Enerji arzı güvenliği riskiyle karşı karşıya kalan Asya genelindeki birçok ülke, küresel piyasalarda yaşanan son gelişmelerin ardından petrole alternatif olarak kömüre yöneliyor. Deniz taşımacılığı sektörünün önde gelen kuruluşlarından Seanergy Maritime Holdings Corp. CEO'su Stamatis Tsantanis, küresel enerji piyasalarında dengeleri değiştiren bu eğilimi doğrulayarak, kömürün bölge ülkeleri için giderek daha cazip bir seçenek haline geldiğini açıkladı.
Bloomberg'e değerlendirmelerde bulunan Tsantanis, dünyanın en büyük enerji tüketicisi konumundaki Çin'in son aylarda devasa miktarlarda kömür stoku yaptığını vurguladı. Sektör temsilcisi, bu süreçte kömürün sadece Asya için değil, aynı zamanda Amerika Birleşik Devletleri (ABD) için de stratejik bir emtia niteliği kazanmaya başladığını kaydetti.
Küresel ticaret rotalarındaki tıkanıklık kömür talebi artışını tetikliyor
Uluslararası enerji koridorlarında yaşanan aksamalar, sanayi devlerinin hammadde tedarik stratejilerini kökten değiştirmesine yol açıyor. Mart ayı başında Hürmüz Boğazı'nın fiilen kapanması, Basra Körfezi'nden yapılan petrol sevkiyatlarında ciddi kesintilere neden oldu.
Bu durum, sevkiyatları aksayan Asyalı alıcıları acilen alternatif enerji kaynakları aramaya sevk etti. Yaşanan arz krizinde ABD, bazı ülkeler için son çare tedarikçisi olarak öne çıkarken, bölgedeki aktörlerin enerji sepetlerini çeşitlendirme gayreti hız kazandı. Analistler, Çin'in ham petrol ithalatını belirgin bir şekilde azalttığını ve kimyasal ürün üretiminde petrol yerine ham madde olarak kömür kullanmaya yönelik yapısal bir dönüşüm başlattığını belirtiyor.
Küresel iklim olaylarının da bu süreci hızlandırabileceğini ifade eden Tsantanis, güçlü bir El Niño hava dalgasının yaşanması durumunda Asya'nın bazı bölgelerinde enerji ihtiyacının daha da artabileceğini, bu durumun yakıt talebi ile fiyatlarını yukarı yönlü baskılayabileceğini kaydetti.
Nakliye maliyetlerindeki yükseliş küresel piyasaları etkiliyor
Deniz ticareti rotalarındaki jeopolitik riskler, taşımacılık operasyonlarının maliyet yapısını doğrudan etkileyerek küresel enflasyonist baskıları artırıyor. Demir cevheri, kömür ve boksit gibi dökme yükleri taşıyan en büyük kargo gemilerini işleten Seanergy'nin mevcut durumda petrol taşımayan veya çift taraflı abluka altındaki Hürmüz Boğazı'ndan geçmeyen gemileri bulunuyor.
Ancak Kızıldeniz dahil olmak üzere riskli bölgelerden kaçınmak amacıyla rotaların uzaması ve gemi yakıtı fiyatlarının yükselmesi, navlun maliyetlerinde sert artışları beraberinde getirdi. Tsantanis, artan taşımacılık maliyetlerinin etkilerinin sadece enerji piyasalarıyla sınırlı kalmayacağını vurguladı.
Lojistik hatlarındaki bu maliyet artışlarının, trilyonlarca dolar değerindeki altyapı yatırımları ile küresel veri merkezi projeleri için ihtiyaç duyulan ham maddelerin taşınmasını da zorlaştıracağı ve küresel piyasalarda genel bir maliyet artışına yol açacağı öngörülüyor.
