19 Kasım 2026, Perşembe
Gece Modu Gece Modu Gündüz Modu Gündüz Modu
Haber Giriş: 19.11.2026 14:19 | Son Güncelleme: 19.11.2026 15:37

APEC Zirvesi'nde buz gibi karşılama: Çin, Tayvan çıkışı yapan Takaiçi'yi apronda yalnız bıraktı

Çin, APEC zirvesi kapsamında dünya liderlerini görkemli törenlerle karşılarken Japonya Başbakanı Sanae Takaiçi'ye daha düşük düzeyli bir protokol uyguladı. Tayvan nedeniyle tırmanan diplomatik gerilim, Pekin-Tokyo ilişkilerindeki soğukluğu bir kez daha gözler önüne serdi
APEC Zirvesi'nde buz gibi karşılama: Çin, Tayvan çıkışı yapan Takaiçi'yi apronda yalnız bıraktı

APEC zirvesine ev sahipliği yapan Çin, bu hafta Shenzhen'e gelen dünya liderlerini sıcak bir şekilde karşılamak için büyük çaba gösterdi.

Askeri bandoların müzik çaldığı törende, ellerinde renkli çiçek buketleri taşıyan onlarca genç kadın ve erkek liderleri coşkuyla karşıladı. Üst düzey yetkililer de uçakların iniş yaptığı apronda konuklara sarılarak ve tokalaşarak hoş geldin dedi.

The Guardian'ın analizine göre bu karşılamanın bir istisnası vardı: Japonya Başbakanı Sanae Takaiçi.

Takaiçi'nin uçağının Shenzhen Bao'an Uluslararası Havalimanı'na inişinde kırmızı halı serilmesine rağmen, görevine bir yıldan biraz daha uzun süre önce başlayan ve ilk kez Çin'i ziyaret eden Japon başbakanı, daha mütevazı bir askeri törenle ve Çin hükümetinden nispeten alt düzey bir yetkilinin karşılamasıyla yetinmek zorunda kaldı.

Diğer liderlere üst düzey karşılama

Çin'in liderlere gösterdiği ilgideki farklılık gözden kaçmadı. ABD Başkanı Donald Trump, Air Force One uçağından inerken Çin Devlet Başkanı Şi Cinping tarafından bizzat karşılandı.

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'i ise Çin Komünist Partisi'nin üst düzey yetkililerinden ve Şi'nin en yakın yardımcılarından biri olan Cai Qi karşıladı.

Avustralya Başbakanı Anthony Albanese, beyaz gömlek ve pembe etek giyen kadınların sıralandığı karşılama alanından geçerken gülümseyerek askerleri selamladı.

Çin Halk Kurtuluş Ordusu askerleri de süngü takılı tüfekleriyle hazır ola geçti. Güney Kore Devlet Başkanı Lee Jae-myung ve eşi Kim Hea Kyung da benzer bir üst düzey karşılama töreniyle ağırlandı.

Takaiçi'yi ise uçağından indiğinde Çin'in eski Yunanistan Büyükelçisi Zhang Qiyue karşıladı. Zhang, diğer liderleri karşılayan yetkililerden daha alt düzeyde bir konumda bulunuyor.

Bununla birlikte Zhang'ın Japonya ile de bir bağlantısı var. Babası Zhang Shu, geçmişte Çin'in Tokyo Büyükelçisi olarak görev yapmıştı.

Tayvan gerilimi ilişkileri gölgeliyor

Çin'in Japonya Başbakanı'na yönelik mesafeli tutumu, Takaiçi'nin 2025'te Güney Kore'de düzenlenen APEC zirvesinde ilk diplomatik temaslarını gerçekleştirmesinden kısa süre sonra başlayan Tayvan kaynaklı gerilimle ilişkilendiriliyor. Takaiçi ve Şi, söz konusu zirvede iki ülke arasındaki ilişkileri "yapıcı ve istikrarlı" hale getirme sözü vermişti.

Takaiçi, iki haftadan kısa süre sonra yaptığı açıklamayla diplomatik krize yol açtı. Japon başbakanı, milletvekillerine yaptığı konuşmada, Çin'in Tayvan'a saldırmasının Japonya açısından varoluşsal bir tehdit oluşturması halinde ülkesinin öz savunma güçlerinin çatışmaya dahil olabileceğini söyledi.

Japonya'nın en batısındaki Yonaguni Adası'nın Tayvan'a yalnızca 100 kilometre uzaklıkta bulunması, Tokyo'nun olası bir çatışmaya ilişkin kaygılarını artırıyor.

Takaiçi, Japonya'nın kolektif öz savunma hakkını, yani bir müttefikine, bu durumda ABD'ye, yardım etme hakkını kullanabileceğini vurguladı. Japonya'nın Tayvan Boğazı'nda yaşanabilecek bir krize karşı hazırlık yapması gerektiğini söyledi.

Pekin yönetimi, Çin'in bir eyaleti olarak gördüğü ve kendi kendini yöneten demokratik bir yönetim olan Tayvan'ı "yeniden birleştirme" adı altında topraklarına katmak için güç kullanma seçeneğini dışlamıyor.

Diplomatik kriz ekonomik ve kültürel ilişkilere de yansıdı

Çin Dışişleri Bakanlığı, Takaiçi'nin açıklamalarını o dönemde "yanlış ve tehlikeli" olarak nitelendirerek kınadı. Çin'deki sosyal medya kullanıcılarının birçoğu ise Japonya Başbakanı'nı ülkesini savaş öncesi militarizme geri sürüklemekle suçladı.

Anlaşmazlık, iki ülke arasındaki ekonomik ve kültürel ilişkileri de olumsuz etkiledi. Pekin yönetimi, güvenliklerinin tehdit altında kalacağına ilişkin herhangi bir kanıt sunmadan Çin vatandaşlarına Japonya'ya tatil veya eğitim amacıyla gitmemeleri uyarısında bulundu.

Halk düzeyindeki kültürel ve sosyal temaslar iptal edilirken, Japon filmlerinin Çin'de gösterime girmesi de süresiz olarak ertelendi.

Ocak ayında "panda diplomasisi" de gerilimden nasibini aldı. Tokyo'daki Ueno Hayvanat Bahçesi'nde tutulan Şiao Şiao ve Ley Ley adlı iki dev panda Japonya'dan ayrıldı. Böylece Tokyo ile Pekin'in diplomatik ilişkileri normalleştirdiği 1972'den bu yana ilk kez Japonya'da panda kalmadı.

Takaiçi ile Şi arasında kısa tokalaşma

Şi Cinping, Trump ve Putin'in perşembe günü Shenzhen'de tarihi nitelikte üçlü görüşmeler gerçekleştirmeye hazırlandığı sırada Takaiçi, Çin lideriyle yalnızca samimi bir tokalaşma ve birkaç kelimelik sohbet gerçekleştirebildi.

Bu karşılaşma, Japonya ile Çin arasındaki ilişkilerin henüz soğuk dönemden çıkamadığını bir kez daha ortaya koydu.

Kaynak: Gazete Oksijen