Bir fabrikanın aynı zamanda turistlerin ilgisini çeken bir merkez olması nadir görülen bir durum olsa da Xiaomi'nin Çin'deki geniş “hiperfabrikasında”, şirketin otomobil montaj hatlarına yönelik turlar düzenlemeye başlamasından iki yıl sonra 300 binden fazla ziyaretçi ağırlandı.
Bu fabrikada sergilenen üretim modeli, Çin'in çeyrek asır önce ekonomik güç olarak yükselişine damga vuran emek yoğun operasyonlardan oldukça farklı görüldü. Endüstriyel robotlar, henüz tamamlanmamış elektrikli sedanların etrafında dönerek ve hareket ederek parlak beyaz gövdeleri boyarken insanların nadiren görüldüğü, fabrika alanında kompakt insansız taşıyıcılar, karşılaştıkları az sayıdaki insanı melodik bir uyarı sesiyle ikaz ederek zeminde hareket ediyor.
700 robot, 76 saniye
Pekin merkezine yaklaşık 90 dakika uzaklıktaki Xiaomi fabrikasında 700 robot, her 76 saniyede yeni bir otomobil üretilmesini sağlayan bir endüstriyel işleyişi yürütüyor.
Çin ve Amerika Birleşik Devletleri'nin (ABD) liderleri de bu hafta Washington'da bir araya gelmeye hazırlanıyor. Çin ise kendisini dünyaya bu şekilde göstermek istiyor: Modern, yenilikçi ve ileri üretimde küresel ölçekte yetkin.
San Diego'da otomotiv sektörüne danışmanlık yapan Michael Dunne, konuya ilişkin değerlendirmesinde “Otomasyon ve robotizasyona tamamen yöneldiler; iş gücünü en aza indirirken verimliliği en üst düzeye çıkarıyorlar. Çin otomotiv sektöründe dünyanın açık ara en gelişmiş fabrikalarını bulabilirsiniz” diyor.
Washington Post bu durumun yalnızca otomotiv sektörüyle sınırlı olmadığına işaret ediyor. Çin merkezli üreticilerin otomasyona dayalı üretimi, yenilikçi tasarımları, lojistik altyapıları ve hükümet desteği, onları teknolojik açıdan gelişmiş ürünlerin giderek uzayan bir listesinde küresel liderliğe taşıyor. Bir zamanlar ucuz iş gücünden yararlanarak düşük maliyetli giysi ve oyuncak üretimiyle tanınan Çin fabrikaları, bugün elektrikli araçlar ve robotlar da dahil olmak üzere dünyanın en gelişmiş ürünlerinden bazılarında uzmanlaşıyor.
Çin, küresel mal üretiminde hakim konumda
Sanayi Devrimi'nin başlangıcında İngiltere ve İkinci Dünya Savaşı'nın ardından ABD dışında hiçbir ülkenin küresel mal üretimine Çin kadar hakim olmadığı görüşü de ön planda. Birleşmiş Milletler Sınai Kalkınma Örgütü'nün verilerine göre Çin, bugün küresel imalat katma değerinin yüzde 32'sini oluşturuyor. Bu oran 2010'daki payın iki katına denk gelirken ABD, Almanya, Japonya ve Güney Kore'nin toplam payını da aşıyor.
Bu başarının Çin'in genç nüfusunun iş gücüne yönelik talebini karşılamaya yetmeyebileceği de değerlendiriliyor. Paris merkezli Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) Çin'deki fabrikalarda ülkenin imalat sektöründeki istihdamın zirve yaptığı 2013'e kıyasla 18 milyon daha az kişi çalıştığını bildiriyor.
Ülkede istihdama dair endişeler sürüyor. Bu büyüme de Çin'i küresel tartışmaların merkezine taşımaya devam ediyor.
Geçen yıl Avrupa Birliği'ne Çin'de üretilen 1 milyondan fazla otomobil girdi. Bu durum, Çin'deki satışları halihazırda gerileyen Almanya merkezli otomobil üreticilerinin geleceğine tehdit olarak yorumlandı. Avrupalı liderlerin gelecek ay Çin mallarına yönelik yeni engeller getirilmesini karara bağlaması bekleniyor.
Ekonomistlere göre Çin'in ihracat başarısının arkasında tüketimden ziyade üretime öncelik veren bir ekonomik model bulunuyor. Hükümetin sanayi politikaları, çok sayıda üreticiye düşük maliyetli finansman, arazi ve vergi teşvikleri sağlıyor. Çin, iç piyasada karlı bir şekilde tüketebileceğinden daha fazla otomobil, güneş paneli, çelik ve ölçüm cihazı üretiyor.
"Çinli şirketler çok iyi, çok hızlı"
S&P Global Ratings'in Asya-Pasifik başekonomisti Louis Kuijs, “Çin'de önemli bir teknolojik ilerleme yaşanıyor. Çinli şirketler gerçekten çok iyi ve çok hızlı; fiyat-performans oranları da oldukça cazip” ifadelerini kullanıyor.
Washington Post'un haberinde Çin'deki şirketlerin sert ticari yöntemlere başvurduğu bilgisi de yer alıyor. BYD'nin son yıllarda tedarikçilerine yaptığı ödemeleri rutin olarak aylarca geciktirerek fiilen faizsiz kredi elde ettiği iddia ediliyor.
Robotların yoğun olarak kullanıldığı Çin'deki otomobil fabrikaları, araçları ABD veya Avrupa'ya kıyasla yüzde 25 ila 30 daha düşük maliyetle üretebiliyor. Çin'de ücretler son yıllarda artsa da araç başına toplam iş gücü maliyetleri gelişmiş ekonomilere kıyasla hala çok daha düşük.
Dış İlişkiler Konseyi Ekonomisti Brad Setser, Çin merkezli otomobil üreticilerinin halihazırda tüketicilerin satın alacağı miktarın yaklaşık iki katı kadar otomobil üretme kapasitesine sahip olduğunu söylüyor.
Kaynak: Gazete Oksijen
