15 Haziran 2024, Cumartesi Gazete Oksijen
Haber Giriş: 16.01.2024 10:05 | Son Güncelleme: 16.01.2024 16:16

Şi Cinping, ABD’yi 3. Dünya Savaşı’na sokabilir

Çin lideri Şi Cinping, kendi ordusuyla mücadele ediyor ve yeniden şekillendirmek için üst düzey komutanlarını tasfiye ediyor. Business Insider’a konuşan analistler, generallerin savaşa hazır olmasını isteyen Şi’nin Tayvan’a saldırı yaparak ABD’yi 3. Dünya Savaşı’na sokacağını söyledi
Şi Cinping, ABD’yi 3. Dünya Savaşı’na sokabilir

Business Insider'a konuşan askeri analistler, Çin lideri Şi Cinping’in kendi ordusuyla mücadele ettiğini, savaşa girmek istemeyen ya da savaşa giremeyeceğini düşündüğü komutanları tasfiye etmeye çalıştığını açıkladı. Gatestone Enstitüsü araştırmacısı Gordon Chang, "Çin lideri ordunun kontrolünü ele geçirmeye çalışıyor ve bence gerçekten savaşmaya hazır subaylara ihtiyacı olduğunu düşünüyor" dedi. Çin'deki generallerin çoğunun savaşmak istemediğine dair bir düşünce olduğunu söyleyen Chang, “Gerçekten de savaşa girme konusunda kararsız olan subaylar tarafından yönetilen bir ordumuz var” dedi.

Orduyu yeniden şekillendirdi

2012'de iktidara geldiğinden beri Şi, diğer reformların yanı sıra personelini derinlemesine inceleyerek, asker-sivil işbirliğini geliştirmeye çalışarak ve ordunun yapısını yeniden şekillendirerek Çin güçlerini yeniledi. Şi’nin yenileme çabaları 29 Aralık 2023'te 9 üst düzey subayı tek hamlede görevden almasıyla doruğa ulaştı. O günden beri raporlar ve ABD istihbaratı tasfiye kararlarının yolsuzluğun kökünü kazımak için olduğunu ileri sürdü. Ancak Chang'a göre bu teoride asıl nokta gözden kaçırılıyor.

Chang, “Eğer nedeni yolsuzluk olsaydı hepsi görevden alınırdı” dedi. Chang’e göre Şi, savaşa gitmek istemeyen subayları tasfiye ediyor. Chang bunu söylerken Tayvan'ın işgaline karşı uyarıda bulunan ve Şubat 2022'de ertelenmiş ölüm cezası alan Çin Hava Kuvvetleri Generali Liu Yazhou'yu işaret etti.

Uyumlu hedefler

Washington’daki Ulusal Savunma Üniversitesi Çin Askeri İşleri Araştırma Merkezi'nde kıdemli araştırma görevlisi olan Joel Wuthnow, yolsuzluğun kökünü kazımanın ve Çin'i savaşa hazırlamanın uyumlu hedefler olduğunu savundu. Wuthnow, “Bu tasfiyeler Şi’nin son 10 yılda yılda yatırım uyguladığı insan ve ekipmanın kalitesi konusunda endişelenmesi gerektiğini gösteriyor” dedi. Wuthnow, tasfiye edilen dokuz üst düzey komutanın herhangi bir askeri harekatta çok önemli bir role sahip olan Çin Roket Gücü'nde yer aldığını söyleyerek "Bu ekipman arızalanırsa veya güvenilmezse, Şi ve müttefikleri ordunun galip geleceğinden ne kadar emin olabilir ki?” dedi.

Şi, kendini ve Çin’i çatışmaya sürüklüyor

Çin, yakın komşularının çoğuyla düşük düzeyli çatışmalara giriyor. Himalayalar'da Hindistan, Doğu Çin Denizi'nde Japonya, Güney Çin Denizi'nde Filipinler ve Çin'in kendi toprağı olduğunu iddia ettiği Tayvan tartışmalar arasında yer alıyor. Çin'in son beş yılda Tayvan'ın hava savunma bölgesine yönelik saldırıları, bazı ABD Donanması ve Hava Kuvvetleri yetkililerinin ve askeri gözlemcilerin, Çin'in önümüzdeki birkaç yıl içinde Tayvan'ı işgal edeceğini öngörmesine yol açtı.

Ancak Chang’e göre büyük saldırının nereden geleceğini belirlemek imkansız. Ada, Batı'da Çin'in askeri niyetleri konusunda en çok dikkat çeken nokta olmasına rağmen Chang, saldırı başlatılacak yerin kesin olarak Tayvan olamayacağını söyledi. Yeni yıl konuşmasında Şi, Çin’in kesinlikle yeniden birleşeceğini ve Tayvan Boğazı'nın her iki yakasındaki tüm Çinlilerin ortak bir amaç duygusuyla birbirine bağlı olması ve Çin ulusunun yeniden canlanmasının şerefini paylaşması gerektiğini söyledi.

Raporlara göre Şi, Kasım 2023'te San Francisco'daki APEC zirvesinde Biden'la yaptığı yüz yüze görüşmede Çin'in Tayvan'ın kontrolünü ele geçirme niyetinde olduğunu söyledi. 2021’de Biden yönetimini “ateşle oynadığı” konusunda uyaran Şi, Biden'ı Tayvan'ın bağımsızlığını teşvik etmemeye çağırdı. Chang, Şi’nin siyasi düşmanları için işaretler bıraktığını ve bu tür açıklamalarla kendisini ve Çin’i savaşa sürüklediğini söyledi.

Ukrayna işgalinden sonra daha temkinli davranıyor

Ancak Wuthnow, Şi'nin Rusya'nın Ukrayna'yı işgalinin ardından artık daha temkinli davrandığına inanıyor. Wuthnow, bunun nedenini Vladimir Putin'i istikrarsızlaştırdığını görmüş ve aynı şeyin onun başına gelebileceğinden korkmuş olabileceğine bağladı ve “Rusya bu talihsiz maceranın bedelini çok büyük ödedi, Çin de ödeyecek. Üstelik başarısız bir işgal Şi için daha kötü olur" dedi.

Çin işgali ABD'yi Üçüncü Dünya Savaşı'na sürükleyebilir

Chang, üçüncü dünya savaşı için tüm koşulların mevcut olduğunu söyledi: Yaygın bir çatışma var; Ukrayna'da savaş, Afrika'da isyanlar, İsrail'in Gazze'de Hamas'a karşı savaşı ve Kızıldeniz, Basra Körfezi ve Hint Okyanusu'ndaki askeri faaliyetler.

Chang, “Unutmayın, 1930'larda, şimdi İkinci Dünya Savaşı dediğimiz savaşa dönüşen ayrı çatışmalar vardı. Aynı dinamikler bugün de mevcut ve bu tamamen mümkün. Hatta bazı insanlar bunların küresel bir çatışmaya dönüşmesinin muhtemel olduğunu bile iddia edebilir" dedi. Chang’a göre Doğu Asya'daki bir Çin işgalinin Batılı ülkeleri daha büyük bir çatışmaya sürükleyebilir.