Mike Isaac ve Eli Tan / The New York Times
Mark Zuckerberg, dünyanın en değerli yapay zeka girişimlerinden Anthropic ve OpenAI’a sert eleştiriler yönelterek bu şirketlerin yapay zeka yazılımlarını geliştirme biçiminin gücün merkezileşmesine yol açabileceğini ve insanların dönüştürücü nitelikteki bu teknolojiye erişimini kısıtlayabileceğini söyledi.
Meta’nın 42 yaşındaki CEO’su, salı günü The New York Times’a verdiği röportajda Anthropic ve OpenAI’ın adını doğrudan anmadı. Ancak önde gelen araştırma laboratuvarlarının, Anthropic ve OpenAI’ın yaptığı gibi yapay zeka teknolojisini sıkı kontrol altında geliştirmek istemesinin Amerikan teknoloji sektöründe “değerlerimizden vazgeçmek” anlamına geleceğini ve inovasyonu engelleyeceğini savundu.
Zuckerberg, “Bu teknolojiyi geliştiren diğer laboratuvarların çoğunun söylemleri büyük ölçüde felaket senaryolarıyla dolu. Bu tartışmaya gerçekçilik getiren bir ya da birkaç sesin olması gerekiyor” dedi.
Silikon Vadisi'ni ikiye bölen tartışma
Geleneksel haber kuruluşlarına nadiren röportaj veren Zuckerberg’in açıklamaları, Silikon Vadisi’ni ikiye bölen yapay zeka yazılımlarının nasıl geliştirilmesi gerektiğine ilişkin tartışmayı daha da alevlendirdi.
Anthropic CEO'su Dario Amodei ve OpenAI CEO'su Sam Altman gibi isimler, bugünün önde gelen bazı yapay zeka modellerinin sıkı kontroller olmadan geliştirilemeyecek kadar tehlikeli olduğunu savunuyor.
Buna karşılık Microsoft, Nvidia, Google ve Meta, birçok modelin insanların teknolojiyi ilerletip yeni işler kurabilmesi için büyük ölçüde açık geliştirilmesi gerektiğini öne sürüyor. Bu ayrışma, Çin yapımı modellerdeki atılımların Amerikan şirketlerinin öncülüğünü aşındırmasıyla bu ay derinleşti. Nvidia CEO'su Jensen Huang, açık kaynak geliştirmeyi destekleyen bir mektup yayımladı ve SpaceX, IBM gibi şirketlerin katıldığı bir koalisyon kurdu; Huang ve Altman gibi isimler bu hafta Trump yönetimine görüşlerini iletmek için Washington'a gidiyor.
"Tek bir hayırsever süper zeka mümkün değil"
Zuckerberg, daha az değil daha çok insanın yapay zeka teknolojisine erişmesi gerektiğini savunarak dolaylı olarak Amodei ve Altman'ı eleştirdi. Amodei özellikle, yapay zekanın insanlara karşı güvenli programlanmasıyla ilgili "uyum riski" tehlikesine dikkat çekiyor.
Zuckerberg ise birçok kişinin tek bir yapay zekayı idealize bir uyum yöntemiyle hayırsever hale getirebileceğine inandığını ama kendisinin bu yaklaşıma şüpheyle yaklaştığını belirtti. Bunun yerine, botların kişilerin ihtiyaçlarına göre yapılandırıldığı "kişiselleştirilmiş süper zeka" çağrısında bulundu; herkesle aynı anda uyumlu tek bir hayırsever süper zekaya sahip olmanın kelimenin tam anlamıyla imkansız olduğunu savundu.
Amodei'den yanıt: Çipler ve güvenlik testi
Anthropic ve OpenAI'den hemen yanıt gelmedi. Amodei, pazartesi günü yayımladığı bir blog yazısında Anthropic'in odağının güçlü çiplerin otoriter rejimlerin eline geçmesini engellemek, endüstriyel ölçekli damıtmayı durdurmak ve açık ya da kapalı tüm yeterince güçlü modeller için güvenlik testini zorunlu kılmak olduğunu belirtti. Salı günü Anthropic, OpenAI, Meta ve Google'daki araştırmacılar da "Pacing the Frontier" başlıklı bir açık mektup imzalayarak güvenlik amacıyla yapay zeka gelişimini yavaşlatacak uluslararası bir çaba çağrısında bulundu.
Meta'nın kendi stratejisi de değişti
Meta uzun yıllar açık kaynaklı yapay zekayı savunmuştu, ama geçen bahar Anthropic ve OpenAI'nin gerisinde kalınca Zuckerberg harekete geçti: ScaleAI'ya 14,3 milyar dolar yatırdı, kurucusu Alexandr Wang'ı yapay zeka biriminin ,yeni adıyla Meta Superintelligence Labs, başına getirdi ve ekip açık değil kapalı bir model geliştirmeye başladı. Meta bu ay ilk kez yeni modeli Muse Spark'a erişimi satışa sundu aynı zamanda açık kaynaklı modeller geliştirmeyi de sürdürüyor.
Zuckerberg'in optimistliği
Zuckerberg uzun süredir yapay zekanın, henüz tam olarak öngörülemeyen olumlu biçimlerde toplumu dönüştüreceğine inanıyor. Meta bu ay ülke çapında başlattığı reklam kampanyasında, yapay zeka araçlarına yatırım yapmanın ve bunları geniş kitlelerin kullanımına sunmanın şirketin “insanlara güvendiği” anlamına geldiğini belirtti.
Zuckerberg ayrıca bu hafta The Wall Street Journal’da yayımlanan görüş yazısında yapay zeka alanındaki gücün “merkezileşmesini” eleştirdi ve “bireysel güçlenmeye, inovasyona ve güçler dengesine” inandığını söyledi. Zuckerberg yazısında Anthropic ve OpenAI’ın adını doğrudan anmadı.
"Herkesin aynı fikirde olması gerekmiyor"
Zuckerberg salı günkü röportajında, yapay zeka konusundaki tartışmaların oldukça çekişmeli olduğunu kabul ederken, Silikon Vadisi ve Washington’daki farklı taraflarla yapılan görüşmelerin verimli geçtiğini söyledi.
Zuckerberg, “Amacın herkesin her konuda aynı fikirde olması gerekip gerekmediğini bilmiyorum. Benim inandığım şeye inanıyorsanız, zaten tanım gereği herkesi her konuda ikna etmeniz gerekmez” dedi.
Teknolojinin geçmişteki gelişimine bakıldığında, teknolojik araçların demokratikleşmesi eğiliminin sonunda genellikle üstün geldiğini belirten Zuckerberg, “Sektörün genel yönünün daha fazla açıklığa ve teknolojinin gücünü daha az değil, daha fazla insanın eline vermeye doğru ilerlediğine inanıyorum” ifadelerini kullandı.
© 2026 The New York Times Company
Kaynak: Gazete Oksijen
