Somali kıyılarında son bir hafta içinde üç geminin kaçırılması, Afrika Boynuzu çevresinde korsanlığın yeniden yükselişe geçebileceği endişelerini artırdı.
Avrupa Birliği deniz gücünün izleme servisi olan Maritime Security Centre Indian Ocean’ın (MSCIO) verilerine göre, ticari gemi Sward 26 Nisan’da korsanlar tarafından ele geçirildi. Bu olaydan bir gün önce bir dhow tipi tekne kaçırılmıştı. Bunlardan önce ise 21 Nisan’da 18 bin varil petrol taşıyan Honour 25 adlı motor tanker korsanların eline geçmişti.
MSCIO, pazartesi günü yaptığı açıklamada, “Tüm olaylar halen devam ediyor” ifadelerini kullandı. Açıklamada, bölgede faaliyet gösteren gemilere özellikle Mogadişu ile Hafun arasındaki Somali kıyılarının 150 deniz mili açıklarında azami dikkat göstermeleri yönünde güçlü uyarıda bulunuldu.
The Guardian'da yer alan habere göre, Somali açıklarında korsanlık, 2000’li yılların sonlarında hızla artmış ve 2011 yılında 212 saldırıyla zirveye ulaşmıştı. AB deniz gücü verilerine göre korsanlar zamanla daha cüretkâr hale gelerek Hint Okyanusu’nda Somali kıyılarından 2 bin 270 mil uzaklıktaki gemilere kadar saldırılar düzenlemişti.
Daha sonra uluslararası deniz koalisyonunun müdahalesiyle saldırılar büyük ölçüde azalmış ve 2014’ten itibaren yılda yalnızca birkaç vakaya düşmüştü. Ancak olaylar 2023 itibarıyla yeniden artış göstermeye başladı.
Hürmüz krizi baskıyı artırıyor
Küresel deniz taşımacılığı sektörü ise hâlihazırda İran’ın Hürmüz Boğazı’nı neredeyse tamamen kapatması ve İran destekli Yemenli Husilerin Bab el Mendeb Boğazı çevresindeki saldırıları nedeniyle ciddi baskı altında bulunuyor. Dünyanın en yoğun deniz ticaret rotalarından biri olan Kızıldeniz’den çıkış için gemilerin bu boğazlardan geçmesi gerekiyor ve birçok gemi daha sonra Afrika Boynuzu çevresinden rotasına devam ediyor.
Kaçırılan Sward adlı geminin çimento taşıdığı, 13 Nisan’da Mısır’ın Süveyş Limanı’ndan ayrıldığı ve Kenya’nın Mombasa kentine gitmekte olduğu belirtildi. Gemi, Somali’nin Garacad liman kasabasının yaklaşık 6 deniz mili (11 kilometre) açığında korsanlar tarafından ele geçirildi.
Somali’nin özerk Puntland bölgesinden üç güvenlik yetkilisine göre gemide 17 mürettebat bulunuyordu. Bunların 15’inin Suriyeli, ikisinin ise Hintli olduğu ifade edildi.
Geminin kaçırılmasının ardından korsanlar, pazar günü saat 20.00’den kısa bir süre sonra Sward’ı kıyıya doğru yönlendirerek Garacad yakınlarında ücra bir bölgede demirledi. Daha sonra altı silahlı kişi ile İngilizce ve Arapça bilen silahsız bir tercüman gemiye çıktı.
Güvenlik yetkililerinden biri, “Tercüman yalnızca mürettebatla konuşmuyor, aynı zamanda geminin sahibiyle de görüşmeleri yürütüyor” dedi. Bir başka yetkili ise, “Kontrol tercümanda” ifadelerini kullandı.
Yetkililere göre salı sabahına kadar dört silahlı korsan daha gemiye çıkarak gemideki toplam korsan sayısını 20’ye yükseltti.
"Korsan ağları yeniden ortamı yokluyor"
Danimarka Uluslararası Araştırmalar Enstitüsü’nde kıdemli araştırmacı olan Jethro Norman, korsanların uluslararası donanmaların kaynaklarını Husilerin saldırılarıyla mücadele için Kızıldeniz’e kaydırmasından ve Puntland’daki Birleşik Arap Emirlikleri destekli güvenlik güçlerinin kapasitesinin zorlanmasından faydalandığını söyledi.
Norman, “Korsan ağları yeniden ortamı yokluyor ve önceki nesle göre daha iyi donanıma sahipler. GPS, uydu iletişimi ve ele geçirilen dhow tipi tekneleri ana gemi olarak kullanmaları sayesinde kıyıdan yüzlerce mil açıkta faaliyet gösterebiliyorlar” dedi.
Puntlandlı üçüncü bir güvenlik yetkilisi ise, Afrika Boynuzu bölgesinde yaygın olarak kullanılan uyarıcı etkili narkotik bir madde olan khat yüklü bir sevkiyatın salı sabahı küçük bir tekneyle çimento gemisindeki korsanlara ulaştırıldığını söyledi.
Yetkiliye göre sevkiyat pazartesi günü iç kesimlerde bulunan Galkayo kentinden yaklaşık 150 mil yol kat edilerek getirildi. Bu durumun korsanların karada bir destek ağına sahip olduğunu ve denizde uzun sürecek bir kuşatmaya hazırlık yapıyor olabileceklerini gösterdiği değerlendiriliyor.
Kaynak: Gazete Oksijen
