Vanessa Friedman / The New York Times
Mayıs ayının ilk pazartesi günü düzenlenen Doğu Yakası’nın Oscar’ları, yılın partisi Met Gala yaklaşıyor. Bu bile tek başına insanın “kim ne giymiş” merakını kabartmaya yetiyor: Kıyafetler, ünlüler, ihtişam… Üstelik tüm bunları pijamalarınızla izleyip yorumlama keyfi de cabası...
Ancak bu yılki Met Gala, alışıldık bir organizasyonun ötesine geçiyor. Etkinlik, hem Kostüm Enstitüsü’nün yeni büyük sergisini hem de enstitünün yeni mekânı olan Condé M. Nast Galerileri’ni kutluyor. Daha önce Metropolitan Museum of Art’ın hediyelik eşya dükkânı olarak kullanılan 11 bin 500 metrekarelik alan, artık moda galerilerine dönüştürüldü ve müzenin Büyük Salon’una giren ziyaretçileri ilk karşılayan bölüm haline geldi.
Başka bir deyişle: Moda, en köklü güzel sanatlar kurumlarından birinde merkezî bir yer hak ettiğini açıkça ilan ediyor.
- “Bir dakika! Bu oldukça büyük bir gelişme gibi görünüyor.”
Gerçekten de öyle. 1946’da Kostüm Sanatları Müzesi’nin Metropolitan Museum of Art ile birleşerek Kostüm Enstitüsü’ne dönüşmesinden bu yana, enstitü uzun yıllar müzenin bodrum katında, yalnızca 4 bin 300 metrekarelik dar bir alana sıkışmış durumda kaldı. Adeta “göz önünde olmasın” diye kenara itilmiş bir akraba gibiydi. Bu durum, modanın hiçbir zaman resim ya da heykel gibi sanat dallarıyla eşdeğer görülmediğinin en açık göstergelerinden biri olarak yorumlanıyordu.
Kostüm Enstitüsü büyük yıllık sergisini düzenlemek istediğinde ise ya diğer galerilerden alan ödünç almak ya da geçici sergi salonlarını kullanmak zorunda kalıyordu. Bu da sergilerin süresini sınırlıyordu. Artık enstitünün kendine ait geniş ve kalıcı bir alanı var; üstelik sergiler tam dokuz ay boyunca açık kalabilecek. Bu da kutlamaya değer bir gelişme olarak görülüyor. Belki de Beyoncé’nin etkinliğe ev sahipliği yapmayı kabul etmesinin nedeni de bu.
- “Beyoncé mi?!”
Evet. Beyoncé, Nicole Kidman, Venus Williams ve Condé Nast’in içerikten sorumlu yöneticisi Anna Wintour ile birlikte gecenin eş başkanları arasında yer alıyor. Bu, Beyoncé’nin yaklaşık on yıl aradan sonra ilk kez Met Gala’ya katılması anlamına geliyor.
Öte yandan Jeff Bezos ve eşi Lauren Sánchez Bezos ise onursal başkanlar arasında bulunuyor. Çift, hem serginin hem de gala organizasyonunun ana finansmanını sağlayan isimler olarak öne çıkıyor.
“Bezos çiftinin işin içinde olması nasıl karşılandı?”
Çifte yönelik tepkiler karışık. Bazı kesimler, Jeff Bezos ve eşi Lauren Sánchez Bezos’nun bu etkinlikte yer almasını “kültürel meşruiyet satın alma” çabası olarak görüyor. Nitekim “Everyone Hates Elon” adlı bir aktivist grup, gala için boykot çağrısı yapmaya ve Bezos’u kamuoyunda zor durumda bırakmaya başladı. New York’ta müze çevresine ve kentin farklı noktalarına asılan afişlerde etkinlik “Bezos Met Gala’sı” olarak nitelendirilirken, organizasyonun “işçi sömürüsüyle finanse edildiği” iddia edildi.
Peki bir tema var mı?
Evet, her yıl olduğu gibi bu yıl da tema, gala kapsamında kutlanan büyük sergiyle bağlantılı. Bu yılın teması, Kostüm Enstitüsü’nün bahar sergisi olan “Costume Art” (Kostüm Sanatı). Sergi, modanın ya da bölümün baş küratörü Andrew Bolton’ın ifadesiyle “giyinmiş bedenin” müzedeki diğer tüm galerileri birbirine bağlayan ortak bir unsur olduğunu savunuyor.
