2024 Nobel Ekonomi Ödülü'nün sahibi ve Why Nations Fail (Uluslar Neden Başarısız Olur) kitabının ortak yazarı Daron Acemoğlu, liberal demokrasinin yükselişini ve son yıllarda içine girdiği krizi ele alan yeni kitabını yayımlamaya hazırlanıyor.
What Happened to Liberal Democracy? Remaking a Politics of Shared Prosperity (Liberal Demokrasiye Ne Oldu? Ortak Refah Siyasetini Yeniden Kurmak) başlıklı kitap, 11 Ağustos 2026'da okuyucuyla buluşacak. Penguin Random House tarafından yayımlanacak eser 416 sayfadan oluşuyor.
Kitapta Acemoğlu, 1991'de Sovyetler Birliği'nin dağılmasının ardından liberal demokrasinin küresel ölçekte zafer kazanacağı yönündeki beklentileri hatırlatarak, geçen otuz yılı aşkın sürenin ardından "Ne oldu?" sorusunu merkeze alıyor.
My new book #WhatHappenedToLiberalDemocracy is out on August 11. Here is a brief message about my motivation for writing this book and its central thesis. Pre-order links are available here: https://t.co/Ov218cLBqt. I hope you will join me in the discussion. pic.twitter.com/mckpDSYKaA
— Daron Acemoglu (@DAcemogluMIT) July 27, 2026
Acemoğlu kitapta ne anlatıyor?
Acemoğlu'na göre liberal demokrasi, tarihsel olarak ortak refah, demokratik yönetim ve bilginin özgürce üretilmesi gibi temel vaatlerini yerine getirdiği dönemlerde başarılı oldu. Ancak iktidarı sınırlamak amacıyla ortaya çıkan liberal düşünce, zaman içinde düzenin kendisi haline geldiğinde bu yeni konuma uyum sağlayamadı.
Kitapta ayrıca dijital teknolojilerin yarattığı ekonomik ve toplumsal dönüşümlerin liberal demokrasinin karşı karşıya kaldığı sorunları derinleştirdiği savunuluyor. Acemoğlu, sanayi sonrası ekonomide liberalizmin ortak refah hedefinden uzaklaştığını, üniversite mezunu seçkinlerin siyasal olarak daha belirleyici hale gelmesiyle toplumun geri kalanından koptuğunu ve bunun hem eşitsizlikleri artırdığını hem de kültürel ve toplumsal değerler üzerindeki gerilimleri büyüttüğünü öne sürüyor.
Ekonomi, siyaset bilimi ve tarih disiplinlerini bir araya getiren analizinde Acemoğlu, liberal demokrasinin son yüzyıldaki önemli kazanımlarını değerlendirirken, son birkaç on yılda yaşanan kurumsal aşınmanın nedenlerini de inceliyor. Kitap; teknolojik gelişmeler, düzenleyici politikalardaki değişimler, küresel siyaset ve ekonomik dönüşümler üzerinden liberal demokrasinin krizine kapsamlı bir çerçeve sunuyor.
Acemoğlu, kitabın sonunda ise "working-class liberalism" (çalışan sınıfı liberalizmi) adını verdiği yeni bir yaklaşım öneriyor. Bu model; ortak refahı önceleyen, yerel toplulukları güçlendiren ve farklı değerler ile yaşam tarzlarının bir arada var olmasını mümkün kılan bir liberalizm anlayışını savunuyor.
Kitap için yayımlanan tanıtım metninde, Fransız ekonomist Thomas Piketty eseri "çok önemli ve mutlaka okunması gereken bir çalışma" olarak nitelendirirken, Freakonomics kitabının yazarı Steven Levitt ise Acemoğlu'nun "karmaşık sorunların özünü görebilen ender düşünürlerden biri" olduğunu belirterek kitabın kendisine gelecek konusunda uzun zamandır hissetmediği ölçüde iyimserlik verdiğini ifade etti.
Kaynak: Gazete Oksijen
