Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Habertürk-Bloomberg HT ortak yayınında ekonomi gündemine dair açıklama yapıyor.
Orta Vadeli Program'ın (OVP) iki temel fonksiyonu olduğunu dile getiren Şimşek, "Birincisi politika taahhüdü, bütçe boyutuyla bağlayıcı. Özel sektör açısından ise yol haritası. Büyük resme baktığımızda üç yıl politika çerçevesini koruduk. Temel hedefimiz dezenflasyon ama arzuladığımız hızda değil. Dış faktörler var. Bu sene savaş olmasaydı, enflasyon bugün itibarıyla en az 7 puan aşağıda olurdu" dedi.
"OVP açısından en bağlayıcı hedef bütçedir"
Şimşek, Orta Doğu'daki savaşın sadece petrol ve doğalgazı etkilemediğini, bütün emtia fiyatlarında artış olduğunu vurguladı ve konuşmasına şöyle devam etti:
"Bu artış enflasyonu olumsuz etkiliyor. Bizde enflasyon yüksek olduğu için görece olarak daha fazla etkiliyor. Tahminler o günün koşullarını yansıtır. IMF yılda dört kez tahmini gözden geçirir. Biz sadece bir kez yapıyoruz. OVP açısından en bağlayıcı hedef bütçedir. Çünkü kamunun önemli ölçüde kontrolündedir. Bütçe açığının milli gelire oranında hedefimizden daha iyi performans gösterdik.
2026'da eşel mobil uyguladık, ciddi bir gelirden feragat ettik. Buna rağmen yüzde 3,5 hedef karşısında yüzde 3,1 performans göstereceğimizi söylüyoruz.
Dışarıdaki şoka rağmen büyüme de yüzde 3,3 olacak. Buradaki sapma da yaşanan şoka oranla çok ciddi oranda değil".
"Cari açıkta iyileşme var"
Cari açıkta iyileşme olduğunu ifade eden Şimşek, OVP sayesinde birçok hedefin başarıldığını da sözlerine ekledi. Şimşek "Kur korumalı mevduattan bu doğrultuda çıktık. Rezervler mesele olmaktan çıktı. Büyüme ılımlı ama dünyaya oranla makul seviyede. enflasyonda modelin öngördüğünden daha fazla atalet var. Çünkü geçmişe endeksleme güçlü. Kirada, eğitimde ve ücretlerde endekslemeler oldukça güçlü. Kur tarafında yüzde 30-40'lık bir geçişkenlik var. Politika çerçevesinde ve yönünde bir değişiklik yok. Hedefler büyük oranda tutuyor" şeklinde konuştu.
Enflasyonda "ciddi anlamda yavaşlama" olduğunun altını çizen Şimşek, "Savaş olmasaydı enflasyonda yıl sonunu yüzde 20-22 civarında tamamlardık. Başlangıçta öngördüğümüz zaman çizelgesi bir miktar uzayabilir" ifadelerini kullandı.
"Hayat pahalılığı bizim en büyük önceliğimizdir" diyen Şimşek, sürdürülebilir büyüme için dezenflasyona ihtiyaç olduğunu belirtti.
"Kamu çalışanları ve emeklilerin maaşları en az enflasyon kadar artacak"
Şimşek, kamu çalışanları ve emeklilerin maaşlarının en az enflasyon kadar artacağı bilgisini de verdi.
"Türkiye'de olması gereken normalde dalgalı kur rejimidir. İdealin bu olduğunu söyledik. Tek yönlü bir piyasa varsa yönetilen bir kur rejimi var. Uzun zamandır TL'ye ilgi var, bırakırsanız TL aşırı değerlenir, piyasaya girerseniz bu sefer tersi yönlü bir etki olur. Enflasyonda tek hane olursa esnek bir kur rejimine geçilebilir, şu an şartlar izin vermiyor ama zamanı gelince tartışabiliriz" şeklinde konuşan Şimşek, "Bütün tartışmaları kura indirgediğiniz zaman çok sağlıklı olmuyor" dedi.
Şimşek, 1 milyona yakın çiftçiye kredi sağladıklarını da hatırlatarak "Çiftçiye verdiğimiz kredilerin ortalama faizi yüzde 12. Tarıma çok ciddi sübvansiyon da veriyoruz. 1 milyona yakın çiftçimize ciddi miktarda kredi sağlıyoruz ve bunun faizinin yüzde 70'ini biz veriyoruz. Sanayicimize ihracat üzerinden çok ciddi katkı veriyoruz. Eximbank'ın sermayesini 7 kat artırdık. Bu sene verebileceği kredi 60 milyar dolar" diye konuştu.
2023 sonundan bu yana 284 tane ürün belirlediklerine dikkat çeken Şimşek, "Bunlardan birini üretirseniz devlet size 10 yıl vadeli toplam büyüklüğü 750 milyar lira yatırım kredisi sunuyoruz dedik. 5-6 sektörde her çalışan başına her ay 5 bin TL'ye yakın maaş desteği var. Yeni dönemde imalat sanayisine işletme sermayesi desteği vereceğiz. Bu sene 250 milyar TL ile başladık, sonrasında daha da büyütebiliriz. Reel sektöre hiçbir dönemde olmadığı kadar devletin bütçe imkanlarını seferber ediyoruz. Fakat genel para politikasını bozalım yaklaşımını da doğru bulmuyoruz. Seçici ve hedefli politikalarla reel sektörün stresini azaltmaya çalışıyoruz" dedi.
"Gündemimizde dolaylı vergilerde yeni bir düzenleme yok"
Açıklamasına "Seçim ekonomisi uygulayacağımızı söyleyen arkadaşlar ya OVP'yi okumadı ya da matematik bilmiyor" sözleriyle devam eden Şimşek, şöyle konuştu:
Bütçede son üç yılda hedefleri tutturduk ve daha iyi performans gösterdik. Deprem konutlarını önemli ölçüde bitirdik, önümüzdeki birkaç yılda yılda 750 bin adet sosyal konut inşa edeceğiz. Bütçede 250 milyar TL ayıracağız bunun için. Gündemimizde kurumlar vergisi, gelir vergisi ve cari açığı dengeleme dışında dolaylı vergilerde yeni bir düzenleme yok. Gelecek yıl eşel mobili devam ettirmeyi düşünmüyoruz, eşel mobil yıl sonuna kadar mazotta devam edecek. Kayıt dışılıkla mücadelede büyük başarı elde ettik. Gelir vergisi veren mükellef sayısı 5,5 milyona yükseldi. 2027 vergi gelirlerinde artış öngörüyoruz".
Büyümede son birkaç yılda göreceli bir yavaşlama olduğunu belirten Şimşek, Türkiye'nin dünya ekonomisine paralel büyüdüğünü hatırlattı.
Şimşek'in değerlendirmeleri şöyle devam etti:
- "G-20'de de Türkiye büyümede ilk sıraları koruyor. Bu savaş dünyanın 70'lerden beri gördüğü en büyük şok ve uzun sürdü. Bu tabii yatırım kararlarını etkiliyor".
- "Büyümede şu an dış konjonktürün etkisi çok fazla. Büyümenin dengeli, kaliteli ve sürdürülebilir olması oldukça değerli".
- "Büyümeyi aşağı çeken tek faktör net ihracat".
- "ABD ile yeni bir dönemin başındayız, savunma sanayii de dahil birçok alanda olumlu gelişmeler var".