Bu tema, geçen yılki “Superfine: Tailoring Black Style” (Mükemmel: Siyah Tarzın Terziliği) sergisine kıyasla daha az tartışmalı görünse de tamamen apolitik değil. Bolton, sergiyi farklı beden türleri üzerinden ele alıyor; “hamile beden”, “iri beden”, “engelli beden” ve “çıplak beden” gibi kategoriler bu yaklaşımın parçası olarak öne çıkıyor.
“Çıplak beden mi! O zaman kıyafet kuralı tamamen bedenler üzerine mi?”
Pek sayılmaz. Muhtemelen “çıplaklık yarışı”na dönüşmesini önlemek için bu yılın kıyafet teması “Fashion Is Art” (Moda Sanattır) olarak belirlendi. Bu ifadenin ne anlama geldiği ise büyük ölçüde yoruma açık. Yine de Yves Saint Laurent’in Mondrian elbiseleri ya da John Galliano’nun 2007 sonbahar Dior couture koleksiyonundan parçalar gibi sanatla doğrudan ilişki kuran tasarımların öne çıkması bekleniyor.
Söz konusu koleksiyon, Christian Dior’un sanatla ilişkisine bir saygı duruşu niteliğindeydi ve Pablo Picasso’nun “Paul en Arlequin” eserini çağrıştıran bir tasarımın yanı sıra Francisco Goya ve Jean Cocteau’dan ilham alan görünümler içeriyordu.
Yine de konukların başlarına dev çerçeveler takarak gelmemesi umuluyor. Ama Met Gala söz konusu olunca her şey mümkün. Nitekim 2019’da “Camp” temalı gecede Billy Porter altın kanatlı bir anka kuşu gibi altı yarı çıplak erkek tarafından taşınarak gelmişti. 2023’te ise Jared Leto, Karl Lagerfeld’in kedisi Choupette kostümüyle gala kırmızı halısında boy göstermişti.
Peki tüm bunların bedeli ne?
Bireysel davetiye fiyatı bu yıl 100 bin dolara kadar çıkmış durumda. Bu da geçen yıla göre 25 bin dolarlık bir artış anlamına geliyor. Masalar ise 350 bin dolardan başlıyor (hesap biraz karışık, muhtemelen daha küçük masalar da var). Bu rakamlar hızla büyüyor: 2025 Met Gala toplamda rekor kırarak 31 milyon dolar gelir elde etti. Karşılaştırmak gerekirse, geçen yıl New York City Ballet’nin bahar galası yalnızca 2,7 milyon dolar toplamıştı.
Elde edilen tüm gelir, doğrudan Kostüm Enstitüsü’nün yıllık bütçesine aktarılıyor. Bunun nedeni ise tarihsel: Kostüm Sanatları Müzesi, Metropolitan Museum of Art bünyesine katılırken kendi kendini finanse etme şartıyla kabul edildi. Bu nedenle Kostüm Enstitüsü, müze içindeki tek “kendi bütçesini yaratmak zorunda olan” küratoryal bölüm olma özelliğini taşıyor. Met Gala da 1948’de tam olarak bu ihtiyaca yanıt vermek için ortaya çıktı.
Peki konuklar bu paranın karşılığında ne elde ediyor?
Bir kültür kurumunu desteklemenin verdiği tatmin ve Beyoncé gibi isimlerle aynı ortamda bulunma fırsatının yanı sıra oldukça gösterişli bir program sunuluyor: Büyük Salon’da kokteyl, Olivier Cheng Catering tarafından hazırlanan akşam yemeği (Temple of Dendur yakınında) ve Raúl Àvila imzalı görkemli çiçek düzenlemeleri. Ayrıca her yıl olduğu gibi sürpriz sahne performansları da programın parçası. Geçtiğimiz yıl sahne alan isimler arasında Usher ve Stevie Wonder yer almıştı.
Param varsa katılabilir miyim?
Muhtemelen sadece hayalinizde. Met Gala, Metropolitan Opera’nın sezon açılış galası gibi diğer kültürel etkinliklerin aksine davetiyeyle değil, tamamen “seçimle” işliyor. Yani etkinlik yalnızca davetlilere açık.
