Yarın (12 Ağustos) gerçekleşecek tam Güneş tutulması, Avrupa’nın bazı bölgelerinde turizm hareketliliğini zirveye taşıdı.
Financial Times’ın Lighthouse verilerine dayandırdığı haberine göre İzlanda’nın başkenti Reykjavik’te tutulmanın yaşanacağı çarşamba gecesi için ortalama otel fiyatı 1000 doları aştı. Bu, geçen yılın aynı tarihine kıyasla yüzde 140’tan fazla artış anlamına geliyor.
İspanya’da tutulmanın tam olarak izlenebileceği güzergâhtaki kentlerde de benzer bir tablo var. A Coruña’da otel fiyatları iki katından fazla yükselirken Bilbao’da yüzde 59, Santiago de Compostela’da yüzde 31 artış kaydedildi. Tutulmanın gün batımına yakın görüleceği Mallorca’da ise fiyatlar yaklaşık yüzde 20 arttı.
Bu yüzyılda Avrupa ana karasındaki ilk tam tutulma
NASA’ya göre Ay’ın gölgesi 12 Ağustos’ta Kuzey Kutbu çevresinden başlayarak Grönland, İzlanda ve Atlas Okyanusu üzerinden İspanya’ya ulaşacak. Tam tutulma, Portekiz’in küçük bir bölümünden de izlenebilecek.
İspanya Ulusal Coğrafya Enstitüsü, tutulma hattının ülkeye A Coruña üzerinden gireceğini; León, Bilbao, Zaragoza ve Valencia’nın ardından Mallorca’ya ulaşacağını bildiriyor.
Tutulma İspanya’da gün batımına yakın gerçekleşeceği için Güneş ufka oldukça yakın olacak. Bu nedenle açık bir gökyüzünün yanı sıra batı yönünde görüşü kapatmayan uygun bir gözlem noktası bulmak da önem taşıyor.
İzlanda’da ise hava koşulları en büyük belirsizlik. Yoğun bulutlar Güneş’in tamamen kapanmasını görünmez hale getirebilir; bu durumda tutulmanın etkisi yalnızca gökyüzünün kısa süreli kararmasıyla sınırlı kalabilir.
'Talep her yerden geliyor'
Reykjavik’teki Sky Lagoon’un Genel Müdürü Helga Maria Albertsdóttir, Financial Times’a talebin olağanüstü boyutlara ulaştığını ve dünyanın birçok yerinden rezervasyon aldıklarını söyledi. Tesisin konukları tutulmayı jeotermal havuzların içinden izleyecek. Albertsdóttir, Reykjavik için son hava tahminlerinin yalnızca hafif bulut gösterdiğini ve koşulların şimdilik elverişli göründüğünü belirtti.
Lüks tur şirketi Hidden Iceland’ın kurucu ortağı Ryan Connolly ise tutulma için ilk rezervasyonu Eylül 2024’te aldığını söyledi. Talebin bütün ülkeye yayılması üzerine şirket mart ayından itibaren yeni rezervasyonları geri çevirmek zorunda kaldı.
Connolly’nin müşterilerinin çoğu tutulmayı, volkanik arazisiyle tanınan Reykjanes Yarımadası’ndan izleyecek. Şirket programlara başka etkinlikler de ekledi. Böylece bulutların tutulmayı kapatması halinde müşterilere yalnızca gökyüzüne bağlı olmayan bir gezi sunulacak.
Havayolları ek sefer koydu
Yoğun ilgi hava trafiğine de yansıdı. Icelandair, özellikle ABD’den gelen talebi karşılamak için ek seferler planladı. Şirketin Üst Yöneticisi Bogi Nils Bogason, tutulma sırasında en yoğun sezon kapasitesiyle çalışacaklarını söyledi.
Delta Air Lines da New York ile Reykjavik arasına ek uçuşlar koydu.
Otel dışındaki konaklama seçeneklerinin fiyatları da yükseldi. AirDNA verilerine göre tam tutulma hattında kalan İzlanda’daki kısa dönemli kiralık konutların gecelik fiyatları geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 53,7 arttı.
Çok daha geniş bir konaklama kapasitesine sahip İspanya’da artış daha sınırlı kaldı. Ancak tutulma hattındaki kısa dönemli kiralıkların fiyatları yine de ortalama yüzde 15,8 yükseldi.
Tutulma turizmi karayla da sınırlı değil. Princess Cruises ve Virgin Voyages gibi şirketlerin İspanya ve İzlanda açıklarında düzenlediği tutulma seyirlerinin biletleri tükendi.
İspanya’ya 342 milyon euroluk katkı
Financial Times'ın haberine göre İspanya hükümeti, tutulmanın 10-16 Ağustos haftasında etkilenen 36 ile ve çevresindeki bölgelere yaklaşık 446 bin 700 ek turist getireceğini tahmin ediyor.
Hükümetin hesabına göre bu hareketlilik 342,2 milyon euroluk ilave turizm harcaması yaratacak. Bunun 247,3 milyon eurosunun yabancı, 94,9 milyon eurosunun ise İspanyol turistlerden gelmesi bekleniyor.
Tutulmanın, ziyaretçileri ülkenin güneyindeki geleneksel tatil merkezlerinden kuzeydeki kentlere ve nüfus kaybeden iç bölgelere yönlendireceği düşünülüyor. Bu nedenle astronomik olay, İspanya’da “boşaltılmış İspanya” olarak adlandırılan ve turistlerin daha az uğradığı bölgeler için önemli bir ekonomik fırsat olarak görülüyor.
Ancak ülkenin bazı kesimlerinde devam eden orman yangını riski seyahat planlarını zorlaştırabilir. Aragón’da motorlu araçlar ve ateş yakılmasına ilişkin kısıtlamalar uygulanırken Valencia’daki bazı doğal parklar ziyarete kapatıldı.
Sırada 'yüzyılın tutulması' var
Tur operatörleri şimdiden 2 Ağustos 2027’de gerçekleşecek bir sonraki tam Güneş tutulması için rezervasyon almaya başladı. Talebin özellikle tutulmanın uzun süre izlenebileceği Mısır’ın Luksor kentinde yoğunlaştığı belirtiliyor.
“Yüzyılın tutulması” olarak adlandırılan 2027 tutulmasında tam karanlık bazı noktalarda altı dakikadan uzun sürecek. Bunun, karadan 2114’e kadar izlenebilecek en uzun tam Güneş tutulması olması bekleniyor.

