İnsanlar olarak en yakın kuzenlerimiz olan şempanzeler ve gorillerle birçok ortak noktamız var; ama iş “el tercihine” geldiğinde, yollarımız ayrılıyor. Esasında diğer hayvanlarda da bir el veya uzuv tercihi mevcut; yani bir şempanze ceviz kırarken veya alet kullanırken sağ veya sol elini tercih edebiliyor. Hatta papağanlarda veya kangurularda bile bu tarz asimetrik uzuv kullanımlarını görüyoruz. Fakat onlarda, bizdeki gibi popülasyon genelinde bir asimetri yok, daha ziyade bireysel farklar var. Dolayısıyla şu veya bu maymunun sağ veya sol elini tercih etme ihtimali kabaca yüzed 50 civarında. Biz insanlarda ise 9’a 1 oranı kültürden, coğrafyadan ve zamandan bağımsız olarak ve sadece sağlaklardan yana olacak biçimde geçerli. Bu tercih öylesine baskın ki insanlarda “her iki elini de eşit derecede iyi kullanabilme” durumu (yani “ambidekstri”) yok denecek kadar nadir.
29.05.2026 04:30
Solak ya da sağlak olmamızın ardındaki evrimsel mekanizma
Tarih boyunca yaşamış her 10 insandan 9’u sağ elini kullandı, bu oran hâlâ aynı. Hayvanlar alemi içinde koca bir popülasyonu tek bir uzvu kullanmaya bu derece saplantılı olan hiçbir primat türü yok. Peki biz neden böyleyiz, hangi elimizi kullanacağımızın kararı ne zaman, nasıl veriliyor?
A+
Yazı Boyutunu Büyüt
A-
Yazı Boyutunu Küçült
* Bu haber/yazı ve resimlerin eser sahipliğinden doğan tüm hakları Haftalık Yayıncılık Anonim Şirketi’ne ait olup işbu yazı/haber ve resimlerin, kaynak gösterilmeksizin kısmen/tamamen izin alınmaksızın yeniden yayımlanması yasaktır. Haftalık Yayıncılık Anonim Şirketi’nin, 5187 sayılı Basın Kanunu’nun 24. maddesinden doğan her türlü hakkı saklıdır.
Gemideki hantavirüs salgını pandemiye dönüşebilir mi?
15 Mayıs 2026
Savaşlardan sonra erkek bebek sayısı neden artıyor?
08 Mayıs 2026
‘Kurtuluş Projesi’ ne kadar bilimsel?
Tüm Yazıları
24 Nisan 2026