Yapay zekâ günlük yaşamdan şirketlerin iş yapış biçimlerine, devletlerin stratejik karar alma süreçlerine kadar geniş bir etki yaratan dönüşüme kapı araladı.
Koç Topluluğu da bu büyük dönüşümü erken aşamada kavrayarak dijitalleşme yolculuğunu yapay zekâ dönüşümüne evriltti. Topluluk, Dijital Dönüşüm Programı’nın ilk yıllarından itibaren yapay zekâyı süreçlerine entegre ederek üretim tesislerinde hız ve verimlilik artışı sağladı. 2022’de üretken yapay zekâ devreye girdi ve dönüşümü hızlandırdı. İnternet devriminde olduğu gibi, yapay zekâ artık herkesin günlük iş akışlarının parçası haline geldi.
Günümüzde yeni bir eşik olarak “Agentic AI” öne çıkıyor. Bu yeni model, geleneksel sistemlerden farklı olarak yalnızca komutlara yanıt veren yapılar yerine, hedef belirleyebilen, planlama yapabilen ve otonom şekilde aksiyon alabilen sistemleri ifade ediyor. Koç Topluluğu, elde ettiği kazanımları yapay zekâ ile ileri bir aşamaya taşıyarak, iş sonuçlarına doğrudan etki eden, ölçeklenebilir ve kurumsal bir dönüşüm modelini hayata geçirdi. İşte Koç Topluluğu’ndan dijitalleşme ve yapay zekâ uygulama örnekleri:
Enerji sektörü
Petromix: Tüpraş tarafından geliştirilen Petromix, 2023’te İzmir Rafinerisi’nde devreye alındı, 2024’te Kırıkkale Rafinerisi’nde devam ettirildi. Proje kapsamında geliştirilen yazılım ile ham petrol kargo operasyonları uçtan uca dijital ortamda ve operasyonel limitler doğrultusunda optimal şekilde yönetiliyor. Böylece ham petrol kargolarının tanklara alınması, tanklar arası transferler ve ünitelere şarj süreçleri sistematik biçimde planlanarak; tank kompozisyon tahminleri oluşturulabiliyor.
GenAI destekli Tüpraş asistanı: Bakım ve operasyonel güvenilirlikten üretim planlamaya, teknik emniyetten insan kaynaklarına dokuz farklı dikeyde çalışanların doğru bilgiye hızlı ve etkin biçimde erişmesini sağlıyor. Üretken yapay zekâ tabanlı yapı, MS Teams entegrasyonuyla günlük iş akışlarına dahil edildi.
Dayanıklı tüketim sektörü
QR kod uygulaması: Arçelik, hem müşteri deneyimi hem de operasyonel süreçler tarafında dijital dönüşümü derinleştiren uygulamalar hayata geçirdi. Beş fabrikada etkinleştirilen yaklaşık 3,4 milyon QR kod aracılığıyla dijitalleştirilen ürün kılavuzları ve dijital kanallardan edinilen bilgiler tek bir platformda bir araya getirildi.
Ajan mimarisine sahip çağrı merkezi dönüşümü: Arçelik, müşteri etkileşimlerini daha esnek, doğru ve ölçeklenebilir hale getirmek için Agentic AI tabanlı çağrı merkezi çözümünü devreye aldı.
Project ImagInate: Proje kapsamında üretken yapay zekâ destekli içerik üretim yetkinlikleri ile bölgesel ve bayi ihtiyaçlarına uygun pazarlama ve dijital medya içerikleri kurumsal standartlarda ve çevik biçimde üretilebiliyor.
Otomotiv sektörü
Yeni nesil üretim teknolojileri: Ford Otosan üretim stratejileriyle uyumlu şekilde operatörlerini yeni nesil üretim teknolojilerinin entegre bir parçası haline getirdi. Montaj süreçlerinde giyilebilir teknolojilerin kullanımı ve kalite süreç kayıtlarının dijitalleştirilmesi sayesinde süreç izlenebilirliği arttı, yeni ürün geliştirme kabiliyeti desteklendi ve operasyonel verimlilik üst seviyeye taşındı.
