Dünyanın en zenginlerinin sınırsız kaynaklara, gelişmiş sığınaklara ve özel jetlere sahip olduğu biliniyor. Bu durum, bazı kesimlerde şu soruyu gündeme getiriyor:
Olası bir nükleer felaket ya da küresel kriz öncesinde bu kişiler önceden uyarılıyor olabilir mi?
Washington Post'un haberine göre bu sorudan yola çıkan Kyle McDonald, özel jet hareketlerini takip ederek bir “Apocalypse Early Warning System” geliştirdi. Sistem, çok sayıda özel jetin aniden şehir merkezlerinden uzaklaşarak sığınaklara veya izole bölgelere yönelmesi durumunda bunun bir erken uyarı işareti olabileceğini varsayıyor.
McDonald, projenin aynı zamanda ironik bir mesaj taşıdığını şu sözlerle belirtti:
“İnsanların gülmesini istiyorum. İçinde bulunduğumuz durumun ironisini görmelerini istiyorum. Ultra zenginlerle çalışan sınıf arasında bir mücadele var”
Sistem nasıl çalışıyor?
McDonald’ın geliştirdiği sistem, herkese açık uçuş verilerini kullanarak özel ve iş jetlerinin konumlarını takip ediyor. Sistem, aynı anda uçan uçak sayısını geçmiş ortalamalarla karşılaştırarak 1’den 5’e kadar bir “acil durum seviyesi” belirliyor.
Bu seviyede ani bir yükseliş olması durumunda sistem, kullanıcılarına e-posta veya mesaj yoluyla uyarı gönderebiliyor.
Servet uçurumu ve toplumsal tepki
Proje, özellikle ABD’de giderek derinleşen gelir eşitsizliği tartışmalarına da işaret ediyor. Federal Reserve verilerine göre ABD’de en zengin yüzde 1’lik kesim toplam servetin yüzde 31,9’unu elinde bulundururken, nüfusun alt yarısı sadece yüzde 2,5’ine sahip.
Dünyanın en zengin isimlerinden Elon Musk’ın serveti ise yalnızca bu yıl 50 milyar doların üzerinde arttı.
Son yıllarda milyarderlere yönelik toplumsal algı da değişti. Üst sınıfa ait yatların batırılması ya da el konulması gibi olaylar kamuoyunda destek buldu.
Bir zamanlar rol model olarak görülen milyarderler, artık geniş kesimler tarafından aşırı servet biriktiren kişiler olarak değerlendiriliyor.
“Felaketi biz de anlayabiliriz” yaklaşımı
McDonald’a göre milyarderler olası bir felaketten saatler önce haberdar oluyorsa, bu hareketlilik kamuya açık veriler üzerinden herkes tarafından da fark edilebilir.
Bu yaklaşım, teknoloji milyarderlerinin “kıyamet hazırlığı” yaptığı yönündeki tartışmalarla da örtüşüyor.
Milyarderlerin “kıyamet hazırlığı”
Yazar ve belgeselci Douglas Rushkoff, “Survival of the Richest” adlı kitabında birçok milyarderin olası krizler için hazırlık yaptığını ortaya koydu.
Rushkoff’a göre bazı milyarderler bilim kurgu tarzı yeraltı sığınakları inşa etmese de mevcut mülklerine güvenlikli ve stoklu alanlar ekliyor.
Rushkoff, bu yaklaşımı eleştirerek milyarderlere şu soruyu yönelttiğini söyledi: “Bitcoin değersiz hale geldiğinde sizi koruyacak özel birliklere nasıl ödeme yapacaksınız?”
Rushkoff, bu tür sistemlerin gerçek bir kıyamet göstergesinden çok milyarderlerin panik seviyesini yansıttığını ifade etti.
Sistem fikri İran gerilimiyle doğdu
McDonald, projenin fikrinin İran ile yaşanan gerilimin tırmandığı dönemde ortaya çıktığını söyledi. Nükleer bir risk ihtimalinin konuşulmaya başlanması, bu fikri geliştirmesinde etkili oldu.
Sistem aynı zamanda bireysel kaygılara ve küresel ölçekte artan belirsizlik hissine bir yanıt olarak ortaya çıktı.
Gizlilik tartışması
McDonald’ın sistemi, jetlerin sahiplerini veya yolcularını ifşa etmiyor. Sanatçı, kimseyi ifşa etmek gibi bir niyeti olmadığını vurguladı.
Özel jet takibi herkese açık veriler üzerinden yapılmasına rağmen milyarderler bu durumdan rahatsızlık duyuyor. Nitekim Elon Musk, 2022 yılında jetinin konumunu paylaşan bir öğrencinin hesabını kapattırmıştı.
McDonald’ın sistemine göre uyarı seviyesi şimdiye kadar 4’ün üzerine çıkmadı. Sistem, tatil dönemleri gibi yoğun uçuş zamanlarını da hesaba katarak yanlış alarmları engelleyecek şekilde tasarlandı.
McDonald, amacının insanlara “hacker zihniyeti” kazandırmak olduğunu belirtti. Ona göre insanlar çevrelerinde olup biteni sadece gürültü olarak değil, anlamlı desenler olarak görmeyi öğrenmeli.
Kaynak: Gazete Oksijen
