Şirket adına kayıtlı ticari araçları kullanan sürücüler ile araç sahiplerini ilgilendiren SGK uygulamasında değişikliğe gidildi. Sigortasız sürücü tespit edildiğinde doğrudan şirkete idari para cezası uygulanması yerine, sürücü ile şirket arasındaki ilişkinin işçi-işveren ilişkisi kapsamında olup olmadığı araştırılacak.
2021 yılından bu yana Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ile İl Emniyet Müdürlükleri arasında yürütülen uygulama kapsamında, ticari araçların trafik denetimlerinde sürücülerin sigortalılık durumu kontrol ediliyor.
Trafik denetim tutanakları SGK'ya iletiliyor
Şirket adına kayıtlı bir aracı kullanan kişinin SGK kaydının bulunmaması halinde, trafik denetimi sırasında düzenlenen tutanaktaki bilgiler kuruma gönderiliyor. SGK, yaptığı incelemede kayıt dışı istihdam tespit ederse araç sahibi şirkete idari para cezası uygulayabiliyor.
Doğrudan ceza yerine inceleme yapılacak
Yeni düzenlemeyle birlikte, sürücü ile araç sahibi şirket arasında geçmişe dönük SGK kaydı bulunmaması durumunda yalnızca trafik tutanağına dayanılarak otomatik ceza uygulanmayacak.
Bunun yerine dosya, SGK denetmenleri tarafından incelenecek. Sürücü ve işverenin ifadeleri alınarak aralarındaki ilişkinin iş sözleşmesine dayanıp dayanmadığı araştırılacak. Akrabalık veya arkadaşlık ilişkisi bulunması ya da aracın emanet olarak kullanılması gibi ihtimaller de değerlendirilecek.
İdari para cezası uygulanıp uygulanmayacağına, inceleme sonucunda hazırlanacak rapora göre karar verilecek.
Şirketlere uygulanan cezalar 198 bin lirayı aşıyor
Kayıt dışı işçi çalıştırdığı tespit edilen şirketlere, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamında farklı ihlaller için idari para cezaları uygulanıyor.
Belirtilen ceza tutarları şöyle:
- İşe giriş bildirgesinin verilmemesi halinde 66 bin 60 lira,
- Aynı ihlalin bir yıl içinde tekrarlanması durumunda sigortasız çalıştırılan her işçi için 198 bin 180 lira,
- Aylık prim ve hizmet belgesinde işçinin bildirilmemesi nedeniyle her ay 66 bin 60 lira,
- Ücret bordrosunda işçinin yer almaması nedeniyle her ay 16 bin 515 lira,
- Yasal kayıt ve belgelerdeki geçersizlik nedeniyle her ay 16 bin 515 lira.