Product Development AI platformu (PDAI): Ford Otosan, ürün geliştirme süreçlerini hızlandırmak ve kurumsal mühendislik bilgi birikimini etkin biçimde değerlendirmek amacıyla Product Development AI Platformu’nu (PDAI) hayata geçirdi. Agentic AI mimarisiyle çalışan platform, kullanıcı ihtiyaçlarını analiz ederek mühendislik, kalite, süreç yönetimi ve maliyet alanlarında uzman yapay zekâ ajanlarına yönlendirme yapıyor. Platform, 20 yıllık problem çözme ve mühendislik deneyimini merkezi bir yapı altında toplayarak sürdürülebilir verimlilik sağlıyor.
ROTA360 Projesi: Tofaş tarafından geliştirilen Rota360 Projesi, tedarikçiden üretim hattına kadar uzanan tüm malzeme akışını ve iş süreçlerini uçtan uca dijitalleştirerek yapay zekâ ve optimizasyon algoritmalarıyla lojistik operasyonların gerçek zamanlı ve veri odaklı yönetilmesini mümkün kıldı.
Finans sektörü
“Dünyam” Kurumsal İntranet Projesi: Yapı Kredi tarafından geliştirilen “Dünyam” Kurumsal İntranet Projesi, bankanın dağınık yapıdaki platform ve bilgi kaynaklarını tek bir deneyim çatısı altında birleştirdi.
Kuvars arama servisi: Üretken yapay zekâ destekli Kuvars arama servisi sayesinde çalışanlar, banka içi bilgi havuzlarına doğal dilde sorular sorarak hızlı ve güvenilir yanıtlar alabilmekte; bu yapı bilgiye erişimi kolaylaştırarak manuel destek ihtiyacını azaltmakta.
Seyahatim+ mini: Yapı Kredi Mobil Superapp dönüşümü kapsamında hayata geçirilen Seyahatim+ mini uygulaması, GPT destekli seyahat asistanı aracılığıyla müşterilerin seyahat öncesi ve sırasında ihtiyaç duyabilecekleri konularda hızlı, kişiselleştirilmiş rehberlik sunuyor.
Yapay zekâ kurulu oluşturuldu
Koç Holding, yapay zekâ konularını ele almak amacıyla Yapay Zekâ Kurulu oluşturdu.
Kurul; strateji, finans, insan kaynakları, hukuk ve teknoloji fonksiyonlarını bir araya getiren bütüncül bir yönetişim yapısı sunuyor. Böylece, Topluluk genelindeki yapay zekâ projeleri merkezi bir portföy yaklaşımıyla değerlendiriliyor, kaynaklar etkin kullanılıyor, başarılı uygulamalar hızla yaygınlaştırılıyor.
Agentıc AI, çalışanın iş ortağına dönüşüyor
KoçAI Forward Programı, tüm yapay zekâ girişimlerini ortak bir çatı altında toplayarak iş odaklı ve yüksek değer yaratan kullanım senaryolarına odaklandı. “Agentic AI” yaklaşımıyla tasarlanan program, yapay zekâ sistemlerinin belirli iş süreçlerinde aktif rol alarak veri analizi, öneri geliştirme ve karar destek mekanizmaları sunmasını mümkün kılıyor. Bu sayede yapay zekâ, çalışanların yerini alan bir yapıdan ziyade; çalışanlarla birlikte çalışan, onların yetkinliklerini güçlendiren bir iş ortağına dönüşüyor. “Ajanlar”, Topluluk genelinde yüzlerce farklı iş süreçlerinde aktif olarak görev alıyor ve tekrar eden operasyonel görevleri devralarak her ay 10 bin saatin üzerinde işi otonom biçimde gerçekleştiriyor.
