Pentagon'un "şimdiye kadarki en yoğun ABD-İsrail hava harekatı" olarak tanımladığı saldırılara rağmen İran, Çarşamba günü İsrail ve Orta Doğu genelindeki stratejik hedefleri füze yağmuruna tutarak enerji arzını kesintiye uğratma kapasitesine sahip olduğunu bir kez daha gösterdi.
Hafta başında 120 dolar sınırına dayanan fiyatlar, yatırımcıların ABD Başkanı Donald Trump'ın savaşı bitirmek için hızlı bir çözüm bulacağına dair beklentileriyle 90 dolar seviyesine gerilese de, sahadaki durum enerji piyasaları üzerindeki baskıyı artırmaya devam ediyor.
Dünyanın petrol arzının beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı'ndaki abluka, 1970'lerdeki petrol şoklarından bu yana görülen en büyük enerji arzı krizini tetikleme potansiyelini koruyor.
Petrol fiyatları üzerinde 200 dolar baskısı
İran Devrim Muhafızları sözcüsü Ebrahim Zolfaqari, doğrudan ABD'ye seslenerek, "Bölgesel güvenliği istikrarsızlaştırdığınız için petrolün varilinin 200 dolar olmasına hazır olun" açıklamasında bulundu.
Tahran'daki bir banka şubesinin hedef alınmasının ardından Zolfaqari, İran'ın ABD veya İsrail ile iş yapan bankaları vuracağını belirterek bölge halkına bu kuruluşlardan 1000 metre uzak durma çağrısı yaptı. Deniz güvenliğini izleyen ajanslar, Çarşamba günü Körfez'de üç ticari geminin daha vurulduğunu bildirirken, savaşın başlangıcından bu yana hedef alınan gemi sayısı 14'e yükseldi.
Tayland bayraklı bir yük gemisinde patlama sonrası yangın çıkarken, Japon ve Marshall Adaları bandıralı gemilerde de ağır hasar meydana geldi. Bu gelişmeler üzerine Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), küresel stratejik rezervlerden 400 milyon varillik rekor bir miktarın piyasaya sürülmesini önermeye hazırlanıyor.
Ancak uzmanlar, bu devasa miktarın bile Hürmüz Boğazı'ndaki sadece üç haftalık akışa denk gelebileceğine ve petrol fiyatları üzerindeki uzun vadeli riskleri ortadan kaldırmayacağına dikkat çekiyor.
Tahran sokaklarında Çarşamba günü düzenlenen cenaze törenlerinde binlerce kişi, hava saldırılarında öldürülen üst düzey komutanlar ve hayatını kaybeden dini lider Ayetullah Ali Hamaney için yas tuttu. Reuters'a konuşan İranlı bir yetkili, Hamaney'in halefi olarak görülen oğlu Mücteba Hamaney'in, ailesinin hayatını kaybettiği saldırıda hafif yaralandığını öne sürdü.
İsrail tarafı da bu bilgiyi teyit eden istihbaratlara sahip olduğunu belirtirken, Mücteba Hamaney savaşın başından bu yana kamuoyu önüne çıkmadı. Askeri cephede ise İran; Irak'taki ABD üssünü, Bahreyn'deki ABD deniz karargahını ve İsrail'in merkezindeki hedefleri füzelerle vurduğunu açıkladı.
Bahreyn'de patlamalar yankılanırken, Dubai Havalimanı yakınlarına düşen iki insansız hava aracı (İHA) dört kişinin yaralanmasına yol açtı. Bahreyn Sivil Havacılık Dairesi, operasyonların sürekliliğini sağlamak adına bazı uçakları alternatif havalimanlarına yönlendirdi. Tahran sakinleri ise kenti "siyah yağmur" ile kaplayan petrol dumanı ve gece baskınlarına alıştıklarını ifade ediyor.
İsrail Savunma Bakanı Yoav Gallant, tüm hedeflere ulaşılana kadar operasyonun zaman sınırı olmaksızın devam edeceğini vurgularken, İran Emniyet Gücü Genel Müdürü Ahmadreza Radan, sokaklara çıkan herkesin "protestocu değil düşman" olarak görüleceğini duyurdu.
ABD ve İsrail, İran'ın nükleer programını ve sınır ötesi gücünü tamamen yok etmeyi hedeflerken, savaşın uzaması küresel ekonomi için yıkıcı senaryoları beraberinde getiriyor. 28 Şubat'tan bu yana İran'da 1300'den fazla sivilin hayatını kaybettiği, İsrail ve Lübnan cephesinde de kayıpların arttığı bildirilirken, Washington şu ana kadar yedi ABD askerinin öldüğünü teyit etti.
