21 Ağustos 2026, Cuma
Gece Modu Gece Modu Gündüz Modu Gündüz Modu
Haber Giriş: 21.08.2026 14:43 | Son Güncelleme: 21.08.2026 16:16

Uzmanlardan yapay zeka uyarısı: Öğrenciler düşünme yetisini kaybediyor

Öğrencilerin ödev ve makalelerini yapay zekaya hazırlatması, eğitimciler arasında yeni bir endişeye yol açıyor. Uzmanlar, yazma sürecindeki zihinsel çabanın ortadan kalkmasının öğrencilerin düşünme ve öğrenme becerilerini de zayıflatabileceği uyarısında bulunuyor
Fotoğraf: Shutterstock
Fotoğraf: Shutterstock
A+ Yazı Boyutunu Büyüt A- Yazı Boyutunu Küçült

Öğrenciler, ödevlerini tamamlamak ve tüm makalelerini yazmak için yapay zeka modellerini kullanıyor. Bunun bir kısmı kopya olarak değerlendirilse de birçok okul, öğrencilerin yapay zeka araçlarını belirli ölçülerde kullanmasına izin veriyor.

Futurism'in haberine göre; bu durumun ciddi sonuçları olabilir. Bazı uzmanlara göre otomasyonun yazma sürecine dahil olması yalnızca öğrencilerin yazma becerilerini değil, genel düşünme yetilerini de tehdit ediyor.

“Yazmak, düşünmek için kullanılan teknolojidir”

Bilişsel psikolog Ronald T. Kellogg, yapay zekanın yazma sürecinde kullanılmasının sonuçlarını ele aldığı New York Times için kaleme aldığı yazısında, “Yazmak, düşünmek için kullanılan bir teknolojidir” ifadelerini kullandı.

Yazma eyleminin çalışma belleğini, yürütücü planlama becerilerini ve kişinin kendi düşünce süreçlerinin farkında olmasını ifade eden üstbilişi geliştirmeye yardımcı olduğu belirtiliyor.

Yazmaya yönelik romantik yaklaşımın aksine bu süreç aynı zamanda ciddi bir zihinsel çaba gerektiriyor. Kellogg, temel bir makale taslağı hazırlamanın, fiziksel olarak bir hendek kazmak kadar yorucu olduğunu belirtiyor. Doğru kelimeyi bulmak ve fikirleri daha geniş bir kitle için anlamlı olacak şekilde düzenlemek yoğun bir zihinsel çaba gerektiriyor. Fikirler ortaya konulduğunda ise kişi metni yeniden gözden geçirerek veya başkalarından geri bildirim alarak düşüncelerini geliştiriyor.

Yapay zeka emeği ortadan kaldırıyor

Başka bir ifadeyle yazmak, bu sürece harcanan emekten ayrı düşünülemiyor. Bu nedenle yazma sürecini gerçekleştirmek üzere bir makinenin devreye sokulmasının, aslında yazma eyleminin kendisini ve dolayısıyla beynin bu süreçteki egzersizini ortadan kaldırdığı savunuluyor.

Bu yılın başlarında MIT tarafından gerçekleştirilen bir araştırmada da makale yazarken yapay zeka kullanan kişilerin, yapay zeka kullanmayanlara kıyasla daha düşük beyin aktivitesi gösterdiği ortaya kondu. Ayrıca yapay zeka desteğiyle yazı hazırlayan kişilerin, kısa süre önce oluşturdukları metinlerden tek bir satırı bile hatırlamakta zorlandığı görüldü. Bu kişilerin daha sonra yapay zeka kullanmadan yeniden yazmaları istendiğinde de beyin aktivitelerinin düşük seviyede kaldığı belirtildi.

Okullar yapay zekayı sınırlamaya çalışıyor

Okullar ve üniversiteler, öğrencilerin yapay zeka kullanımını nasıl sınırlandıracakları konusunda farklı yöntemler deniyor. Bazı eğitim kurumları makale yazımında yeniden kağıt ve kalem kullanımına ve sözlü sınavlara dönüyor. Bazı okullar ise birinci sınıf derslerinde dijital cihazları yasaklıyor.

Princeton University gibi Ivy League üniversiteleri de öğrencilerin sınav ve testlere gözetmen olmadan girmesine izin veren Onur Kodu uygulamalarını sona erdirdi.

Bazı öğrenciler zararı fark ediyor

Bununla birlikte, birçok öğrencinin yapay zekanın ödevlerde kullanılmasının kendi eğitimlerinden bir şeyler götürdüğünü zamanla kendilerinin fark etmeye başladığı belirtiliyor.

Bir üniversite üçüncü sınıf öğrencisi, New York Times'a yaptığı açıklamada, “Bu gerçekten zor metinleri analiz ederek o kası güçlendirmiyorsunuz. Zor olmaları gerekiyor” ifadelerini kullandı.

Kaynak: Gazete Oksijen