ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı'nın kontrolünü ABD'nin devralacağını öne sürdü. Fox News'e konuşan Trump, İran'ın ABD ile yaptığı anlaşmayı bozduğunu savunarak, "Boğazı kontrol altına alıyoruz. Muhtemelen biz yöneteceğiz. Onların hiçbir şeyi kalmadı" dedi.
Trump, ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı'nın (CENTCOM) gece boyunca İran'daki askeri hedeflere yönelik düzenlediği saldırılara da değindi. İran'ın askeri kapasitesinin önemli ölçüde zayıflatıldığını ileri süren Trump, "Dün gece onları çok sert vurduk. Onları geri püskürttük. Ekipmanlarının büyük bölümü artık yok. Hava savunma sistemleri de ortadan kaldırıldı" ifadelerini kullandı.
ABD Başkanı daha sonra Truth Social hesabından yaptığı paylaşımda şu ifadeleri kullandı:
"Hürmüz Boğazı açıktır ve İran olsun ya da olmasın açık kalmaya devam edecektir. Yalnızca İran'a ait gemilerin veya İran'la ticaret yapan müşterilerin giriş ve çıkışını engellediği için bu adı taşıyan İran Ablukası'nı yeniden yürürlüğe koyuyoruz. Diğer tüm ülkeler boğazı adil ve serbest bir şekilde kullanmaya devam edecektir.
ABD, bugünden itibaren 'HÜRMÜZ BOĞAZI'NIN KORUYUCUSU' olarak anılacaktır. Ancak bu görevi üstlenirken ve adalet gereği, dünyanın bu son derece istikrarsız bölgesinde güvenlik ve emniyeti sağlamanın gerektirdiği tüm masrafların karşılanması amacıyla, boğazdan taşınan tüm yüklerden yüzde 20 oranındaödeme alacaktır. Bunun uygulanmasına yönelik süreç ve yapılanma derhal başlayacaktır."
11 saatlik toplantı iddiası
Trump, İran'ın dün "11 saat süren bir toplantı" yaptığını belirterek, ABD ile yürütülen müzakerelere atıfta bulunur şekilde "Her konuda anlaşmaya varılmıştı" dedi.
"Bu insanlarla her şey 11 saat sürüyor" diyen Trump, "Oysa bu iş bir dakikada bitebilir" ifadelerini kullandı.
Trump, daha sonra İran tarafının toplantıdan ayrıldığını ve yeniden arayarak "Birkaç değişiklik yapmamız gerekiyor"dediğini öne sürdü.
"Her zaman değişiklik istiyorlar. Biliyorsunuz, onlar profesyonel müzakereciler; yaptıkları tek şey bu. Hatta bu konuda iyi olduklarını bile söylemiyorum... Benden hiçbir şey alamadılar" diye konuştu.
Trump ayrıca İran'ı, son 47 yıldır ABD başkanlarını "oyalamakla" suçladı. Bu kapsamda eski başkanlar Bill Clinton, George W. Bush ve Barack Obama'yı örnek gösteren Trump, Obama için ise "Hepsinin en kötüsüydü" ifadesini kullandı.
Trump'ın açıklamaları, Hürmüz Boğazı'ndaki güvenlik durumuna ilişkin endişelerin arttığı bir dönemde geldi.
Londra "geçici bir güvenli deniz koridoru"demişti
İran'ın Londra Büyükelçiliği ise pazartesi günü yaptığı açıklamada, Hürmüz Boğazı'nda "teknik ve askeri engellerden arındırılmış geçici bir güvenli deniz koridoru" oluşturulduğunu duyurdu. Ancak açıklamada, ABD'nin askeri operasyonları nedeniyle boğazın "yüksek riskli bir bölgeye" dönüştüğü de vurgulandı.
Dünya petrol ticaretinin önemli bir bölümünün geçtiği Hürmüz Boğazı, son dönemde ABD ile İran arasında tırmanan gerilim nedeniyle uluslararası kamuoyunun yakından izlediği stratejik noktalardan biri olmayı sürdürüyor.
Bölgede çatışmaların kapsamı büyüyor
ABD ile İran arasında günler süren çatışmaların ardından ilan edilen ateşkes, hafta sonu yeniden başlayan karşılıklı saldırılarla fiilen sona erdi. ABD, İran'ın Hürmüz Boğazı çevresindeki askeri altyapısını hedef aldığını belirterek Bender Abbas, Sirik ve Cask bölgelerine hava saldırıları düzenledi. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), operasyonun amacının İran'ın ticari gemilere yönelik saldırı kapasitesini zayıflatmak olduğunu açıkladı.
Tahran ise saldırılara misilleme olarak Bahreyn, Kuveyt, Ürdün ve Umman'daki ABD üslerini füze ve insansız hava araçlarıyla hedef aldığını duyurdu. İran Devrim Muhafızları, Bahreyn'deki Şeyh İsa Hava Üssü ile Ürdün'deki Prens Hasan Hava Üssü ve Kuveyt'teki Ali Al-Salem ile Ahmed el-Ceber üslerinin vurulduğunu öne sürdü. Bahreyn'de sirenler çalarken halka sığınaklara gitmeleri çağrısı yapıldı, Ürdün ordusu İran'dan fırlatılan dört füzeyi düşürdüğünü açıkladı.
Kaynak: Gazete Oksijen
