Küresel havacılık sektörü, artan yakıt maliyetleri ve tedarik belirsizliklerinin etkisiyle ciddi bir daralma sürecine girdi. CNBC-e'nin Financial Times'tan aktardığı habere göre, havacılık verilerini derleyen Cirium'un rakamları son iki haftada kapasitesini en fazla azaltan havayolu şirketinin Türk Hava Yolları (THY) olduğunu söylüyor.
İstanbul merkezli operasyonlarını sürdürmesine rağmen THY, artan maliyetler ve yakıt arzına ilişkin riskler nedeniyle uçuş planlarında önemli düzenlemelere gitti. Şirketin bu adımı, sektördeki genel küçülme trendinin de en belirgin örneklerinden biri olarak öne çıktı.
Küresel kapasite daralıyor
Havayolu şirketleri, mayıs ayı planlamalarında toplam kapasiteden yaklaşık 2 milyon koltuk çıkardı. Küresel koltuk arzı kısa sürede 132 milyondan 130 milyona gerilerken, binlerce uçuş iptal edildi.
Artan maliyetler karşısında şirketler, daha küçük ve yakıt verimliliği yüksek uçaklara yönelirken, bazı hatlarda sefer sayıları azaltıldı.
Jet yakıtı maliyetleri ikiye katlandı
Şubat ayı sonunda başlayan İran savaşıyla birlikte jet yakıtı fiyatlarında sert artış yaşandı. Maliyetlerin yaklaşık iki katına çıkması, havayolu şirketlerini zorlayan en önemli unsur haline geldi.
Bu artış bilet fiyatlarına da yansırken, bazı uçuş hatları ekonomik olmaktan çıktı.
Hürmüz etkisi uçuş ağını bozdu
Küresel enerji arzı açısından kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı’nda yaşanan aksaklıklar, özellikle Avrupa-Asya hattındaki uçuşları doğrudan etkiledi. Körfez bölgesindeki bağlantı noktalarında yaşanan sorunlar, uluslararası uçuş ağında dengesizliklere yol açtı.
THY’nin ardından kapasitesini en fazla azaltan havayolu şirketi Çin merkezli Air China olurken, uçuş iptallerinde de üst sıralarda yer aldı.
Büyük havayolları da kesintiye gidiyor
Sektörde yalnızca THY değil, birçok büyük havayolu da kapasite azaltımına yöneldi. Lufthansa on binlerce uçuşu iptal ederken, ABD’li Delta Air Lines uçuş ağını daralttı. Körfez merkezli havayolları ise operasyonlarını yeniden yapılandırmak zorunda kaldı.
Uzmanlar, yakıt maliyetlerindeki artışın sürmesi halinde havacılık sektöründe daralmanın derinleşebileceği ve özellikle düşük maliyetli havayollarının daha büyük risk altında olduğu uyarısında bulunuyor.
Kaynak: Gazete Oksijen
