Tüm dünyada artan yaşam maliyetleri ve ekonomik daralma konuşulurken, dünyanın en büyük petrol ve gaz şirketlerinden 6'sı bu yıl saniyede yaklaşık 3 bin dolar kâr elde etti.
Oxfam International'ın hazırladığı rapora göre, Chevron, Shell, BP, ConocoPhillips, Exxon ve TotalEnergies, 2026'da saniye başında 2 bin 967 dolar kâr yaptı. Veriler enerji şirketlerinin kârlarının geçen yıla oranla gün başına 37 milyon dolar arttığını gösteriyor.
Rapora göre, 6 şirketin 2026 boyunca fosil yakıtlardan elde ettiği toplam kâr 94 milyar dolar seviyesinde.
Kârlılık artışındaki en büyük faktör, Hürmüz Boğazı'nın kapanmasının ardından varil başına ortalama 100 doların üzerinde seyreden petrol fiyatları oldu.
Artan fiyatlar petrol şirketlerinde kâr patlamasına neden olurken, tüm dünyada yükselen faturalar ve akaryakıt fiyatları yaşam maliyetlerinde ciddi artışlara neden oldu.
Özellikle petrolün önemli bir kısmını Hürmüz Boğazı üzerinden taşıyan Asya ülkeleri en sert etkilenenler arasında. Bazı hükümetler yakıt tüketimini azaltmak için evden çalışma uygulamasına geçti ve dört günlük çalışma haftasını deniyor. Akaryakıt istasyonlarında yakıt karnesi uygulanıyor, bazı hastaneler ise malzeme sıkıntısı yaşamaya başladı.
Peş peşe yaşanan çatışmalar enerji şirketlerine yaradı
Son birkaç yıldaki küresel çatışmalar (özellikle Rusya-Ukrayna Savaşı) petrol ve doğalgaz şirketleri için oldukça kârlı oldu. Global Witness’ın Şubat ayında yayımladığı analize göre, büyük fosil yakıt şirketleri 2022’deki Rusya’nın Ukrayna’yı işgalinden bu yana geçen dört yılda yaklaşık yarım trilyon dolar kâr elde etti.
Bu ay Rystad Energy ve The Guardian tarafından yapılan bir analiz ise, İran savaşı’nın ilk ayında dünyanın en büyük 100 petrol ve gaz şirketinin saat başına 30 milyon doların üzerinde (saniyede 8.333 dolar) kazandığını ortaya koydu.
Ancak petrol şirketlerinin bu olağanüstü kârları, temiz enerjiye geçişe ve gezegeni ısıtan petrol ve gazdan uzaklaşmaya yönlendirilmiyor. Aksine, birçok şirket iklim taahhütlerini geri çekmiş durumda.
Son dönemde BP, yenilenebilir enerjiye yönelik planlanan yatırımlarını keserken petrol ve doğalgaz harcamalarını artırdı. Shell, 2030’a kadar iklim kirliliğini azaltma hedeflerini gevşetti. ExxonMobil ise düşük karbonlu enerjiye yönelik planlanan harcamalarını azalttı.
Kaynak: Gazete Oksijen
