Nisan ayında tüketici fiyatları aylık bazda yüzde 4,18 artarken, yıllık enflasyon 1,50 puanlık yükselişle yüzde 32,37 seviyesine ulaştı. Bu artış, yılın ikinci çeyreğine girilirken fiyatlama davranışlarında bozulmanın sürdüğüne işaret etti. Raporda, enflasyonun kısa vadeli seyrinde temel belirleyicinin enerji ve gıda grubu olduğu vurgulandı.
Enerji fiyatları enflasyonu sürükledi
Enerji kaleminde yaşanan sert yükseliş, enflasyon görünümünü belirleyen en kritik unsur oldu. Nisan ayında enerji fiyatları yüzde 14,40 artış gösterirken, yıllık enerji enflasyonu yüzde 47,22’ye tırmandı. Bu yükselişte küresel gelişmelerin etkisi öne çıktı.
Son iki ayda enerji fiyatlarındaki artışın yüzde 20’ye yaklaşması, enflasyon üzerindeki baskının kalıcı olabileceğine işaret etti. Özellikle Orta Doğu kaynaklı jeopolitik risklerin enerji maliyetlerini yukarı çektiği değerlendirildi.
Konut tarafında doğal gaz fiyatları yüzde 45,10 gibi sert bir artış kaydederken, elektrik fiyatları yüzde 16,90 yükseldi. Tüp gazda yüzde 11,34, akaryakıtta ise yüzde 9,23’lük artış gerçekleşti.
Gıda fiyatlarında artış sürüyor
Gıda ve alkolsüz içecekler grubunda fiyat artışları hız kesmeden devam etti. Bu grupta aylık artış yüzde 3,70 olurken, yıllık enflasyon yüzde 34,55’e çıktı. İşlenmemiş gıdada yıllık oran yüzde 36,21’e yükselirken, işlenmiş gıdada yüzde 33,67 olarak kaydedildi.
Sebze ve meyve başta olmak üzere et ve balık ürünlerindeki fiyat artışları dikkat çekerken, işlenmiş gıdada ekmek fiyatları öne çıkan kalemlerden biri oldu. Gıda tarafındaki bu görünüm, hane halkı bütçesi üzerindeki baskının sürdüğünü gösterdi.
Hizmet enflasyonu yüksek seyrini koruyor
Hizmet grubunda aylık fiyat artışı yüzde 3,03 olurken, yıllık enflasyon yüzde 40,30 seviyesinde yatay bir görünüm sergiledi. Ulaştırma hizmetleri bu dönemde öne çıkan kalemlerden biri oldu.
Hava yolu taşımacılığı fiyatları yüzde 18,49 artarken, kara yolu ve deniz yolu taşımacılığında da dikkat çeken yükselişler kaydedildi. Lokanta ve otel grubunda fiyat artışı yüzde 3,51 olurken, kira artış oranı yüzde 2,33 olarak gerçekleşti. Buna rağmen kira grubunda yıllık enflasyon yüzde 51,16’ya gerileyerek sınırlı bir düşüş gösterdi.
Temel mal ve giyimde yeni sezon etkisi
Temel mal grubunda fiyatlar yüzde 4,15 artarken, yıllık enflasyon yüzde 16,52 seviyesine yükseldi. Dayanıklı tüketim mallarında daha sınırlı artışlar görülürken, mobilya fiyatları yüzde 4,42 yükseldi. Beyaz eşya fiyatlarında ise yatay seyir dikkat çekti.
Otomobil fiyatlarında kampanyaların etkisiyle yüzde 1,12’lik düşüş yaşanırken, giyim ve ayakkabı grubunda yeni sezon etkisiyle fiyatlar yüzde 9,03 arttı. Diğer temel mallarda ise ilaç ve petrokimya bağlantılı ürünler fiyat artışlarını yukarı taşıdı.
Üretici fiyatlarında artış devam ediyor
Yurt içi üretici fiyat endeksi de nisan ayında yüzde 3,17 artış gösterdi. Yıllık üretici enflasyonu yüzde 28,59’a yükselirken, maliyet tarafındaki baskının sürdüğü görüldü.
Enerji fiyatları üretici tarafında da yüksek seyrini korurken, ara mallarında yüzde 3,62’lik artış kaydedildi. Petrol ürünleri, kimyasal maddeler, ilaç ve tekstil gibi sektörlerde belirgin maliyet artışları öne çıktı.