İran’ın başkenti Tahran, yerel para birimi riyalin sert değer kaybının ardından protesto gösterilerine sahne oldu. Dolar karşısında rekor seviyede gerileyen riyal, gıda fiyatlarını yukarı çekerken, yaptırımlar nedeniyle kırılgan olan ekonomide krizin derinleştiğine işaret etti.
Riyal geçtiğimiz pazar günü denetimsiz piyasada (resmi olmayan kur) 1 dolar karşılığında 1 milyon 450 bin seviyesine kadar gerileyerek tarihi dip gördü.
Bugün ise yarı resmi Fars Haber Ajansı, “konuya yakın bir kaynağa” dayandırdığı haberinde, İran’ın batısındaki Lordegan kentinde perşembe sabahı polis ile silahlı olduğu öne sürülen protestocular arasında çıkan çatışmalarda birden fazla kişinin hayatını kaybettiğini bildirdi.
Reuters'ın haberine göre, Lordegan’daki çatışmalar, çarşamba günü bir protestocunun ve gece saatlerinde bir güvenlik görevlisinin öldüğüne dair haberlerle birlikte, pazar günü esnaf protestolarıyla başlayan gösterilerde önemli bir tırmanış olarak değerlendiriliyor.
🚨 BREAKING – #IranProtests: Tehran University | Dec 30, 2025
— SIMAY AZADI TV (@en_simayazadi) December 30, 2025
In a significant move, students at Tehran University are chanting directly against the Supreme Leader:
“Down with Khamenei!” pic.twitter.com/gXFPSg3V6b
Dahası, İran Devrim Muhafızları bu sabah yaptıkları açıklamada Besic gönüllü paramiliter gücünden bir üyenin batıdaki Kuhdeşt kentinde öldürüldüğünü ve 13 kişinin yaralandığını duyurdu.
Reuters'ın haberinin devamında, Fars eyaletine bağlı Marvdaşt kentinde de protestolar düzenlendiği belirtildi. Son günlerde tüccarlar, esnaf ve üniversite öğrencileri protestolara katılarak büyük çarşıları kapattı. Hükümet, çarşamba günü soğuk hava gerekçesiyle ülkenin büyük bölümünde tatil ilan etti.
Kötüye giden ekonomik durum
İran, yıllardır nükleer programı nedeniyle uygulanan ABD ve Batı yaptırımları nedeniyle ekonomik zorluklar yaşıyor.
Haziran ayında İsrail ile yaşanan 12 günlük hava savaşı, ülkenin mali yapısını daha da zorladı. İran riyali, 2025 yılında dolar karşısında yaklaşık yüzde 50 değer kaybetti. Yıllık enflasyon ise aralık ayında yüzde 42,5 seviyesine ulaştı.
Oksijen'in notu: Reuters ve insan hakları örgütlerine göre İran’daki protestoların temel nedeni, yüksek enflasyon, alım gücündeki sert düşüş ve ekonomik kriz.Kaynak: Gazete Oksijen
Gösteriler geçtiğimiz pazar günü, özellikle esnaf ve dükkan sahiplerinin, artan maliyetler ve vergi baskısı nedeniyle iş bırakmasıyla başladı.
Kısa sürede öğrenciler ve farklı toplumsal gruplar da protestolara katıldı.
