Yılın en önemli gökyüzü olaylarından Perseid meteor yağmuru, 12 Ağustos gecesi Türkiye genelinde en yoğun evresine giriyor. Kandilli Rasathanesi verilerine göre Ay'ın yalnızca yüzde 1,8 parlaklığa sahip olması, gözlem şartlarını son yılların en elverişli seviyesine çıkarıyor.
En iyi hangi saatlerde izlenecek?
Meteor yağmuru gece boyunca devam edecek olsa da gözlem için en elverişli zaman dilimi gece yarısından sonra başlıyor. Türkiye saatine göre ana maksimum evre 05.00-07.00 saatleri arasına denk gelse de gün doğumu aydınlığı nedeniyle en verimli gözlem penceresi 02.00 ile 05.00 saatleri arasında gerçekleşecek. Saatte ortalama 100 meteorun 59 kilometre/saniye hızla atmosfere girmesi bekleniyor.
İstanbul ve çevresinde nerelerden görülebilir?
Gözlem yapmak için herhangi bir teleskop veya dürbün gerekmiyor; çıplak gözle izlemek daha geniş bir görüş alanı sağlıyor. Şehir ışıklarından uzak noktalar gözlem şansını artırıyor. İstanbul'da Anadolu Yakası'nda Şile, Ağva, Riva, Anadolu Feneri ve Poyrazköy; Avrupa Yakası'nda ise Çatalca, Terkos, Karaburun, Rumeli Feneri ve Silivri'nin kırsal kesimleri öne çıkan noktalar arasında yer alıyor.
İl il meteor yağmuru başlangıç saatleri
Türkiye genelinde illere göre meteor gözleminin başlama saatleri şu şekilde sıralanıyor:
- Adana: 20:15
- Adıyaman: 20:05
- Afyonkarahisar: 20:35
- Ağrı: 19:50
- Aksaray: 20:25
- Amasya: 20:15
- Ankara: 20:30
- Antalya: 20:35
- Ardahan: 19:50
- Artvin: 19:55
- Aydın: 20:45
- Balıkesir: 20:45
- Bartın: 20:35
- Batman: 19:55
- Bayburt: 20:00
- Bilecik: 20:40
- Bingöl: 19:55
- Bitlis: 19:50
- Bolu: 20:35
- Burdur: 20:35
- Bursa: 20:45
- Çanakkale: 20:50
- Çankırı: 20:25
- Çorum: 20:20
- Denizli: 20:40
- Diyarbakır: 20:00
- Düzce: 20:40
- Edirne: 20:50
- Elazığ: 20:05
- Erzincan: 20:00
- Erzurum: 19:55
- Eskişehir: 20:35
- Gaziantep: 20:10
- Giresun: 20:05
- Gümüşhane: 20:00
- Hakkâri: 19:45
- Hatay: 20:15
- Iğdır: 19:45
- Isparta: 20:35
- İstanbul: 20:45
- İzmir: 20:45
- Kahramanmaraş: 20:10
- Karabük: 20:30
- Karaman: 20:30
- Kars: 19:50
- Kastamonu: 20:25
- Kayseri: 20:20
- Kırıkkale: 20:25
- Kırklareli: 20:50
- Kırşehir: 20:25
- Kilis: 20:10
- Kocaeli: 20:40
- Konya: 20:30
- Kütahya: 20:40
- Malatya: 20:05
- Manisa: 20:45
- Mardin: 19:55
- Mersin: 20:20
- Muğla: 20:45
- Muş: 19:55
- Nevşehir: 20:20
- Niğde: 20:20
- Ordu: 20:10
- Osmaniye: 20:10
- Rize: 20:00
- Sakarya: 20:40
- Samsun: 20:15
- Siirt: 19:50
- Sinop: 20:20
- Sivas: 20:10
- Şanlıurfa: 20:05
- Şırnak: 19:50
- Tekirdağ: 20:50
- Tokat: 20:15
- Trabzon: 20:05
- Tunceli: 20:00
- Uşak: 20:40
- Van: 19:45
- Yalova: 20:45
- Yozgat: 20:20
- Zonguldak: 20:35
Perseidler nereden geliyor?
Meteor yağmurları, Dünya’nın Güneş’in çevresinde dönen bir kuyruklu yıldızın ya da asteroidin ardında bıraktığı enkaz bulutunun içinden geçmesiyle meydana geliyor. Kum tanesi kadar küçük parçacıkları da içerebilen bu maddeler, Dünya atmosferine girip yanarken gökyüzünde parlak ışık izleri bırakıyor.
Perseid meteor yağmurunun kaynağı, 1862’de keşfedilen Swift-Tuttle Kuyruklu Yıldızı. Kaliforniya’daki SETI Enstitüsü’nde görev yapan astronom Peter Jenniskens, “Kuyruklu yıldızlar açısından bakıldığında devasa boyutlarda. Dinozorların sonunu getiren gök cisminin yaklaşık iki katı büyüklüğünde” diyor.
Swift-Tuttle, Güneş çevresindeki bir turunu 133 yılda tamamlıyor. Güneş’e yaklaştıkça ısınan kuyruklu yıldız, yörüngesi boyunca zamanla yayılan maddeler bırakıyor. Dünya da her yaz bu enkaz bulutunun içinden geçiyor.
Birçok meteor yağmuru her yıl tekrarlanıyor ve günler, hatta haftalar boyunca devam ediyor. Ancak meteor yağmurlarının en yoğun olduğu dönem oldukça dar bir zaman aralığına denk geliyor. Bunun nedeni, Dünya’nın bu sırada kozmik enkazın en yoğun bölümünden geçmesi. Bu nedenle meteor yağmurunu izlemek için en uygun zaman, zirve yaptığı saatler.
