Belediye şirketlerine Cumhurbaşkanı onayı şartı düzenlemesini de içeren kanun teklifi, Bayındırlık Komisyonu'nda kabul edildi. AK Parti'nin geçtiğimiz hafta TBMM’ye sunduğu kanun teklifinde yangın güvenliği denetimleri, kaçak yapılaşmayla mücadele, kadastro ve tapu düzeltmeleri, belediye şirketleri, Hazine taşınmazlarının değerlendirilmesi, afet sonrası yeniden inşa süreci, çevre ve iklim politikaları ile Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararları sonrası personel düzenlemelerine ilişkin kapsamlı değişiklikler yer alıyor.
Teklifte öne çıkan maddeler
Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü bünyesinde kurulan Taşınmaz Değerleme Dairesi Başkanlığı kapsamında, SPK ve BDDK tarafından yetkilendirilmiş değerleme kuruluşlarının hazırladığı değerleme raporlarındaki verilerin, elektronik ortamda Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğüne gönderilmesi zorunlu hale getiriliyor.
TOKİ sosyal konut projelerine damga vergisi istisnası
TOKİ tarafından sosyal konut ve konutla birlikte ihale edilen yapım işlerinde, 31 Aralık 2027’ye kadar geçerli olmak üzere damga vergisi istisnası getiriliyor.
Site aidatlarında keyfi artışa sınırlama
Site yöneticilerinin, kat maliklerinden toplayacağı avans niteliğindeki aidatların kat malikleri kurulunun onayına tabi olması sağlanıyor. Böylece yöneticilerin tek taraflı ve sınırsız aidat belirlemesinin önüne geçilmesi amaçlanıyor. Kat Mülkiyeti Kanunu’nda yapılan bir diğer düzenlemeyle, aidat ve avans miktarlarının belirlenmesinde kat malikleri kurulunun yetkisi güçlendiriliyor, yöneticilerin keyfi uygulamalarına karşı maliklerin korunması hedefleniyor. Yapı kooperatiflerinin, son konut tamamlanmadan ve kesin maliyet hesaplanmadan ortaklara tapu devri yapması engelleniyor. Düzenleme ile kooperatif üyelerinin mağduriyet yaşamasının önüne geçilmesi hedefleniyor.
TOKİ işlemleri dijitalleşiyor, mirasçılık belgesi doğrudan alınabilecek
TOKİ’nin taşınmaz satışlarına ilişkin başvuru ve sözleşmelerin elektronik ortamda ve uzaktan kimlik doğrulamayla yapılabilmesi sağlanıyor. Ayrıca TOKİ’ye, mirasçılık belgesini doğrudan mahkeme veya noterden talep etme yetkisi veriliyor. TOKİ, dava ve icra işlemlerinde teminat yatırma yükümlülüğünden muaf tutuluyor.
Sosyal konut alanlarında acele kamulaştırma yolu açılıyor
Sosyal konut projelerinin hızlandırılması amacıyla, belirlenen sosyal konut alanlarında bulunan taşınmazlar için devir veya acele kamulaştırma kararı alınabilmesine imkan tanınıyor. Şantiyelerde yetki belgeli ustaların kayıt altına alınması zorunlu hale getiriliyor. Binaların yangın güvenliği denetimleri ile yangın güvenlik uzmanlarının görevleri düzenleniyor. Ayrıca yapı denetçilerinin isimlerinin yapı ruhsatında yer alması uygulamasına son veriliyor.
Yangın güvenliği eksikliklerinin giderilmesinde süre sınırı getiriliyor
Yangın güvenliğine yönelik periyodik kontrollerde tespit edilen eksikliklerin niteliğine göre idareler tarafından verilecek sürenin üst sınırı belirleniyor. Konut tipi binalarda kullanımın tamamen engellenmesinin mümkün olmaması ve belediyeler arasında farklı uygulamaların önüne geçilmesi amaçlanıyor. Ayrıca, eksikliklerin giderilmesi için ruhsat gerekmesi halinde uygulanacak usul netleştiriliyor.
