ABD Başkanı Donald Trump, Rusya'ya yönelik yeni yaptırımları ve gümrük vergilerini yürürlüğe girmeden askıya aldı. Dışişleri Bakanı Marco Rubio, kararın küresel ekonomi üzerindeki etkilerini değerlendirmek için 60 günlük süre kullanılacağını açıkladı. Trump'ın adımı Ukrayna ve ABD Kongresi'nde tepkiyle karşılanırken Washington yönetimi, enerji fiyatlarını düşürmek amacıyla Rusya'dan dizel ithalatını artırmaya hazırlanıyor.
ABD Başkanı Donald Trump, Rusya'nın Ukrayna'daki savaşını sürdürmesini zorlaştırmak amacıyla hazırlanan yeni yaptırımları askıya almasının ardından henüz nihai kararını vermediğini açıkladı. Florida'daki Mar-a-Lago malikanesinde gazetecilerin sorularını yanıtlayan Trump, "Birçoğunuz kararımın ne olduğunu henüz bilmiyorsunuz ama bunu çözeceğiz, siz de öğreneceksiniz" dedi.
Trump, 16 Ekim Cuma günü imzaladığı başkanlık kararnamesiyle, geçen ay yürürlüğe giren Graham Yasası kapsamındaki önemli yaptırımları ve gümrük vergilerini uygulamaktan muafiyet tanıdı. Karar, Rus mallarına yönelik ek vergilerin yanı sıra Rusya'dan petrol ve doğal gaz satın alan ülkelere uygulanması öngörülen cezaları da kapsıyor. Ancak daha önce yürürlüğe konulan Rusya yaptırımları geçerliliğini koruyor.
Rubio: Küresel ekonomiye etkileri değerlendirilecek
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Trump'ın yaptırımlar konusunda karar vermeden önce 60 güne kadar sürebilecek bir değerlendirme yapacağını belirtti. Özbekistan ziyareti öncesinde gazetecilere konuşan Rubio, "Başkanın, hem yaptırımların hem de gümrük vergilerinin küresel ekonomi ve ABD ekonomisi açısından ne anlama geleceğini analiz etmek istediğini düşünüyorum" dedi.
Rubio, Rus enerjisine bağımlılığı devam eden Hindistan'ı örnek göstererek yaptırımların ABD'nin önemli ticaret ortaklarını da etkileyebileceğine dikkat çekti. Başkanlık kararnamesinde muafiyetin sona ereceği kesin bir tarih belirtilmezken yeni bir karar alınıncaya kadar yürürlükte kalabileceği ifade edildi.
Zelenski'den Trump'ın kararına tepki
Trump'ın yaptırımları askıya alma kararı, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski'nin tepkisini çekti. Zelenski, kararın Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'i cesaretlendireceğini ve Ukrayna'daki savaşın uzamasına yol açabileceğini belirtti.
ABD'de de Cumhuriyetçi Parti içinden eleştiriler yükseldi. Yasanın hazırlanmasına öncülük eden eski Senatör Lindsey Graham'in kız kardeşi, Cumhuriyetçi Senatör Darline Graham, Rusya üzerindeki baskının sürdürülmesi gerektiğini söyledi. Graham, "Putin'e de Rusya'ya da güvenmiyorum" diyerek Trump'ın kararına katılmadığını açıkladı.
ABD, Rusya'dan 300 bin tondan fazla dizel alacak
Yaptırımların askıya alınması, kasım ayındaki ara seçimler öncesinde Trump yönetiminin yükselen enerji fiyatları nedeniyle baskı altında olduğu bir döneme denk geldi. İran'la devam eden savaşın küresel petrol arzını sekteye uğratması, Washington'ı yakıt fiyatlarını düşürmek için yeni adımlar atmaya yöneltti.
Bu kapsamda ABD ile Rusya arasında küresel piyasalara dizel arzını artırmayı amaçlayan ayrı bir anlaşmaya da varıldı. Trump, anlaşma uyarınca Rusya'nın ilk aşamada ABD'ye 300 bin metrik tondan fazla dizel göndereceğini, sevkiyatların kasım ayında ve sonrasında devam edeceğini açıkladı.
Anlaşmayı savunan Rubio, "Bu dizel öyle ya da böyle satılacak. Tek fark, ABD'nin bundan ne kadar pay alacağı" dedi. Rubio, Orta Doğu ve Ukrayna'daki savaşların enerji piyasaları üzerindeki etkilerinin giderek iç içe geçtiğini belirterek Washington'ın her iki krizi aynı anda yönetmeye çalıştığını vurguladı.