Kuantum hesaplama ile finansal risk analitiğinde öncü uygulama
Koç Topluluğu’nun finans teknolojileri alanındaki iştiraki Yapı Kredi Teknoloji de kuantum hesaplama ile finansal risk analizi yaparak küresel ölçekte öncü bir uygulamaya imza attı. Yeni nesil kuantum işlemcileri üzerinde çalışan optimizasyon algoritmaları sayesinde, tüzel müşteriler arasındaki karmaşık alacak verecek ilişkileri ve 17 binden fazla kesişim, yalnızca birkaç saniye içinde analiz edilebiliyor. Kuantum destekli bu yaklaşım, bir müşterinin kriz durumunda etkilenecek diğer şirketleri yaklaşık yedi saniye içinde belirleyebilecek seviyeye ulaştı. Klasik bilgisayar mimarileriyle neredeyse çözülemeyecek bu problemin, kuantum teknolojileri sayesinde saniyeler içinde analiz edilebilmesi, finans sektöründe çığır açan bir gelişme olarak öne çıkıyor. Projenin ilk fazı 2024 yılında başarıyla tamamlandı ve WEF Quantum Application Hub platformunda örnek finans uygulaması olarak duyuruldu. Yapı Kredi bu modeli yüz binlerce tüzel müşteriyi ve milyonlarca bağlantıyı kapsayacak şekilde ölçeklendirme çalışmalarını sürdürmekte.
Kuantum sıçraması
Kuantum hesaplama teknolojilerini erken aşamada devreye alan Koç Topluluğu, üretim süreçlerinde verimliliği artıran ve finansal risk analizini saniyelere indiren uygulamalar geliştiriyor. Ford Otosan ve Yapı Kredi Teknoloji’nin projeleri, kuantumun pratik ve ölçülebilir faydasını ortaya koyan örnekler arasında yer alıyor.
Kuantum teknolojileri, klasik yöntemlerle çözülemeyen karmaşık optimizasyon problemlerine kısa sürede çözüm getirerek verimlilikte yeni sıçramaların önünü açtı. Koç Topluluğu, yalnızca Türkiye’de değil küresel ölçekte de kuantum inovasyonunun öncü aktörlerinden biri oldu.
Nitekim, WEF Quantum Application Hub’a kabul edilen ilk otomotiv şirketi olan Ford Otosan kuantum hesaplama teknolojisinin üretim süreçlerindeki pratik ve ölçülebilir faydasını somut biçimde ortaya koydu. Şirketin en önemli üretim merkezlerinden Gölcük Fabrikası’nda, bin 500’ün üzerinde varyasyona sahip Ford Transit araçlarının gövde imalat sırasını optimize etmek amacıyla kuantum tabanlı bir çizelgeleme uygulaması geliştirildi. Bu hibrit kuantum uygulaması sayesinde, farklı özelliklere sahip araçların ardışık üretiminden kaynaklanan geçiş süreleri minimize edildi. Kuantum çizelgeleme uygulamasının devreye alınmasıyla özellikle yoğun talep dönemlerinde üretim hızında artış sağlandı bu artış yıllık bazda anlamlı bir kapasite kazanımı potansiyeli yarattı. Söz konusu uygulama, 2025 Davos Zirvesi’nde WEF tarafından “en iyi uygulama örneklerinden biri” olarak küresel paydaşlarla paylaşıldı.
Ford Otosan, Gölcük fabrikasında elde edilen bu kazanımları diğer üretim hatlarına yaymayı, kuantum çizelgeleme teknolojisini boya, montaj ve lojistik gibi süreçlerle entegre ederek daha kapsamlı bir optimizasyon sağlamayı hedefliyor. Ayrıca mevcut Global Lighthouse Network kapsamındaki Gölcük ve Yeniköy fabrikalarında, kuantum teknolojilerinin Endüstri 4.0 inisiyatifleriyle bütünleştirilerek dijital mükemmeliyet seviyesinin bir üst aşamaya taşınması planlanıyor.