Yapı sınıfı tereddütleri gideriliyor, yaptırımlar genişletiliyor
3194 sayılı İmar Kanunu’nun 42’nci maddesinde açıkça yer almayan yapı gruplarında hangi yapı sınıfı ve grubunun esas alınacağı netleştiriliyor. Ayrıca yangın güvenlik uzmanları ile enerji kimlik belgesi uzmanları için idari yaptırımlar düzenleniyor. Sahte belgeyle alınan müteahhitlik sınıflandırma belgesiyle başlanan yapıların ruhsatının iptal edilmesi ve belge numarasının 5 yıl süreyle geçersiz sayılması hüküm altına alınıyor. Kaçak yapılaşmayla mücadele kapsamında ruhsatsız yapılara hazır beton verilmesine idari yaptırım getiriliyor.
Tapu kadastroda 'yanılma sınırı' tanımı
Kadastro ve tapu paftalarında, eski ölçüm teknikleriyle belirlenen alanlar ile güncel teknolojilerle hesaplanan alanlar arasındaki farklara ilişkin "yanılma sınırı (tecviz)" tanımı yapılıyor. Yanılma sınırı dışındaki farkların hata sayılarak resen düzeltilmesi, sınır içindeki farkların ise olaya özgü düzeltilmesi öngörülüyor.
Belediye şirketleri için Cumhurbaşkanı onayı şartı
Belediyeler ve bağlı kuruluşların dolaylı veya bedelsiz şekilde şirket edinmesi, şirket kurması ya da kooperatiflere ortak olması Cumhurbaşkanı onayına bağlanıyor. Teklife göre mahalli idareler, bağlı kuruluşları, mahalli idare birlikleri ve bunlar tarafından kurulan şirketler ile bunların doğrudan doğruya ya da dolaylı olarak, birlikte veya ayrı ayrı sermayesinin yarısından fazlasına sahip şirketlerin yeni şirket kurması, kooperatif kurması, yarısından fazla hissesine sahip kooperatiflerin yeni şirket veya kooperatif kurması, mevcut veya kurulacak şirketlere veya kooperatiflere sermaye katılımında bulunulması, bedelsiz devir yoluyla gerçekleşenler de dahil her türlü hisse edinimi, şirket veya kooperatife ortak olunması Cumhurbaşkanının iznine tabi olacak.
Atıl Hazine taşınmazları kentsel dönüşüm ve sosyal konut için kullanılacak
Tahsis amacı sona eren veya atıl kalan Hazine taşınmazlarının tahsislerinin kaldırılması, Hazine adına tescili ve bedelsiz devri Bakanlık kararıyla yapılabilecek. Bu taşınmazlardan elde edilecek gelirin yüzde 40’ı değerlendirmeyi yapan idareye, yüzde 60’ı ise ilgili kamu kurumlarına aktarılacak. Düzenleme; kentsel dönüşüm, sosyal konut ve kamu yatırımlarına kaynak yaratmayı amaçlıyor.
Depremzedelere verilen hibe ve krediler
Kahramanmaraş merkezli 6 Şubat depremlerinde bölgedeki hak sahiplerine verilen hibe ve kredilerin haczedilememesi, teslim edilen konutların iade edilerek kamu stokuna dönmesinin engellenmesi düzenleniyor. AFAD eliyle yapılan inşaatlar ile hibe-kredi destekli yapımlar arasındaki fark netleştiriliyor.
Öte yandan komisyonda söz alan Jeoloji Mühendisleri Odası Başkanı Hüseyin Alan, kanun teklifin özellikle 21, 22, 23 ve 24’üncü maddelerinin zemin ve temel etütleri alanında çalışan meslektaşlarını doğrudan etkilediğine dikkat çekti. Komisyon Başkanı Adil Karaismailoğlu ve Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakan Yardımcısı Ömer Bulut, jeoloji mühendislerinin mağdur edilmeyeceğini kaydetti. Başkan Karaismailoğlu, "Senin hassasiyetlerini tekrar konuşacağız" dedi.
Kaynak: AA-ANKA