İsrail, Yunanistan’a sattığı katmanlı hava savunma sisteminin ihracatını “ölçeklendirmeyi” planlıyor. Middle East Eye’a konuşan, devam eden görüşmeler hakkında bilgi sahibi mevcut ve eski bir ABD’li yetkiliye göre İsrail’in hedefindeki alıcı Birleşik Arap Emirlikleri.
ABD’li yetkili konuyla ilgili yaptığı açıklamada İsrail ile BAE arasında ABD’nin de dahil olduğu görüşmelerin, İsrail’in BAE’nin “katmanlı savunma” kabiliyetlerindeki açığı nasıl giderebileceğine odaklandığını söyledi.
İsrail’in pazartesi günü Yunanistan’a gerçekleştirdiği 3,5 milyar dolarlık satış, sistemlerini ve tasarımını diğer ortaklarına nasıl ihraç edebileceğinin bir modeli olarak değerlendiriliyor.
Konuyla ilgili bilgi sahibi eski ABD’li yetkili, “Bu, İsrail için ölçeğini büyütmek istedikleri bir kar makinesi” ifadelerini kullandı.
Yetkili, “İsrail’in katmanlı hava savunma sistemleri bizimkilerden, yani ABD’ninkilerden, daha ucuz ve ihraç edilmeye daha uygun” dedi.
BAE, İsrail ile halihazırda savunma alanında iş birliği yaptığı için önde gelen adaylardan biri olarak görülüyor.
ABD, bu yıl İran’la yaşanan çatışmaların en yoğun olduğu dönemde İsrail’in BAE’ye Demir Kubbe füze savunma bataryaları ve teknisyenler konuşlandırdığını açıklamıştı. Financial Times ise İsrail’in BAE’ye insansız hava araçlarını tespit etmeye yönelik bir sistem de gönderdiğini bildirmişti.
Middle East Eye, mayıs ayında iki ülkenin silah sistemlerinin ortak geliştirilmesi ve tedarik edilmesini amaçlayan bir anlaşma imzaladığını ortaya çıkarmıştı.
BAE halihazırda ABD yapımı Patriot ve THAAD hava savunma sistemlerini kullanıyor. Breaking Defence haber sitesi de 2022’de BAE’nin İsrail’in Barak hava savunma sistemini satın aldığını bildirmişti.
ABD’li yetkili, “BAE’nin tamamen katmanlı bir hava savunma sistemi bulunmuyor” değerlendirmesini yaptı.
İsrail ve Mekke Paktı
Görüşmeler, İsrail’in teknolojisini stratejik ortaklarıyla entegre etmeye yönelik adımlarını ortaya koyuyor. Yunanistan ve Güney Kıbrıs doğuda BAE ve Hindistan’ı da kapsayan bir ağın batı ucunda yer alıyor.
Geçen ay Suudi Arabistan, Pakistan ve Türkiye, “Mekke Paktı” olarak adlandırılan karşılıklı savunma anlaşmasına katıldı. Anlaşma, birçok kişi tarafından İsrail’in ortaklıklarına potansiyel bir rakip olarak değerlendiriliyor.
Suudi Arabistan ve ortakları, savunma iş birliğini güçlendirmek istediklerini ifade ediyor ancak henüz yüksek maliyetli büyük projelere ilişkin herhangi bir açıklama yapmadı.
Türkiye ve Pakistan da Yemen’deki Husilerin saldırılarıyla karşı karşıya kalan Suudi Arabistan’ın yardımına geleceklerini kamuoyu önünde açıklamadı.
Katmanlı hava savunma sistemi çok sayıda bileşenden oluşuyor
Hava savunma sistemlerinin ihracatı, komuta ve kontrol sistemleri, sensörler, radarlar, önleyiciler ve fırlatıcılar dahil olmak üzere çok sayıda bileşen içermesi nedeniyle karmaşık bir süreç olarak değerlendiriliyor.
İsrail’in Yunanistan’a sattığı katmanlı hava savunma sistemi ise farklı tehdit türlerine karşı koyacak şekilde tasarlandığı için daha da karmaşık bir yapıya sahip.
Yunanistan ile imzalanan anlaşma kapsamında İsrail, Atina’nın geliştirmekte olduğu “Achilles Shield” (Aşil Kalkanı) adlı kapsamlı hava savunma sisteminin tasarlanmasına ve bileşenlerinin tedarik edilmesine yardımcı olacak.
İsrail Savunma Bakanlığı, bunun tarihte ilk kez “balistik füzeler ve hava tehditlerinden düşman insansız hava araçlarına (İHA) kadar geniş bir tehdit yelpazesine karşı eksiksiz bir savunma sistemi” tedarik edeceği proje olduğunu açıkladı.
Yunanistan, Rafael Advanced Defense Systems tarafından üretilen David’s Sling ve SPYDER sistemleri ile Israel Aerospace Industries (IAI) tarafından üretilen Barak MX sisteminin yanı sıra hava gözetleme amacıyla IAI bünyesindeki ELTA Systems tarafından üretilen MMR çok görevli radarlarını satın aldı.
Yunanistan, Rusya ile sınırı bulunan ve NATO üyesi olan Finlandiya’nın ardından İsrail’in David’s Sling sisteminin ikinci müşterisi olacak.
Yunanistan medyasına göre Güney Kıbrıs ise İsrail’in Barak hava savunma sistemini Aralık 2024’te satın aldı ve teslim aldı.
Kaynak: Gazete Oksijen
