İstanbul’da kiralık ev bulmak giderek zorlaşırken, bazı ev sahipleri kiracı adaylarından maaş bordrosundan önceki ev sahibinin iletişim bilgilerine kadar çok sayıda belge ve bilgi istemeye başladı.
Hamide Hangül'ün Dünya'da yer alan haberine göre, kiralık daire arayan bazı vatandaşlara, evi tutmak istediklerini belirtmelerinin ardından ayrıntılı bir form doldurtuluyor. Formda kiracı adayının mesleği, maaşı, mevcut iş yerinde ne kadar süredir çalıştığı, evde kaç kişinin yaşayacağı, otomobilinin markası, evcil hayvan besleyip beslemediği, önceki ev sahibinin iletişim bilgileri ve TC kimlik numarası gibi bilgiler yer alıyor.
Aynı formun bir konutla ilgilenen birden fazla kişiye verilebildiği, ev sahibinin adaylar arasından kriterlerine en uygun kişiyi seçtiği belirtiliyor. Bazı durumlarda değerlendirme sürecinin 10 güne kadar uzayabildiği ifade ediliyor.
Maaş bordrosu ve kefil de isteniyor
Emlak sektörü temsilcilerine göre ev sahiplerinin kiracı seçiminde daha temkinli davranmasının temel nedenlerinden biri, geçmişte yaşanan ödeme sorunları.
Bu nedenle bazı ev sahipleri kiracı adayından düzenli bir işi ve geliri olduğunu belgelemesini istiyor. Maaş bordrosunun yanı sıra çalışılan şirketten işe giriş tarihini gösteren yazı ve kefil talep edilebiliyor.
Bazı durumlarda kefilin de ne kadar süredir çalıştığını ve gelirini belgelemesi gerekiyor. Kiralamalarda tahliye taahhütnamesi de talep edilen belgeler arasında yer alıyor.
Sektör temsilcileri, kira ödemesinin düzenli yapılacağına ilişkin güvence arayan ev sahiplerinin özellikle devlet memurlarını tercih ettiğini belirtiyor.
“Yasal olarak mümkün ancak etik değil”
Tüketici Birliği Federasyonu Başkanı Avukat Bülent Deniz, ev sahibinin kiracı adayından böyle bir form doldurmasını istemesinin yasal olarak mümkün olduğunu ancak kişisel verilerin korunmasına ilişkin kurallara uyulması gerektiğini söyledi.
Deniz, uygulamanın etik açıdan tartışmalı olduğunu belirterek, kiralık konut arzı ile talep arasındaki dengesizliğin bu tür uygulamaları artırdığını ifade etti.
Kiracı seçiminde ayrımcılık yapılamayacağını da vurgulayan Deniz, “Bekara ev verilmez” veya “öğrenciye kiralanmaz” gibi kriterlerin ayrımcılık yasağı açısından sorun oluşturabileceğine dikkat çekti.
Bazı ev sahiplerinin kiracı adaylarından Findeks raporu da istediğini belirten Deniz, kredi geçmişinin de kiralama kararında etkili olabildiğini söyledi.
Kentsel dönüşüm kiralık talebini artırdı
İstanbul’daki kentsel dönüşüm çalışmaları da kiralık konut talebini artırıyor. Özellikle dönüşümün yoğun olduğu bölgelerde evlerinden geçici olarak ayrılmak zorunda kalan kiracı ve ev sahiplerinin başka semtlerde kiralık konut araması piyasadaki yoğunluğu artırıyor.
Deniz, özellikle Zeytinburnu, Fatih, Güngören ve Merter çevresinde kiralık konut arayışının yüksek olduğunu belirterek, bazı bölgelerde boş kiralık ev bulmanın oldukça zorlaştığını söyledi.