ABD’de jet yakıtı fiyatlarının, Orta Doğu’da ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarıyla tırmanan gerilim nedeniyle kısa sürede iki kattan fazla artması, hava ulaşımında maliyet baskısını artırdı. Uzmanlar, bu gelişmenin uçak bileti fiyatlarının yükselmesine ve bazı seferlerin azaltılmasına yol açabileceği uyarısında bulunuyor.
Argus ABD Jet Yakıt Endeksi verilerine göre, jet yakıtının galon fiyatı 27 Mart itibarıyla yaklaşık 2,17 dolardan 4,57 dolara çıktı. Kısa sürede yaşanan bu sert yükseliş, havayolu şirketlerinin operasyonlarını doğrudan etkilemeye başladı.
Sektör temsilcileri, mevcut fiyat seviyelerinin devam etmesi halinde şirketlerin yakıt stoklarının birkaç hafta içinde eriyebileceğine dikkat çekiyor. Bu durumun, hem bilet fiyatlarında artış hem de uçuş iptalleri gibi sonuçlar doğurabileceği belirtiliyor.
United Airlines CEO’su Scott Kirby, artan yakıt maliyetleri nedeniyle kısa vadede planlanan uçuşların yaklaşık yüzde 5 oranında azaltılacağını açıkladı. Kirby, fiyatların bu seviyelerde kalması halinde yalnızca jet yakıtının yıllık giderlere yaklaşık 11 milyar dolarlık ek yük getirebileceğini ifade etti.
Delta Air Lines CEO’su Ed Bastian ise jet yakıtındaki fiyat artışının sadece mart ayında şirketine 400 milyon dolara kadar ek maliyet yarattığını belirterek, bu artışın bilet fiyatlarına yansımaya başladığını söyledi.
Havayolu şirketlerinin en büyük gider kalemlerinden birini oluşturan jet yakıtındaki yükselişin arkasında ise Orta Doğu’daki arz sıkıntısı bulunuyor. Bölge, günlük yaklaşık 1,1 milyon varillik ihracatla küresel jet yakıtı tüketiminin yüzde 15 ila 17’sini karşılıyor.
Ancak ABD-İsrail ile İran arasında devam eden çatışmalar nedeniyle Hürmüz Boğazı’ndaki tanker trafiğinin ciddi şekilde yavaşlaması, jet yakıtı arzının önemli bir bölümünün piyasaya ulaşmasını engelliyor. Bu durumun küresel havacılık sektöründe maliyet baskısını artırmaya devam edebileceği değerlendiriliyor.
