New York’ta Kira Kurulu, yaklaşık bir milyon kira kontrollü dairede kira artışının iki yıla kadar dondurulmasına karar verdi. Reuters’ın haberine göre karar, ocak ayında göreve gelen Belediye Başkanı Zohran Mamdani’nin seçim kampanyasında öne çıkardığı temel vaatlerden birinin yerine getirilmesi olarak değerlendiriliyor.
Kurul, perşembe günü yapılan oylamada, ekim ayından itibaren başlayacak bir ve iki yıllık yeni kira sözleşmelerinde artış oranının sıfır olmasına 7’ye karşı 1 oyla karar verdi. Manhattan’daki El Museo Del Barrio’da yapılan toplantıyı izleyen yüzlerce kiracı, kararın açıklanmasının ardından alkış ve ıslıklarla sonucu kutladı.
Mamdani, kararın ardından yaptığı açıklamada, “Bu, New York kiracıları için tarihi bir zafer. Bu, kentimizin dört bir yanındaki emekçilerin hak ettiği rahatlama” ifadelerini kullandı.
New Yorkluların dörtte biri bu dairelerde yaşıyor
Karar, New York’ta kira kontrollü dairelerde yaşayan yaklaşık dörtte birlik nüfusu doğrudan ilgilendiriyor. Kentin Kira Kurulu her yıl ücretler, enflasyon, bakım giderleri, vergiler ve ev sahiplerinin gelirleri gibi unsurları dikkate alarak kira kontrollü dairelerde yapılabilecek artış oranlarını belirliyor.
Kurulun 2025 tarihli çalışmasına göre kira kontrollü bir dairede ortalama aylık kira 1.599 dolar seviyesindeydi. Buna karşılık emlak platformu StreetEasy’ye göre New York’ta yeni kiralanan bir dairenin medyan kirası 3.950 dolar düzeyinde bulunuyor.
Demokratik sosyalist çizgideki Mamdani, New York’u daha yaşanabilir ve uygun maliyetli hale getirme vaadiyle seçilmişti. Göreve geldikten sonra Kira Kurulu’nun dokuz üyesinden altısını atayan Mamdani, bu isimleri kiracı haklarına duyarlı kişiler arasından seçtiğini belirtmişti.
Ev sahibi temsilcisi oylama öncesi istifa etti
Oylamadan saatler önce kurulda ev sahiplerini temsil eden üyelerden Christina Smyth istifa etti. Mamdani’nin selefi tarafından atanan Smyth, kurulun tarafsız davranma yükümlülüğünü yerine getirmediğini savunarak sonucun baştan belli olduğunu söyledi.
Smyth, “Yeniden oluşturulan kurulun kira dondurma kararını vermesi gerekiyordu. Bundan sonrası tiyatroydu” dedi.
Kurul Başkanı Chantella Mitchell ise kurul üyeleri ve çalışanlarının bağımsızlık ve dürüstlük içinde görev yaptığını söyledi.
Kuruldaki diğer ev sahibi temsilcisi Maksim Wynn de Mamdani tarafından atanmıştı. Wynn, oylama öncesi yaptığı uzun açıklama sırasında salondaki kiracılar tarafından yuhalandı. Ancak konuşmasının sonunda kira artışının dondurulması yönünde oy kullanınca salondaki tepki alkışlara dönüştü.
Kiracılar rahatlama, ev sahipleri maliyet uyarısı yaptı
Oylama öncesindeki kamu toplantılarında kiracılar, gelirlerinin enflasyon ve artan faturalar karşısında yetersiz kaldığını belirterek kira artışlarının dondurulmasını, hatta bazı durumlarda indirim yapılmasını talep etti. New York’ta daha önce Belediye Başkanı Bill de Blasio döneminde, 2015-2021 arasında bir yıllık sözleşmeler için üç kez kira artışı dondurulmuştu.
Ev sahibi grupları ise kira dondurma kararının binaların bakımını zorlaştıracağını savundu. Bazı ev sahipleri, mortgage ve bakım giderlerini karşılamakta zorlandıklarını belirtirken, kira kontrollü dairelerdeki kayıpları telafi etmek için piyasa koşullarındaki dairelerde kiraları artırmak zorunda kaldıklarını öne sürdü.
Mamdani ise kampanyasında, New York’ta barınma maliyetlerinin çalışanlar üzerindeki baskısını azaltmayı vaat etmişti. Reuters’a göre Mamdani, seçilmeden önce Queens’te yaklaşık 2.300 dolar kira ödediği tek yatak odalı kira kontrollü bir dairede yaşıyordu; belediye başkanı seçildikten sonra Manhattan’daki resmi başkanlık konutuna taşındı.
Karar, Mamdani açısından siyasi olarak güçlü geçen bir haftanın ardından geldi. New York’ta ABD Kongresi için Demokrat Parti adaylığını hedefleyen üç sol kanat adayın ön seçimlerde başarı elde etmesi de Mamdani cephesi tarafından kutlanmıştı.
Kaynak: Reuters
