselteceğine dikkat çekiyor.
The Guardian'da yer alan habere göre, iklim krizinin yol açtığı rekor sıcaklıklar özellikle zeytinlikleri olumsuz etkilerken, zaten yüksek seviyelerde seyreden zeytinyağı fiyatlarının yeniden artması bekleniyor.
Şaraplık üzümde düşük rekolte
Aşırı sıcaklar Fransa'nın Champagne, Bordeaux ve Burgonya gibi önemli şarap bölgelerinde üzüm gelişimini de yavaşlattı. Bu durumun hem daha düşük rekolteye hem de kayıtlardaki en erken hasatlardan birine yol açması bekleniyor. Champagne bölgesinde üzüm toplama işlemlerinin yaklaşık 15 Ağustos'ta başlaması öngörülüyor. Bu tarih, birkaç on yıl öncesine kıyasla yaklaşık bir ay daha erken. Reuters'a göre üreticiler, üzüm veriminin geçen yıla göre yaklaşık yüzde 10 daha düşük olacağını tahmin ediyor.
İspanya Tarım Bakanlığı, orman yangınlarından önce 2026-2027 tahıl üretiminin geçen yılki 24 milyon tondan 18,5 milyon tonun biraz üzerine gerilemesinin beklendiğini duyurdu.
Ayçiçeği yüzde 7, mısır yüzde 6 azaldı
Avrupa Birliği de birçok tarım ürünü için hasat tahminlerini aşağı yönlü revize etti. Buna göre ayçiçeği üretim beklentisi yüzde 7, dane mısır üretimi yüzde 6 azaltıldı. Patates ve soya fasulyesi tahminleri de yüzde 3 aşağı çekildi. Buna karşın Romanya'da yağışların daha yüksek seyretmesi ve İtalya'da buğday üretiminin dayanıklılık göstermesi nedeniyle bazı ülkeler daha sınırlı etkilendi.
Tarım alanları yangından doğrudan zarar gördü
İspanya'da tarım örgütü ASAJA, yangınların meyve bahçeleri, bağlar, tarım arazileri ve seralarda doğrudan hasara yol açtığını açıkladı. Turunçgiller, avokado, badem, üzüm, sebzeler ve zeytinliklerin zarar gördüğü belirtilirken, su stresi ve aşırı sıcakların domates ile mısır üretimini de olumsuz etkilediği ifade edildi. Kuruluş, yerel üretim kayıplarının bazı ürünlerde ihracatı azaltabileceğini ancak asıl sorunun uluslararası ticaret kısıtlamalarından ziyade artan üretim maliyetleri olduğunu vurguladı.
Zeytinyağı fiyatları yükselecek
Zeytinyağı üreticileri de aşırı sıcaklar, kuraklık ve bazı bölgelerdeki yangınlar nedeniyle bu yıl fiyatlarda yeni bir artış bekliyor. Yaz boyunca Yunanistan, İtalya ve Portekiz'de zeytinlikler yangınlardan zarar görürken, alevlerden kurtulan bahçeler de kül taşınımı ve kötü hava kalitesinden etkilendi. Aşırı sıcaklar ayrıca zararlı böcekler, hastalıklar ve şiddetli fırtınaların artmasına yol açarken, zeytin meyvesinin büyüklüğünü de olumsuz etkiledi.
Küresel zeytinyağı fiyatları, iki yıl önce artan talep, sıcak ve kurak hava ile zararlıların yayılması nedeniyle görülen sert yükselişin ardından bir miktar gerilese de İngiltere'de bir litre sızma zeytinyağının ortalama fiyatı hâlâ 7 sterlinin üzerinde seyrediyor ve son aylarda yeniden yükselmeye başladı.
Citizens of Soil adlı zeytinyağı girişiminin kurucusu Sarah Vachon ise hava koşullarının kısa sürede normale dönmemesi halinde sonbaharda fiyat artışlarının kaçınılmaz olacağını belirterek, "Zeytinyağı üretilebilecek sağlıklı meyve miktarı azalacağı için sonbaharda fiyatların yükselmesini beklemeliyiz" dedi.
