Hindistan’da seçim kurulu başkanı Gyanesh Kumar’ın istifasını isteyen protestoları engellemek için başkent Yeni Delhi’de geniş güvenlik önlemleri alındı. Polis, cumartesi günü düzenlenen gösterilerde yüzlerce kişiyi gözaltına aldı. Güvenlik güçleri, gençlerin öncülük ettiği “Hamamböceği” (Cockroach) hareketinin düzenlediği eylemi engellemek amacıyla başkentin bazı bölgelerinde ulaşımı ve iletişimi kısıtladı.
Binlerce polis ve paramiliter gücün konuşlandırıldığı kentte, merkezi iş bölgesinde mobil internet hizmetleri askıya alındı; onlarca metro istasyonu ve pazar kapatıldı. Göstericilerin toplanmayı planladığı başkentteki belirlenmiş protesto alanı Jantar Mantar da eylem başlamadan önce güvenlik güçleri tarafından kapatıldı. Buna rağmen kentin farklı noktalarında küçük gruplar halinde gösteriler düzenlendi. Göstericiler, seçim kurulu başkanının istifasını isteyen sloganlar attı.
Reuters’ın aktardığına göre polis, göstericileri kovalayarak otobüslere bindirdi. Eylemcilerden bazıları, alınan önlemlerin halkın haklarını ihlal ettiğini söyledi.
Hareketin kurucusu da gözaltına alındı
“Hamamböceği” hareketinin kurucusu ve Cockroach Janta Party’nin lideri Abhijeet Dipke ile hareketin önde gelen isimlerinden Saurav Das ve Ashutosh Ranka, Mumbai’den gelen uçaklarının Yeni Delhi’ye inişinin ardından gözaltına alındı. Dipke, uçakta kendisini gözaltına almaya gelen görevlilere meydan okuyarak tutuklanmaktan korkmadığını söyledi.
Hareket, yöneticilerinin gözaltına alınmasını “otoriter bir gözaltı” olarak nitelendirerek serbest bırakılmalarını istedi ve protestoların süreceğini duyurdu. Batı Bengal’in eski başbakanı Mamata Banerjee ile Delhi’nin eski başbakanı Arvind Kejriwal’in de gözaltına alındığı televizyon yayınlarına yansıdı. Gösterileri izleyen bazı gazeteciler de kısa süreliğine gözaltına alındı; aralarında Reuters muhabirinin de bulunduğu gazeteciler daha sonra serbest bırakıldı.
Tartışmanın odağında 130 milyon seçmen kaydı var
Protestolar, Başbakan Narendra Modi’nin iktidardaki Bharatiya Janata Partisi’nin (BJP) seçimlerde avantaj elde etmesini sağladığı öne sürülen seçmen listesi değişikliklerine karşı düzenleniyor. Muhalefet partileri, seçim kurulu tarafından yürütülen kayıt doğrulama işlemlerinin bazı eyalet seçimlerinin sonuçlarını etkilediğini savunuyor.
Tartışmalar, Indian Express gazetesinin geçen hafta yayımladığı bir haberin ardından yoğunlaştı. Habere göre iki seçim kurulu üyesi, seçmen listelerindeki değişiklikler konusunda Seçim Kurulu Başkanı Kumar’la görüş ayrılığı yaşadı.
Seçim Kurulu verilerine göre doğrulama çalışmaları sırasında yaklaşık 130 milyon seçmen kaydı listelerden çıkarıldı. Bunların 63 milyonu başka yerlere taşınan kişilere, 30 milyonu adreslerinde bulunamayanlara, 28 milyonu ise hayatını kaybedenlere aitti. Kurul, silinen kayıtların taslak liste incelemesi sırasında belirlendiğini ve kaydı yanlışlıkla silinen seçmenlerin yeniden başvuru yapabileceğini belirtiyor.
Kumar konuya ilişkin henüz açıklama yapmazken Seçim Kurulu ve BJP usulsüzlük iddialarını reddediyor. BJP, seçimlerdeki başarısını Modi’nin halk desteğine ve ekonomik büyümeye bağlayarak muhalefeti seçimleri kazanamadığı için yanlış bilgi yaymakla suçluyor.
Modi hükümeti üzerindeki baskı artıyor
Yeni Delhi’deki gösteriler, Modi hükümeti için son dönemin en ciddi siyasi sınamalarından biri olarak görülüyor. Protestolar, sınav sorularının sızdırılması iddiaları nedeniyle eğitim bakanının istifa etmek zorunda kaldığı eylemlerin üzerinden henüz birkaç ay geçmişken gerçekleşiyor.
Muhalefetteki Kongre Partisi’nin üst düzey isimlerinden K.C. Venugopal, protestoların engellenmesine yönelik kısıtlamaları hükümetin “kendi halkına resmen savaş açması” olarak nitelendirdi. BJP sözcüsü Sambit Patra ise demokrasinin “kalabalık yönetimine” üstün geldiğini savundu.
Gösteriler, 2027’nin başında yapılması planlanan bir dizi önemli eyalet seçimi öncesinde hükümet üzerindeki baskıyı artırıyor. Seçmen listelerindeki değişikliklerin seçimlerin güvenilirliğine zarar verdiğini savunan muhalefet, dünyanın en büyük demokrasisi olarak anılan Hindistan’da seçim sürecine ilişkin tartışmaların derinleştiğini belirtiyor.
Kaynak: Gazete Oksijen
