28 Mayıs 2024, Salı Gazete Oksijen
02.06.2023 04:30

Teknoloji zenginleri ‘taze kan’ peşinde!

Kimi yaşlanma etkilerini tersine çevirmek için oğlundan ‘taze kan’ transferi yapıyor, kimi bir gün yeniden canlanabilmek umudu ile ‘beden dondurma’ kararı alıyor. Şu ara teknoloji milyarderleri servetlerini ‘ya tutarsa’ diyerek bilim kurgu projelerine yatırmaya başladı

Teknoloji dünyasında ana gündem yapay zeka olsa da insanoğlunun daha sağlıklı bir yaşam uğruna verdiği çabalar bilim ile iç içe geçmeye başladı. Dünyada ‘zamanın etkilerini azaltma’ya (artık ‘yaşlanma’ yerine bu kavram kullanılıyor) yönelik çalışmalar iyice ses getirmeye başladı. İlk olarak teknoloji yatırımcısı Bryan Johnson’ın (46), kısa süre önce 17 yaşındaki oğlu Talmage’dan kendisine 1 litre kan naklettirdiğini okuduk. ‘Kuşaklar arası kan nakli’nin insan vücudunu daha diri tuttuğuna ve zamanın yıpratıcı etkilerini geciktirdiğine dair çalışmalar varken bu haber büyük ilgi çekti.


Johnson oğlundan aldığı kan ile bir gün geçirdikten sonra da 70 yaşındaki babasına 1 litre kan verdi. Teksas’taki bir klinikte gerçekleşen operasyon ile ailenin en gencinden en yaşlısına doğru 3 kuşak kan nakli yapılmış oldu. 1 litre kan sağlıklı bir erkeğin vücudundaki toplam kan miktarının yaklaşık 5’te 1’i. Bryan Johnson, ABD’de servetini dijital ödeme sistemleri kurarak kazandıktan sonra yaşlanma karşıtı projelerle adını duyurmuştu. Şu sıralar da genç kalmak için ‘epigenetik tazelenme’ alanına çılgınca yatırımlar yapıyor. Johnson yeni girişimi Blueprint ile ileri doğru işleyen hayat saatini tersine çevirmeyi umut ediyor. Buna iyi beslenme, kaliteli uyku, egzersiz gibi klasik reçetelerin yanı sıra sıkı kan takibi ve veri odaklı tıbbi analizler de dahil. Son olarak da FDA tarafından onaylanmayan ama yararlı olabileceğine dair makaleler bulunan ‘genç kan’ enjeksiyonunu bu formüle ekledi. Bazı çalışmalarda genç yaşıtlarıyla kanını paylaşan yaşlı farelerde organ yıpranmasını tersine çeviren etkiler görülse de bunun insanlarda işe yarayacağına dair kanıt bulunamadı. Hatta tehlikeli yan etkilerinin olabileceği konusunda uyarılar var. ABD basını onun daha 45 yaşında sağlıklı bir adam olarak bu çalışmaları yapmasını insanlık için önemli bir adım olarak görse de aslında bunun ölüm korkusunun erken tezahürü ile bir saplantı olduğunu yazıyor.

‘Nasılsa öleceğim bu riski alabilirim’

Bir zenginin oğlundan ‘kan transferi’ yapması sonrası bir diğer ünlü teknoloji yatırımcısı Peter Thiel’in kendisi için ‘kriyojeni’ (beden dondurma) kararı aldığını okuduk. Forbes zenginler sıralamasında 4.8 milyar dolar serveti bulunan Thiel, ölümünden sonra dondurularak ‘gelecekte bir gün yeniden canlandırılma’ olasılığına yatırım yaptığını açıkladı. Thiel, Stanford mezunu bir üstün zekalı olarak ‘kriyojeni’ işlemine şu an için tam inanmadığını ama yine de ‘ya tutursa’ diyerek ölümü sonrası ‘dondurulma’ için gerekli imzaları verdiğini duyurdu. Kriyojeni çalışmaları ABD’de büyük yatırımların yapıldığı bir alan. Derin dondurucular içinde ya da buzlu su içinde vücutları bir anda askıya alınmış canlıların, oksijene ihtiyaç duymadan ileride tekrar yaşama dönebilme ihtimaline dayanıyor. Bu dondurma çalışmaları ölüm sürecini duraklatarak ‘yaşamı öteleme’ olarak da tanımlanıyor. 55 yaşındaki Peter Thiel, bu kararı sonrası ‘Sen deli misin?’ diyenlere şu cevabı veriyor: “Kaybedecek bir şeyim yok. Mutlaka işe yaramasını beklemiyorum ama bence benim risk yapımdaki birinin denemesi gereken bir şey…”