Fransa'da liselerde başlayan öğrenci protestoları ülke genelinde büyürken, yaklaşık 400 okul ve eğitim kurumunun cuma günü kapalı kalması bekleniyor. Öğrencilerin eylemleri öğretmen açığı ve kötü durumdaki okul binalarının yanı sıra kalabalık sınıflar, uzun ders saatleri ve eğitim kaynaklarının yetersizliği gibi sorunlara odaklanıyor. (euronews)
Protestolar, geçen hafta Paris çevresindeki liselerde başladı. Öğrenciler okulların girişlerini kapatmaya başladı; hareket kısa sürede ülkenin diğer kentlerine yayıldı. 29 Eylül'de yaklaşık 400 lise protestolardan veya okul girişlerindeki eylemlerden etkilenirken, 40 okul tamamen bloke edildi, 44 okulda ise girişimlerde bulunuldu.
Öğrenciler ne istiyor?
Le Monde'un aktardığına göre talepler okuldan okula değişse de ortak başlıkların başında daha fazla kaynak, yeterli sayıda öğretmen ve daha iyi eğitim koşulları geliyor. Öğrenciler boş kalan öğretmen kadrolarının doldurulmasını, sınıf mevcutlarının azaltılmasını ve bakımsız okul binalarının yenilenmesini istiyor.
Bazı öğrenciler uzun ders programlarına da tepki gösteriyor. Fransa'daki liselerde öğrencilerin sabah 08.00'de başlayıp akşam saatlerine kadar okulda kalabilmesi, protestolarda öne çıkan başlıklardan biri. Öğrenciler bunun üzerlerinde ciddi bir baskı yarattığını söylüyor.
Talepler bununla da sınırlı değil. Bazı okullarda yemekhanelerdeki yemek miktarının artırılması, cep telefonu kullanımına getirilen kısıtlamaların gevşetilmesi ve üniversite başvuru sürecindeki sorunların giderilmesi isteniyor. Bazı öğrenciler ise özellikle Paris'in yoksul banliyölerindeki okullarla merkezi bölgelerdeki okullar arasındaki kaynak farkına dikkat çekiyor.
Seine-Saint-Denis gibi Paris'in yoksul banliyölerinde öğrenciler, öğretmen eksikliğinin yanı sıra kalabalık sınıflar, kötü durumdaki binalar, çalışmayan bilgisayar laboratuvarları ve yetersiz okul olanaklarından şikayet ediyor. Bir öğrencinin Reuters'a anlattığına göre bazı okullarda haşere ve fare sorunu bulunuyor; sıcak havalarda sınıfların aşırı ısınması da öğrencilerin şikayetleri arasında.
Bir haftada ülke geneline yayıldı
Paris bölgesinde başlayan eylemler birkaç gün içinde ülke geneline yayıldı. 30 Eylül'de 356 lise protestolardan etkilenirken, İçişleri Bakanı Laurent Nuñez 625 kişinin gözaltına alındığını ve 83 polis ile jandarmanın yaralandığını açıkladı. Eğitim Bakanı Édouard Geffray ise protestoların başlamasından bu yana öğrenci ve okul çalışanlarından oluşan 119 kişinin yaralandığını söyledi.
1 Ekim'de eylemler daha da büyüdü. Polis ülke genelinde yaklaşık 900 abluka veya bağlantılı olay yaşandığını, 160'tan fazla okulun kapatıldığını bildirdi. Üniversite öğrencileri de harekete katılarak yaklaşık 30 kampüsün girişini bloke etti.
Ancak eylemler büyürken bazı kentlerde şiddet olayları da yaşandı. Öğrenciler çöp kutularını ve barikatları ateşe verdi, polisle çatışmalar yaşandı. Nantes'ta bir lisenin girişinde yangın çıktı. Strasbourg'da tramvay seferleri durduruldu; Toulouse ve Lille'de polis ile göstericiler arasında çatışmalar yaşandı. Marsilya'da ise bir okulda öğretmenlerin üzerine yanlışlıkla benzin sıçradığı, başka bir okulda itfaiye aracının ateşe verildiği bildirildi.
Polisin müdahalesine ilişkin de soruşturmalar açıldı. İçişleri Bakanlığı, bazı öğrencilerin yaralanmasının ardından üç olay hakkında polis teşkilatı iç soruşturması başlatıldığını açıkladı. Tours'da başından yaralanan bir öğrencinin hastaneye kaldırıldığı ve savcılığın yaralanmanın plastik mermiyle uyumlu olduğunu belirttiği bildirildi.
Hükümet: "Meşru talepler var ama şiddet kabul edilemez"
Hükümet, öğrencilerin eğitim koşullarına ilişkin bazı taleplerinin meşru olduğunu kabul ediyor ancak okul girişlerinin kapatılmasına ve şiddet olaylarına karşı çıkıyor. Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, okulların bilgi paylaşımı için açık olması gerektiğini belirterek şiddet ve vandalizmi eleştirdi. Eğitim Bakanı Geffray ise cuma günü öğretmen sendikaları ile öğrenci ve veli dernekleriyle görüşeceğini açıkladı.
Protestolar aynı zamanda siyasi bir tartışmaya dönüştü. Hükümet ve bazı siyasetçiler, hareketin Boyun Eğmeyen Fransa (LFI) tarafından kışkırtıldığını savunuyor. Başbakan Sébastien Lecornu'nun başkanlığındaki kriz toplantısında istihbarat birimlerinin de bu yönde değerlendirme yaptığı aktarıldı. LFI ise suçlamaları reddediyor ve protestoları şiddetsiz yöntemlerle desteklediğini söylüyor.
Hükümetin protestolar karşısındaki tutumu, 2027 bütçesinin açıklandığı ve kamu harcamalarında kesinti tartışmalarının sürdüğü bir döneme denk geliyor. Bu nedenle eğitim kaynakları üzerinden başlayan eylemler, kısa sürede Fransa'daki daha geniş ekonomik ve siyasi tartışmaların da parçası haline geldi.
Cuma günü yaklaşık 400 okulun kapalı kalması beklenirken, Eğitim Bakanlığı öğrenciler, veliler ve eğitim çalışanlarıyla görüşmeler başlatmaya hazırlanıyor.
Kaynak: Gazete Oksijen