Katılım kriterleri paradan çok “gündem yaratma gücü, başarı ve estetik” yani Anna Wintour’un deyimiyle kutsal üçlü üzerinden belirleniyor. Aynı zamanda Vogue’un küresel editoryal direktörü olan Wintour, davetli listesindeki son sözü söyleyen kişi.
Bu da şu anlama geliyor: Müzeye yüksek bağış yapmanız davet alacağınız anlamına gelmiyor. Hatta bir şirket masa satın alsa bile, o masada oturacak kişileri tamamen kendisi seçemiyor. Önerilen isimler Wintour ve Vogue’un onayına sunuluyor ve kabul edilmesi gerekiyor.
Kostüm Enstitüsü yetkililerine göre 2025’te olduğu gibi bu yıl da yaklaşık 400 “seçilmiş” konuk etkinliğe katılacak.
Peki kimler davetli?
Davetli listesi her yıl olduğu gibi sıkı bir şekilde gizli tutuluyor. Ancak bu yıl da, geçen yıl olduğu gibi, ek bir “ev sahibi komitesi” bulunuyor. Bu komitenin başını Yves Saint Laurent sergi kataloğunun sponsoru Anthony Vaccarello ile oyuncu Zoë Kravitz çekiyor. Komitede çok sayıda ünlü isim yer alıyor ve bu isimlerin müzenin merdivenlerinden kırmızı halıya çıkması bekleniyor.
Komitede yer alan isimler arasında Sabrina Carpenter, Doja Cat, Alex Consani, Misty Copeland, Teyana Taylor, A’ja Wilson, Sam Smith ve Chase Sui Wonders bulunuyor. Jay-Z’nin eşi Beyoncé’yi desteklemek için katılması beklenirken, Kardashian ve Jenner ailesinden bazı isimlerin de davetliler arasında yer alması muhtemel. Ayrıca son dönemin popüler isimleri Connor Storrie ve Hudson Williams’ın da davet almasına kesin gözüyle bakılıyor.
Zohran Mamdani katılacak mı?
Hayır. Zohran Mamdani, Met Gala’nın New York’un önemli kültürel etkinliklerinden biri olmasına ve geçmişte belediye başkanları Michael Bloomberg, Bill de Blasio ve Eric Adams’ın zaman zaman katılmış olmasına rağmen, bu yıl eşi Rama Duwaji ile birlikte davete katılmayacağını açıkladı.
Mamdani’nin bu kararı, galadaki aşırı zenginlik gösterisinin kendi politik duruşuyla çelişmesiyle ilişkilendiriliyor. Demokratik sosyalist kimliğiyle bilinen Mamdani, kenti daha yaşanabilir ve erişilebilir hale getirme vaadini sürdürüyor. Nitekim Alexandria Ocasio-Cortez’in 2021’de üzerinde “Tax the Rich” (Zenginleri Vergilendirin) yazılı elbiseyle katılması bile yoğun eleştirilere neden olmuştu. Benzer şekilde, eski ABD Başkan Yardımcısı Kamala Harris de geçen yıl sürpriz şekilde katıldığı galada kırmızı halı fotoğrafına çıkmamış, yalnızca akşam yemeğine katılmıştı.
Ünlüler biletlerini kendileri mi alıyor?
Tabii ki hayır. Ünlü isimler genellikle markalar tarafından davet ediliyor (ya da Vogue’un yönlendirmesiyle). Bu markalar, masalardaki yerleri satın almanın yanı sıra konukların kıyafetlerini özel olarak hazırlıyor, ulaşım ve konaklama masraflarını da karşılıyor. Karşılığında ise davetliler, etkinlikte markanın görünürlüğünü artıracak şekilde yer alıyor. Elbette isterlerse müzeye bireysel bağış yapmaları da mümkün.
Ne zaman başlıyor?
Teoride, konukların belirli saat aralıklarına göre giriş yaptığı program saat 17.00’de başlıyor. Genellikle gecenin eş başkanlarıyla başlayan bu girişler, yaklaşık 20.00’ye kadar sürüyor. Tabii Rihanna gibi isimler için kurallar pek geçerli değil. Nitekim geçen yıl Rihanna saat 22.00’de gelmiş, bazı konuklar çoktan katılıp ayrılmıştı.
© 2026 The New York Times Company
Kaynak: Gazete Oksijen
