Euronews'un haberine göre, Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları Yüksek Komiserliği, Türkiye'de 8 Ağustos'ta TBMM Genel Kurulu'nda kabul edilen Çocuk Koruma Kanunu'nu eleştirdi.
Açıklamada, suça sürüklenen çocuklara ilişkin düzenlemeleri içeren yasa değişikliklerinin insan hakları açısından ciddi kaygılar doğurduğuna işaret edilirken, düzenlemenin reşit olmayanların cezalandırılmaları konusunda önceki uygulamalardan uzaklaştığı kaydedildi.
BM açıklamasında, yeni yasanın suça sürüklenen çocukların kapalı kurumlara alınmasını öngördüğü, sonrasında ise bir değerlendirmeyle eğitim kurumlarına aktarılmalarının mümkün olacağı ifade edildi. Bu yaklaşımın, bugüne kadar uygulanan yeniden sosyalleşme odaklı model yerine daha cezalandırıcı bir yapıya işaret ettiği vurgulandı.
BM İnsan Hakları Yüksek Komiseri Volker Türk, yasanın Türkiye'nin uluslararası yükümlülükleriyle uyumlu hale getirilmesi gerektiğini, çocukların yalnızca son çare olarak ve en kısa süreyle özgürlüklerinden yoksun bırakılabileceğini hatırlattı.
Yasada neler var?
Yeni düzenleme ile Türk Ceza Kanunu'nda (TCK) yapılan değişiklikle, 12-18 yaş grubundaki çocuklar için hapis cezalarının alt ve üst sınırları yükseltildi. Ağırlaştırılmış müebbet gerektiren kasten öldürme ve ağır yaralama gibi suçlarda ceza üst sınırı 15-18 yaş grubu için 19 ila 27 yıla, müebbet hapis cezasını gerektiren durumlarda ise 15 ila 18 yıla çıkarıldı.
Kanuna göre, "Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanuna" yeni bir madde eklendi. Buna göre; ateşli silahın dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı şekilde saklanması nedeniyle çocuk tarafından ele geçirilmesine neden olan kişi, işlenen suçun ağır cezayı gerektiren bir suç oluşturmadığı takdirde 1 yıldan 3 yıla kadar hapisle cezalandırılacak.
Kanun ile ayrıca tekerrür hükümlerin uygulanmasına ilişkin yaş istisnası yeniden düzenleniyor. Tekerrür hükümlerinin uygulanmasındaki yaş istisnası 18'den 15'e düşürülüyor. Suçu işlediği sırada 15 yaşını doldurmamış olan kişilerin, işlediği suçlar dolayısıyla tekerrür hükümleri uygulanmayacak.
Suça sürüklenen yerine, "Adli süreçteki çocuk" denilecek
Kanun ile Çocuk Kanunu'nda yer alan "suça sürüklenen çocuk" kavramı yerine "adli süreçteki çocuk" olarak değiştirilecek. Aynı kanunda yapılan bir başka değişiklikle 15 yaşını doldurmamış çocuk ile ilgili sosyal inceleme yaptırılması zorunlu kılınacak.
Diğer taraftan adli süreçteki çocuklar hakkında yapılan yargılamanın sonucunda hükmün geriye bırakılması halinde denetimli serbestlik tedbiri uygulanacak. Suça sürüklenen çocuklar, işledikleri suç nedeniyle zararın az olması halinde zararın giderilmesi şartı aranabilecek. Çocuk hakkında verilen koruyucu ve destekleyici tedbir kararlarının gereklerine aykırı hareket eden ana, baba veya sorumlu kimse fiil suç teşkil etse dahi ihlal edilen tedbirin niteliğine ve aykırılığın ağırlığına göre çocuk hakimi kararıyla 3 günden 10 güne kadar tazyik hapsi ile cezalandırılacak.
18 yaşından küçük çocuklara kesici, delici, bıçak ve benzeri aletlerin çocuklar tarafından satın alınması ya da taşınması yasaklanıyor. Yasaklara uymayanlara 5 bin lira, kabahate konu bıçak veya aletlerin sayı veya nitelik bakımından vahim olması halinde ise 10 bin lira idari para cezası verilecek. Kabahati işlediği sırada 15 yaşını doldurmamış çocuk hakkında çocuğun üstün yararı gözetilerek Çocuk Koruma Kanunu hükümleri uyarınca koruyucu, destekleyici ve yönlendirme tedbirlerine karar verilmesi amacıyla mülki amir tarafından çocuk hakiminden tedbir talebinde bulunulacak.
Kaynak: Diğer
